Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/24695 K.2015/3866

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı tarafa ait aracın, müvekkiline ait araca çarparak hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, müvekkilinin aracının ticari yolcu otobüsü olduğunu, davalı sürücünün asli kusurlu bulunduğunu, tespit raporuna göre 23.943,00 TL hasar, 1.000,000 Tl değer kaybı, 3.800,00 TL kazanç kaybı oluştuğunu belirterek şimdilik 29.528,00 TL'nın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalılardan tahsilini talep etmiş; 03.06.2014 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 15.368,00 TL daha artırarak toplam 44,896,00 TL'nın tazminini istemiştir.

Davalı ..., davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, kusuru, hasar miktarını kabul etmediğini, araçta değer kaybı olmayacağını, davacının aracı dava dışı ... firmasına kiraladığını, sadece aracın işleteni olduğunu, bir başkasına kiralanan araç sebebiyle kazanç kaybı olmayacağını, kira sözleşmesinin getirilmesi gerektiğini, ...'da davacı şirket adına otobüs firması bulunmadığını belirterek davanın ...'ne ihbarını ve reddini savunmuştur.

Dava ihbar edilen ... vekili, davacının müracaatı üzerine 16.10.2012 tarihinde poliçe teminatı 22.500,00 TL'nın davacıya ödendiğini bildirmiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 11.172,15 TL'nın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalılardan tahsiline karar verilmiş; hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına göre, taraf vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sairt emyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir. Davacı aracı yolcu otobüsü olup, davacı vekili, araçta meydana gelen hasar, değer kaybı ve tamir süresince mahrum kalınan kazanç kaybını talep etmiştir. Dosya kapsamına ve davalı tarafın savunmasına göre davacı şirket tarafından araç, dava dışı ... Firmasına kiralanmıştır. Otogar Nokta Görevlilerince düzenlenen tutanakta aracın ...

Firması adına 04.03.2010 ila 14.11.2012 tarihleri arasında 401 kez çıkış yaptığı belirtilmiştir. Davaya konu kaza 01.09.2012 tarihinde meydana gelmiştir. Ulaşım Hizmet Müdürlüğü aracın en son Kasım 2012 tarihinde kiracı şirket adına giriş çıkış yaptığını bildirmiştir. ... Müdürlüğü Kasım 2012 tarihine kadar aracın ... Firmasına ait olduğunu belirtmiştir. Dava dışı ... Firması 28.02.2013 tarihli ihtarla taşıt sözleşmesini feshettiğini davacıya bildirmiştir.

Mahkemece, davacıdan bu kiralama ilişkisine dair belge ve bilgilerin ibrazı istenilmemiş, merciileri nezdinde bu husus araştırılmamıştır. Aracın dava dışı şirkete kiralandığınıın tespiti halinde davacı tarafın ne gibi bir kazanç kaybı olacağı da incelenmemiştir.

Hasar konusunda alınan bilirkişi raporunda, davacı aracının kaza tarihi itibariyle hasarı tarafsız şekilde tespit edilip değerlendirilmeden, aracın tamirini yapan ve parça tedarik eden firmalardan alınan fiyat listesinin güncellemesi yapılarak hasar belirlenmiş, davacı tarafça yaptırılan tespit raporu da değerlendirilmemiştir. Araçtaki değer kaybının tespiti de soyut yapılmıştır.

Aracın makul tamir süresinin belirlenmesi gerekirken kaza tarihinden tespit tarihine kadar geçen süre de tamir süresine eklenerek toplam 22 gün üzerinden kazanç kaybı belirlenmiştir. Eksik incelemeye ve hükme elverişli olmayan bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulamaz.

Bu durumda mahkemece, öncelikle davacı ile dava dışı ... firması arasında davaya konu araçla ilgili yapıldığı öne sürülen kiralama sözleşmesinin ilgililerinden ve merciilerinden temin edilmesi, sözleşme şartlarının incelenmesi, davacı ile dava dışı ... firrmasının ticari defter şirket kayıt ve belgeleri üzerinde konusunda uzman bilirkişi marifetiyle incelenme yaptırılması, aracın dava dışı şirkete kiralandığının tespiti halinde (kaza tarihini de kapsayacak şekilde), davacı taraftan ne gibi bir kazanç kaybı olduğu hususunun açıklattırılması,

daha sonra İstanbul Teknik Üniversitesi veya Karayolları Genel Müdürlüğü fen heyetinden seçilecek araç hasarı konusunda uzman bilirkişi ya da bilirkişi kurulundan, tüm dosya kapsamına göre davacı arasında olay tarihi itibariyle meydana gelen hasar ve onarım masrafı ile araçta değer kaybı olup oluşmadığı, oluşmuşsa değer kaybı miktarının belirlenmesi (aracın kazadan önceki ile onarımdan sonraki 2.el piyasa rayici arasındaki fark), hasarın makul onarım süresi ve bu süre içinde (davacı şirketin kazanç kaybının olması durumunda;

vergi kayıtları, kayıt ve belgeleri, gelir, gider defterleri de gözetilerek günlük net kazancı belirlenerek) meydana gelen kazanç kaybı hususlarında, ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli, önceki bilirkişi raporu, tespit raporu, tarafların iddiaları ve savunmalarının da irdelendiği bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu biçimde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Kabule göre de; dava 20.09.2012 tarihinde açılmış olup, davalı tarafa ait aracın ZMSS şirketi tarafından yargılama devam ederken davacıya 16.10.2012 tarihinde 22.500,00 TL ödenmiştir. Bu durumda mahkemece, 22.500,00 TL yönünden dava konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, 22.500,00 TL'lık kısım yönünden de dava kabul edilmiş gibi, tarafların yargılama giderlerinden sorumluluğuna karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu gibi dava 22.500,00 TL yönünden de reddedilmiş gibi tarafların yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmaları da doğru değildir.