Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2015/3627 K.2017/9407

Taraflar arasındaki, ölümlü trafik kazası nedeniyle maddi tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle, davanın kabulüne ilişkin verilen hüküm, davalı vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Davacılar vekili, davalının trafik sigortacısı olduğu aracı sevk ve idare eden davacıların eşi/ babası ...'in yaptığı tek taraflı kazada öldüğünü, davacıların ölenin desteğinden yoksun kaldıklarını belirterek belirsiz alacak davası olarak açtıkları davada şimdilik 11.000,00 TL. destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; 02.10.2014 tarihli artırım dilekçesiyle, taleplerini 179.022,60 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili, davacılar murisinin kazadaki kusurunun davacılara da yansıyacağını ve davacıların tazminat talep edemeyeceğini, yol kusuru olup olmadığı konusunda rapor alınması gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte poliçe limitiyle sınırlı olarak davacıların gerçek zararından sorumlu olduklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davanın kabulü ile davacı ... için 122.742,82 TL, ... için 30.917,31 TL, ... için 18.295,15 TL. ve ... için 7.067,32 TL. olmak üzere toplam 179.022,60 TL. maddi tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; özellikle, davacıların talebinin doğrudan kendileri üzerinde doğan destekten yoksunluk zararına ilişkin olması,

bu zararın oluşumundaki desteğin kusurunun davacılara yansıtılamayacağı, sürücü desteğin tam kusurlu olmasının, onun desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyeceğine ilişkin HGK'nun 15.6.2011 gün ve 2011/17-142 Esas-411 Karar, HGK'nun 22.2.2012 gün 2011/17-787 Esas- 2012/92 Karar, HGK'nun 16.1.2013 gün ve 2012/17-1491 Esas- 2013/74 Karar sayılı ilamları uyarınca, davalının tazminattan sorumluluğuna hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre; davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle, ölenin yakınlarının destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Destekten yoksun kalma zararının hesabında vefat edenin gelirinin belirlenmesi, tazminatın doğru tespitinde önemli bir yer tutmaktadır. Çalışma hayatının, aktif çalışma dönemi ve emeklilik dönemi olan pasif devre olarak ayrılması ve özel yasalarında çalışma süreleri ayrık olarak belirtilmemiş (asker, polis vb. gibi) kişiler yönünden 60 yaşın aktif çalışma devresi, bakiye yaşam süresi varsa kalan sürenin de pasif çalışma devresini oluşturduğu; destekten yoksun kalma nedeniyle tazminatın hesabında, pasif devrede de zararın oluşacağı ve bu zararın asgari ücret düzeyinde bir zarar olacağının kabulü gerektiği Dairemizin yerleşmiş içtihatlarındandır.

Somut olaya bakıldığında; hükme esas alınan 20.08.2014 tarihli bilirkişi raporunda, desteğin bakiye ömür süresinin 31 yıl olarak kabul edildiği, 2035- 2044 yılları arasındaki 9 yılda desteğin pasif devrede olacağı esasının benimsendiği; rapor içeriğinde pasif devre için AGİ dahil edilmemiş asgari ücret üzerinden hesaplama yapıldığı belirtilmiş olmasına rağmen, bilinen en son asgari ücretin bekar ve çocuksuz kişiler için belirlenen AGİ dahil edilmiş miktarı olan 846,00 TL. ve 891,00 TL'nin esas alınmasıyla saptanan gelirden hesap yapıldığı görülmektedir.

Yukarıda ifade olunduğu üzere, pasif devre zararının hesaplanması sırasında esas alınan ücretin, bir çalışmanın karşılığı değil, ekonomik bir değer taşıyan yaşamsal faaliyetlerin sürdürülmesinin karşılığı olduğu, ücretle fiilen çalışanlara uygulanmak için getirilen asgari geçim indiriminin, ücretli bir çalışmanın söz konusu olmadığı pasif dönem (devre) zararının hesaplanmasında dikkate alınamayacağı yönündeki yerleşik uygulamalar gözetildiğinde; esas alınan raporun hatalı hesaplamalar içerdiği açıktır. Eksik inceleme ile karar verilemez.

Bu durumda mahkemece, davacılar desteğinin pasif devresi olarak doğru biçimde tespit edilen 2035- 2044 tarihleri arasındaki 9 yıllık süre için, AGİ dahil edilmemiş asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması konusunda, daha önce rapor düzenleyen bilirkişiden ek rapor alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.