Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/11579 K.2019/3318

Taraflar arasındaki muvazaa davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; müvekkilinin davalı ... ile evli olup Beyşehir Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/98 esas, 2009/260 karar sayılı ilamı ile boşandıklarını, müvekkili lehine 35.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminata hükmedildiğini, maddi ve manevi tazminat alacağının takibe konulduğunu, bu arada davalı ...'ın uzun yıllardır süren boşanma davası sebebi ile müvekkilinden mal kaçırmak için bütün mal varlığını eşi ...'a devretmesi sebebi ile icra dosyalarındaki alacaklarını tahsil edemediklerini belirterek, ... ilçesi, ... ada 9 parsel üzerinde yer alan 1,2 ve 3 nolu bağımsız bölümlerin tapuların muvazaa nedeni ile iptalini, davalı ... adına tescilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, davacı ile müvekkili ...'ın 1969 yılından beri fiilen ayrı yaşadıklarını, dava konusu taşınmazın 1967-1968 yıllarında müvekkili ... tarafından satın alındığını, 1985 yılında dava dışı kardeşi ...a sattığını, davacının iddialarının doğru olmadığını, belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, davanın kabulü ile dava konusu ... ilçesi ... ada 9 parseldeki 1, 2, 3 nolu bağımsız bölümlerin tapusunun iptali ile davalı ... adına tesciline karar verilmiş, hüküm davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, Borçlar Kanunu'nun 19. maddesinde düzenlenen dava konusu işlemin danışıklı (muvazaalı) yapıldığı iddiasına dayalı tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

Kural olarak 3.kişiler, danışıklı işlem nedeniyle hakları zarara uğratıldığı takdirde tek taraflı veya çok taraflı olan bu hukuki işlemlerin geçersizliğini ileri sürebilir. Çünkü danışıklı bir hukuki işlem ile 3. kişilere zarar verilmesi onlara karşı işlenmiş bir haksız eylem niteliğindedir. Ancak 3.kişinin danışıklı işlem ile haklarının zarar uğratıldığının benimsenebilmesi için onun danışıklı işlemde bulunandan alacaklı olması ve danışıklı işlemin alacağının ödenmesini önlemek amacıyla yapılmış bulunması gerekir.

Yüzeysel bakıldığında iptal davaları ile muvazaa davaları arasında bir benzerlik görülmekte ise de bu benzerlik her iki davanın güttüğü amaçtan öte gitmemektedir. İİK 277.maddesinde sözü edilen iptal davaları borçlu tarafından geçerli olarak yapılmış bazı tasarrufların hükümsüz kılınması için açılır. Oysa muvazaa davası borçlunun yaptığı tasarrufi işlemlerin gerçekte hiç yapılmamış olduğunu tespit ettirmeyi amaçlar.

Davacının bu davadaki amacı alacağını tahsil edebilmek için muvazaa nedeniyle temelde geçersiz olan işlemin hükümsüzlüğünü sağlamaktır. Muvazaaya dayalı davalarda davacının icra takibine geçmesi ve aciz belgesi almasına gerek yoktur. Çünkü yukarıda açıklandığı gibi İİK 277 ve izleyen maddelerinde iptal davasına konu tasarruflar özünde geçerli olmasına rağmen kanunun icra hukuku yönünden iptaline imkan verdiği tasarruflardır.

Somut olayda davacının talebinin TBK'nun 19.maddesi gereğince açılmış muvazaa hukuksal nedenine dayalı iptal davası olduğuna göre muvazaalı işlemin diğer tarafı olan yani borçlu tarafından ilk satış yapılan şahıs ve varsa diğer satış yapılan şahısların da dava sonucuna göre hukuki durumları etkileneceğinden davaya dahil edilip taraf teşkilinin sağlanmasında hukuki yarar vardır.

Tapu resmi senetlerine göre dava konusu ... ada 9 parsel nolu taşınmaz taşlık ve çalılık vasfı ile 12/08/1993 tarihinde davalı ... tarafından 215 yevmiye nolu işlemle dava dışı kardeşi olan ...’a devredilmiş, daha sonra taşınmaz üzerine bina yapılmış ve 1,2 ve 3 nolu bağımsız bölümler dava dışı ... tarafından 22/10/2010 tarihinde davalı ...’a devredilmiş ve davalılar; arsa üzerindeki binanın dava dışı ... tarafından yapıldığını iddia etmişlerdir.

Bu nedenle dava dışı ...’ın davaya dahil edilmesinde hukuki yarar vardır.

Bu halde, mahkemece ...ın davaya dahili ile taraf teşkilinin sağlanarak karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

2-Kabule göre de; Borçlar Kanunu'nun 19. maddesinde düzenlenen dava konusu işlemin danışıklı (muvazaalı) yapıldığı iddiasına dayalı tasarrufun iptali davalarında; davalıların danışıklı bir davranış içinde bulundukları tespit edildiği takdirde takip konusu alacağın tahsili için İİK 283/1-2 maddesi kıyasen uygulanarak tapu kaydının iptaline gerek olmadan davacının alacaklarını alabilmesi için dava konusu taşınmazların haczi ve satışı konusunda davacının alacak ve ferileriyle sınırlı olarak cebri icra yetkisi tanınmasına karar verilmesi gerekirken tapunun iptali ile davalı ... adına tesciline karar verilmesi de isabetli görülmemiştir.