Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/11482 K.2019/5205

Taraflar arasındaki tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle, davanın kabulüne ilişkin verilen hüküm, davalı vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davacıların eşi/babası İsmail'in kullandığı banka kredisine teminat amacıyla davalı tarafından hayat sigorta poliçesi düzenlendiğini, poliçe vadesi içinde davacılar yakını sigortalının öldüğünü, davalının mevcut hastalığın gizlendiği ve beyan yükümlülüğüne aykırı davranıldığı gerekçesiyle ödeme yapmayı reddettiğini belirterek 19.500,00 TL vefat tazminatın dava tarihinden işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, sigortalı murisin poliçe tanziminden önce mevcut olan akciğer kanseri rahatsızlığını beyan etmemesi ve bu rahatsızlık sonucu ölmesi nedeniyle talebin teminat dışı olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davanın kabulü ile 19.500,00 TL tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline ve veraset ilamındaki payları oranında davacılara ödenmesine karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; davaya konu poliçede dain-i mürtehin kaydı

bulunan bankanın, 17.02.2016 tarihli cevabi yazısıyla, kredi borcunun ödendiği ve borç kalmadığı bildirildiğinden, davacıların davada aktif dava ehliyetinin bulunmasına göre; davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, hayat sigorta sözleşmesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar murisi ... ile davalı arasında 08.01.2013-08.01.2014 tarihleri için hayat sigorta sözleşmesi düzenlenmiş; poliçenin düzenlenmesinden sonra, 30.10.2013 tarihinde davacılar yakını sigortalı vefat etmiştir.

Davalı taraf yargılama sırasında, davacılar murisinin poliçe tanziminden önce mevcut olan akciğer kanseri hastalığını bildirmeyip sözleşmenin kurulması sırasında beyan yükümlülüğüne aykırı davranıldığı, bu aykırılık nedeniyle de zararın teminat dışı kaldığı savunmasında bulunmuştur. Mahkeme ise; sigortalı muris tarafından imzalanan sağlık durumuna ilişkin beyan formunun matbu olduğu ve soruların sorulup sorulmadığının dahi belli olmadığı; davalı sigortacı tarafından bilgilendirme yapılıp soru sorulmadan ve gerekli görülüyorsa sağlık raporu alınmadan poliçenin düzenlenip, risk oluşunca bu form gereği ödemeden kaçınma ve poliçenin geçersizliğini ileri sürmenin hakkın kötüye kullanımı olduğu gerekçesiyle, davalının tazminattan sorumluluğuna karar verilmiştir.

Poliçenin tanzim edildiği ve rizikonun gerçekleştiği tarih itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nun 1435. maddesi ile, sigorta sözleşmesinin kurulması sırasındaki sigortalının doğru bilgi verme (beyan) yükümlülüğü düzenlenmiştir. Sigorta hukukuna ilişkin genel düzenleme mahiyetinde olan bu hüküm, hayat sigortalarında da uygulanmaktadır.

6102 sayılı TTK'nun 1435. maddesinde "Sigorta ettiren, sözleşmenin yapılması sırasında bildiği veya bilmesi gereken tüm önemli hususları sigortacıya bildirmekle yükümlüdür. Sigortacıya bildirilmeyen, eksik veya yanlış bildirilen hususlar, sözleşmenin yapılmamasını veya değişik şartlarda yapılmasını gerektirecek nitelikte ise, önemli kabul edilir. Sigortacı tarafından yazılı veya sözlü olarak sorulan hususlar, aksi ispat edilinceye kadar önemli sayılır" denilmek suretiyle; sigorta ettirenin, sözleşmenin kurulması sırasındaki doğru beyan yükümlülüğünün kapsamı düzenlenmiştir.

Gerek TTK'nun 1435. maddesi ve gerekse Hayat Sigortası Genel Şartlarının C-2.2. maddesi düzenlemesine göre; sigorta

şirketinin sorusu üzerine veya herhangi bir soru sorulmadan (dolayısı ile buna ilişkin bir form doldurulmadan) sigortalı, sözleşmenin yapılması sırasında kendisinin bildiği ve sigortacının sözleşmeyi yapmamasını veya daha ağır şartlarla yapmasını gerektirecek bütün halleri sigortacıya bildirmekle yükümlüdür.

Yargılama sırasında alınan Adli Tıp Kurumu 1. İhtisas Dairesi'nin 19.11.2014 tarihli raporuyla, sigortalı murisin ölüm sebebinin akciğer kanseri olduğu ve bu hastalıkla ilgili teşhisin 28.11.2012 tarihinde (poliçe tanziminden önce) konulduğu net biçimde saptanmıştır. Dosya kapsamından, davalı ... tarafından davacılar murisinin cevaplaması istemiyle yazılı soru formu verildiği; bu form ile murise hertür kanser dahil rahatsızlığı olup olmadığının açıkça sorulduğu; sigortalı murisin bu soruya olumsuz cevap verdiği; poliçeden önce 3 kez kemoterapi aldığı ve hastanede yatmasına sebep olan akciğer kanseri hastalığını bildirmediği anlaşılmaktadır. Tüm bu sebeplerle, mahkemenin davayı kabul gerekçesi yerinde değildir.

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında mahkemece; sigorta sözleşmelerinin karşılıklı iyiniyet ve güven esasına dayalı olarak kurulan sözleşmeler olduğu; güven ve iyiniyet ilkesi ile yasal düzenlemeler (TTK 1435) gereği, sigorta yaptıranın önemli tüm hususları poliçenin tanzimi sırasında sigortacıya bildirmekle yükümlü olduğu;

davacılar murisi sigortalının poliçe tanziminden önce teşhisi konulmuş ve yaklaşık 1,5 aydır yoğun biçimde tedavisini gördüğü akciğer kanseri rahatsızlığını sigortacıya bildirmeyerek beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığı hususları dikkate alınmak suretiyle, bu durumun yaptırımını düzenleyen TTK'nun 1439/2. maddesine göre değerlendirme yapılıp davanın reddine karar verilmesi gerekirken; eksik inceleme ve hatalı gerekçeyle, yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.