Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/18074 K.2018/9484

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabul kısmen reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili, davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalıların sırasıyla sürücüsü, malik-işleteni ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısı oldukları ... plakalı aracın, 30.04.2008 tarihinde müvekkillerinin annelerine çarparak ölümüne sebep olduğunu beyanla fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak davacı ... için 30.000,00 TL maddi ve 25.000,00 TL manevi, Şafak için 30.000,00 TL maddi ve 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan (manevi tazminat sigorta şirketi dışındaki davalılardan) tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri, ayrı ayrı davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; davacı ...'un maddi tazminat davasının reddine, davacı ...'ın maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile 25.514,46 TL'nin sigorta şirketi yönünden dava, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, davacıların manevi tazminat davalarının kabulü ile ayrı ayrı 25.000,00'er TL'nin kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalılar Ahmet ve Ramazan'dan tahsiline karar verilmiş, hüküm, davacılar vekili, davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre davacılar vekilinin, davalı ... vekilinin ve davalı ... vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan ve uygun görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dairemizin yerleşmiş içtihatlarına göre; çocuklar için destekten yoksun kalacakları sürenin belirlenmesinde yaşları, okuldaki eğitim durumları, içinde yaşadıkları sosyal ve ekonomik koşullar değerlendirilerek ayrı ayrı değerlendirilmesi, yüksek öğrenim yapacaklar ise, öğrenimlerinin sona erdiği tarih, yapmamakta ise yerleşik ve kabul gören uygulamaya göre, erkek çocuklar için 18 yaşın, kız çocuklar için 22 yaşın desteğin sona ereceği yaş olarak kabul edilerek hesaplama yapılması gerekmektedir.

Somut olayda; hükme esas alınan 22.05.2015 tarihli hesap raporunda davacı ...'ın destekten yoksun kalma tazminat miktarı 22 yaşına kadar hesaplanmış ise de, dosyanın tetkikinden bu davacının eğitim hayatının 22 yaşından sonra da devam ettiğinin belirtildiği görülmüştür.

Bu durumda mahkemece yapılması gereken iş; davacı ...'ın, davacılar vekilinin temyiz dilekçesinde belirttiği eğitim kurumlarından öğrenim süresine ilişkin belgeleri celp edip gerekirse aynı bilirkişiden ek rapor alarak karar vermektir. Eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3-Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370) Yukarıda belirtilen hususlar ve olayın oluş şekli dikkate alındığında, davacılar için takdir olunan manevi tazminatların ayrı ayrı bir miktar fazla olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun şekilde manevi tazminatlara hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.