Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/18763 K.2018/10248

Taraflar arasındaki tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen hüküm davacılar vekili ve davalılar ... ile ... Meyve ve Sebze İşleme Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, müvekkili Mustafa’nın sürücüsü, Gülsüm ve Kadir’in yolcusu olduğu motorsiklete davalıların sürücüsü, maliki ve zorunlu trafik sigortacısı olduğu aracın çarpması sonucu maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, davacı ...'ün malul kaldığını, başkalarının yardımına ihtiyaç duyduğunu, müvekkili Mustafa'nın motorsikletinde 1.600,00 TL zarar bulunduğunu beyanla, belirsiz alacak olarak davacı ... için 5.000,00 TL maddi, 30.000,00 TL manevi, Mustafa için motorsiklet zararı sebebi 1.600,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, bedel artırım dilekçesiyle fazlaya dair haklarını saklı tutarak talebini davacı ... için 47.428,78 TL’ye yükseltmiştir.

Davalılar ... ile ... Meyve ve Sebze İşleme Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili, davanın zamanaşımına uğradığını, davacının 1.600,00 TL motorsiklet zararı karşılanmasına rağmen kötüniyetli olarak tazminat talep ettiğini, manevi tazminatın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, sigorta şirketinin zarardan 1. derece sorumlu olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.

Davalı ...Ş. vekili, poliçe teminatının araç başına 17.500,00 TL ile sınırlı olduğunu, gerçek zarar dışındaki zararlardan sigorta şirketinin sorumlu olmadığını, müvekkilinin temerrüde düşürülmediğini, meslekte kazanma gücü kaybının daimi olması halinde zararın gerçek zarar olacağını beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, 1-Davacıların maddi tazminat davasının kabulü ile a) 1.500,00 TL zararın olay tarihi olan 09/05/2010 tarihinden 25/03/2013 tarihine kadar işleyecek yasal faizi ile birlikte (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı ve dava tarihinden 25/03/2013 tarihine kadar işleyecek yasal faizi ile birlikte olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine,

fazlaya dair istemin reddine, b)47.428,78 TL zararın olay tarihi olan 09/05/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı ve dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine, 2-Davacıların manevi tazminat davalarının davalı ... ve Meysaş AŞ yönünden kabulü ile a) 20.000,00 TL'nin davalılar ... ve Meysaş AŞ'den 09/05/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine,

fazlaya dair istemin reddine, b) 15.000,00 TL'nin davalılar ... ve ... AŞ'den 09/05/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekili ve davalılar ... ile Meysaş Meyve ve Sebze İşleme Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-07.10.2004 tarih, 25606 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan ve 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5236 sayılı Kanun ile HUMK’ye eklenen ek madde 4 ile aynı Yasa'nın 427. maddesinde öngörülen kesinlik sınırı 01.01.2014 tarihinden itibaren 1.890,00 TL’ye yükseltilmiştir.

Davacı ... tarafından 1.600,00 TL hasar bedeli talep edilmiş olup mahkemece 1.500,00 TL hasar bedeline hükmedildiğinden, anılan hüküm davacılar ve davalılar ... ile Meysaş Meyve ve Sebze İşleme Sanayi ve Ticaret A.Ş. yönünden kesin niteliktedir.

Kesin olan kararların temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 1.6.1990 gün 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca Yargıtay’ca da temyiz isteminin reddine karar verilebileceğinden, davacılar vekili ve davalılar ... ile Meysaş Meyve ve Sebze İşleme Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekilinin temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde ve özellikle, ceza yargılaması sırasında alınan ve kesinleşen bilirkişi raporundaki kusur dağılımının oluşa uygun olması sebebiyle benimsenmesinde ve manevi tazminatın takdirinde B.K.nun 47. maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nasafet kuralları çerçevesinde karar verilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davacılar vekili ve davalılar ... ile Meysaş Meyve ve Sebze İşleme Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekilinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

3- Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.

Sorumluluğu doğuran olayın, zarar görenin vücut bütünlüğünü ihlal etmesi hali 6098 sayılı TBK m. 54'te özel olarak hükme bağlanmıştır. Bu hüküm gereğince, vücut bütünlüğünün ihlali halinde mağdurun malvarlığında meydana gelmesi muhtemel olan azalmanın ve dolayısıyla maddi zararın türleri; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar şeklinde düzenlenmiştir.

Mahkemece aldırılan ATK raporunda davacı ...’ün %11,3 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı ve iyileşme süresinin 9 aya kadar uzayabileceği, bu süre zarfında mesleğini icra edemeyeceği belirtildiği halde, hükme esas alınan hesap bilirkişi raporunda davacı ... ev hanımı olduğundan geçici işgöremezlik zararının hesaplanmadığı, ATK raporunda başkasının bakımına muhtaçlık hususunda belirleme yapılmadığından bakıcı gideri hesabı da yapılmadığı belirtilerek sadece sürekli işgöremezlik tazminatı hesaplanmış, mahkemece hesap bilirkişi raporu doğrultusunda sadece sürekli işgöremezlik tazminatına hükmedilmiştir.

Eksik inceleme ile karar verilemez. Bu durumda mahkemece HMK'nın 31. maddesinde düzenlenen hakimin davayı aydınlatma ödevi doğrultusunda öncelikle davacı ... yönünden dava dilekçesinde talep edilen maddi tazminat kuruşlandırılarak ne kadarının işgöremezlik istemlerine, ne kadarının bakıcı

gideri istemine ilişkin olduğu açıklattırılarak, sonucuna göre davacı ...’ün %100 malul sayılacağı 9 aylık geçici işgöremezlik dönemi için brüt asgari ücret üzerinden bakıcı gideri ve AGİ dahil edilmemiş asgari ücret üzerinden geçici işgöremezlik tazminatı hesaplanması gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle kaza tarihinden itibaren sadece sürekli işgöremezlik tazminatına hükmedilmesi doğru değildir.

4-Somut olayda davacı ...’ün kaza tarihinde herhangi bir işte çalışmadığı, ev hanımı olduğu dosya kapsamı ile sabittir.

Mahkemece hükme esas alınan hesap bilirkişi raporunda davacı ... için pasif dönemde AGİ dahil edilmemiş asgari ücretin esas alındığı belirtilmiş ise de, pasif dönemde asgari geçim indirimi yapılıp yapılmadığı açık olmadığından rapor denetime elverişli olmadığı gibi, aktif dönemde ücretin netleştirilmesi sırasında asgari geçim indiriminin dikkate alınması da hatalı olmuştur.

Davacının zararının hesaplanması sırasında esas alınan asgari ücret, bir çalışmanın karşılığı değil ekonomik bir değer taşıyan yaşamsal faaliyetlerin sürdürülmesinin karşılığıdır. Hal böyle olunca da ücretle fiilen çalışanlara uygulanmak için getirilen asgari geçim indiriminin, ücretli bir çalışmanın söz konusu olmadığı ev hanımı olan davacının uğranılan zararın hesaplanması sırasında dikkate alınamayacağı açıktır.

Bu durumda mahkemece, ev hanımı olan davacı ... yönünden aktif ve pasif dönem için AGİ dâhil edilmemiş net asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması konusunda ek rapor alınarak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.