Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/15956 K.2019/5478

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili ve davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı ...'un asıl borçlu olarak dava dışı ...'ın müşterek borçlu ve müteselsil kefil olarak müvekkili bankanın ... şubesi ile akdetmiş oldukları 03/08/2012 tarihli kredi sözleşmesine istinaden 1.500.000,00 TL tutarında kredi kullandıklarını, borçluların borçlarını ödemediklerini, borçlular aleyhine ihtiyati haciz kararı aldırdıklarını, İzmir 14. İcra Müdürlüğünün 2013/7693 sayılı ilamsız icra yoluyla başlatılan icra takip dosyasından borçlu ...'a ait 13 adet taşınmaza haciz konulmak istendiğini ancak taşınmazların 27/06/2013 ve 18/06/2013 tarihlerinde satıldığının belirtildiğini,

18/06/2013 tarihinde satılan taşınmazlardan ...,... ada 255 parseldeki taşınmazın 1.000,00 TL bedelle, 153 ada 27 parseldeki taşınmazın 2.500,00 TL bedelle ...'a devredildiğini, 27/06/2013 tarihinde satılan taşınmazlardan ...

Mah. 155 ada 142 parseldeki taşınmazın 3.500,00 TL bedelle, 155 ada 143 parseldeki taşınmazın 3.500,00 TL bedelle, 155 ada 148 parseldeki taşınmazın 1.500,00 TL bedelle, 155 ada 149 parseldeki taşınmazın 1.500,00 TL bedelle, ... ada ... parseldeki taşınmazın 1.500,00 TL bedelle, 155 ada 151 parseldeki taşınmazın 1.500,00 TL bedelle, 161 ada 383 parseldeki taşınmazın 3.500,00 TL bedelle ...’e devredildiğini, 153 ada 254 parseldeki taşınmazın 4.500,00 TL bedelle, 153 ada 266 parseldeki taşınmazın 5.500,00 TL bedelle ...'a devredildiğini, ...,... parseldeki 2 nolu bağımsız bölümün 50.000,00 TL bedelle ...'a ...

Mah. 102 ada 97 parseldeki 3 nolu bağımsız bölümün 50.000,00 TL bedelle ... devredildiğini belirterek borçlu olarak ... adına kayıtlı taşınmazların devrine ilişkin olarak İzmir 14. İcra Müdürlüğünün 2013/7693 sayılı dosyası ile takip konusu yapılan dava tarihi itibariyle 410.245,00 TL için ve yargılama giderleri ile icra masrafları için dava sonucunda satılarak icraen paraya çevrilmek üzere yapılmış tasarrufun iptalini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekili, müvekkillerinin dava konusu taşınmazları iyi niyetli olarak satın aldıklarını, müvekkillerinin borçlunun mal kaçırmasına yardımcı olmadıklarını, aksine kendi alacaklarını kurtarabilmek için taşınmazları satın aldıklarını belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalılar ... ve ... duruşmaya katılarak davayı kabul etmediklerini, davanın reddini talep ettiklerini beyan etmişlerdir.

Mahkemece iddia, savunma toplanan delillere göre; davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ve davalılar ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, İİK 277 ve devamı maddelerine dayanılarak açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

İİK'nun 277 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz yada iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır.

Davacı, iptal davası sabit olduğu takdirde, tasarruf konusu mal üzerinde cebri icra yolu ile hakkını almak yetkisini elde eder ve tasarruf konusu taşınmaz mal ise, davalı üçüncü şahıs üzerindeki kaydın düzeltilmesine gerek olmadan o taşınmazın haciz ve satışını isteyebilir (İİK.md.283/1). Bu yasal nedenle iptal davası, alacaklıya alacağını tahsil olanağını sağlayan, nispi nitelikte, yasadan doğan bir dava olup; tasarrufa konu malların aynı ile ilgili değildir.

Bu tür davaların dinlenebilmesi için, davacının borçludaki alacağının gerçek olması, borçlu hakkındaki icra takibinin kesinleşmiş olması, iptali istenen tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici aciz belgesinin (İİK.nun 277 md) bulunması gerekir. Bu ön koşulların bulunması halinde ise İİK.nun 278, 279 ve 280. maddelerinde yazılı iptal şartlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır. Mahkemece; davacı alacaklının icra dosyasından aciz belgesi almadığından davacının davasının ön şart yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmişse de varılan sonuç dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna uygun düşmemektedir.

Mahkemece hakkında takip yapılan diğer dava dışı ...’ın taşınmazları olduğu, davacı tarafından üzerlerine haciz konulduğu, icra dosyasında konulan gayrimenkullerin satışını istemediği, gayrimenkullerin satışının istenmesi halinde elde edilecek miktarın davacının alacağını karşılayıp karşılamadığı belli olmadan davacı bankanın davalılar aleyhine iş bu davayı açtığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya arasına getirtilen ...’le ilgili taşınmaz tapu kayıtlarının incelenmesinde, taşınmazlar üzerinde ipotek kayıtlarının bulunduğu görülmektedir. Bu durumda mahkemece yapılması gereken iş, borçlu ...’in taşınmazları üzerindeki ipoteklerin devam edip etmediği araştırılarak, devam ediyorsa bunun göz önüne alınması gerektiğidir.

Ayrıca borçlu ... adına kayıtlı aracın trafik kaydına davacı tarafından haciz konulduğu anlaşılmakta olup, bu araçla ilgili kıymet takdiri yaptırılıp, diğer borçlu ... hakkında da çıkılan haczin İİK madde 105 anlamında geçici aciz belgesi niteliğinde olduğunun hep birlikte değerlendirilmesi ve oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile dava şartı yokluğundan reddedilmesi yerinde olmamıştır.

2-Bozma neden ve şekline göre davalılar ... ve ... vekilinin vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.