Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/5108 K.2014/6649

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın açılmamış sayılmasına dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkiline kasko sigortalı aracın davalılar tarafından hasara uğratıldığını, sigortalıya 2.142,00.-TL hasar bedelinin ödendiğini, bu tutarın tahsili için yapılan takibe davalıların itiraz ettiğini belirterek, itirazın iptalini, takibin devamını ve % 40 icra inkar tazminatın tahsilini talep etmiştir.

Davalılar Ali ve F.. M.., davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; Dairemizin 10.10.2012 tarih, 2012/5906 esas, 2012/10810 karar sayılı bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucu, HMK 320/IV gereğince davacı vekilinin davayı birden fazla takipsiz bıraktığı ve dosyanın birden fazla işlemden kaldırıldığı gerekçesi ile davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, TTK’nın 1301. maddesinden kaynaklanan itirazın iptali davasıdır.

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 409. maddesi “Oturuma çağrılmış olan tarafların hiçbiri gelmediği veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri taktirde dava yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir.

Oturum gününün belli edilmesi için tarafların başvurması gereken hallerde, gün tespit ettirilmemiş ise, son işlem tarihinden başlayarak bir ay geçmekle birinci fıkra hükmü uygulanır.

Yukarıdaki fıkralar hükmü gereğince dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde tarafların birinin dilekçe ile başvurması üzerine yenilenebilir. Yenileme dilekçesi, oturum, gün, saat ve yerini bildiren çağırı kağıdı ile birlikte taraflara tebliğ olunur.

Dava dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenilenirse yeniden harç alınır. Bu harç yenileyen tarafından ödenir ve karşı tarafa yüklenemez. Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava, yeni bir dava sayılmaz.

İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar açılmamış sayılır ve mahkemece bu hususta kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.

Birinci ve ikinci fıkralar gereğince işlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilemeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. Aksi halde beşinci fıkra hükmü uygulanır” hükmünü içermektedir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren HMK'nin 316/I-a maddesi gereğince Sulh Hukuk Mahkemesinin görevine giren dava ve işlerde basit yargılama usulü uygulanır. HMK'nın 150. (HUMK md. 409/1) maddesinde “Oturuma çağrılmış olan tarafların hiçbiri gelmediği veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde, dava yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir” denilmektedir. Adı geçen Yasanın 320/IV. maddesi ise “Basit yargılama usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dosya, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır” hükmünü içermektedir.

Somut olayda 14.09.2011 tarihli oturumda davacı vekilinin duruşmaya gelmediği, yazılı mazeret de bildirmediğinden dosya HUMK m. 409 gereğince işlemden kaldırılmış, davacı vekilinin dosyanın işleme alınması talebi ile dava yenilenmiştir. Davacı vekili 26.06.2013 tarihli oturuma ilişkin olarak sağlık durumunu ileri sürerek mazeret bildirmiş ancak mahkemece davacı vekilinin yenilemeden sonra davayı takip etmediği ve vekaletnamede birden çok avukat ismi geçtiğinden davacı vekilinin mazeretinin reddine karar verilmiş ve yeniden dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiş, 27.11.2013 tarihli oturumda ise dosyanın iki kez işlemden kaldırıldığından HMK'nın 320/IV. maddesi gereğince açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Dava 01.04.2011 tarihinde 6100 sayılı HMK'nin yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden önce açılmıştır. HMK'nın 448. maddesinde anılan yasanın tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal uygulanacağı belirtilmiş ise de, 6100 sayılı HMK’nin yürürlük tarihinden önce 1086 sayılı HUMK 409. maddesi gereğince dosyanın işlemden kaldırılmış olması tamamlanmış bir işlem niteliğinde olduğundan HMK 448. maddesi, aynı yasanın 320/IV. maddesinin uygulanmasını mümkün kılmamaktadır. Dava eski HUMK'nın yürürlükte olduğu tarihte açıldığından somut olayda anılan usul kanunun uygulanması gerekirken 6100 sayılı HMK'nın uygulanması usul ve yasaya aykırıdır.

Bu durumda HUMK'nın 409. maddesi gereğince davacının bir kez daha davayı takipsiz bırakma hakkı bulunduğundan, mahkemece dosyanın işlemden kaldırılması ve sonucunda açılmamış sayılmasına karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.