Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2017/1555 K.2018/6942

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili; müvekkili bankanın davalı borçlu ...Turizm .... ve Taş. Ltd. Şti'nden olan alacağı sebebiyle 04/11/2011 tarihinde ... 18. ATM'nin 2011/100 D.İş ve 2011/101 D.İş sayılı dosyalarından alınmış ihtiyati haciz kararlarının ... 12. ...

Müdürlüğünün 2011/21393-2011/2139 sayılı ... dosyaları ile infaz edildiğini ve başlatılan ... takiplerinin 26/11/2011 tarihinde kesinleştiğini, borçlu şirketin 11/10/2011 günlü temlik sözleşmesi ile borçlu şirket ile İMKB arasında akdedilen 2010/5101658 İKN numaralı 2011 yılı Personel Taşımacılığı Hizmet Alımına İlişkin Sözleşme'den doğan her tür ve nitelikteki alacaklarının 160.000,00 TL'lik kısmının davalı ...Turizm Yat.

Tic. ve A.Ş.'ye devir ve temlik olduğunu, yine temlik sözleşmesine istinaden Eylül ayı hakedişinin 11/11/2011 tarihinde davalı ...Turizm Yat. Tic. ve San. A.Ş hesabına ödendiğini, İİK 280 ve devamı maddelerinde belirtilen hükümler sebebiyle davalı borçlu şirket ile diğer davalı şirket arasında akdedilen temlik sözleşmesinin iptalini, temlik sözleşmesi gereğince davalı ...Turizm Yat. Tic. ve San.

A.Ş.'ye yapılmış ödemelerin tespiti ile bu davalıdan İİK 283/2 gereğince nakden tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...Turizm vekili; tasarrufun iptali davasının şartlarının oluşmadığını, borçlunun haciz yapılan adresten ayrılmış ise haciz yapılan yerde bulunamadığı için haczi kabil mala rastlanılamamasına ilişkin tutulan tutanağın şekli olup yasada maddi anlamda kesin aciz vesikasının yasal sonuçlarını doğurmayacağını, ... dosyalarının tetkikinde haciz tutanaklarında boçlunun adresini terkettiğinin açıkça yazılı olduğunu, dolayısıyla haciz tutanaklarının aciz belgesi hükmünde olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ...Turizm vekili; ...Turizm ile müvekkili şirket arasında 20/11/2008 tarihinde sözleşme imzalandığını, taraflar arasındaki çalışma prensibinin cari hesaba dayalı olduğunu, müvekkili şirket tarafından yapılan peşin ödemelerin hizmet verildikçe eritildiğini, sözleşme gereğince müvekkili şirketin ödediği peşinatlar, verilen hizmetler ile eritilmediği ve sezon sonu da geldiği için ...Turizm'in, müvekkili şirkete olan borcuna istinaden bir kısım kambiyo senetleri verdiğini ve İMKB ile yapmış olduğu sözleşmeden doğan hak ve alacaklarının 160.000,00 TL'sinin 11/11/2010 tarihinde müvekkili şirkete temlik ettiğini, ...Turizm'in müvekkili şirkete halen borçlu olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere göre; davada kesin veya geçici aciz belgesi bulunması ön koşulu mevcut olmadığından, dava şartı yokluğu nedeniyle HMK'nın 115/2.maddesi uyarınca davanın usulden reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, İİK 277 ve devamı maddelerine dayanılarak açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

İİK'nun 277 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz yada iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır.

Davacı, iptal davası sabit olduğu takdirde, tasarruf konusu mal üzerinde cebri ... yolu ile hakkını almak yetkisini elde eder ve tasarruf konusu taşınmaz mal ise, davalı üçüncü şahıs üzerindeki kaydın düzeltilmesine gerek olmadan o taşınmazın haciz ve satışını isteyebilir (İİK.md.283/1). Bu yasal nedenle iptal davası, alacaklıya alacağını tahsil olanağını sağlayan, nispi nitelikte, yasadan doğan bir dava olup; tasarrufa konu malların aynı ile ilgili değildir.

Bu tür davaların dinlenebilmesi için, davacının borçludaki alacağının gerçek olması, borçlu hakkındaki ... takibinin kesinleşmiş olması, iptali istenen tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici aciz belgesinin (İİK.nun 277 md) bulunması gerekir. Bu ön koşulların bulunması halinde ise İİK.nun 278, 279 ve 280. maddelerinde yazılı iptal şartlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.

Mahkeme gerekçesinde; haciz tutanaklarında borçluların adreste bulunmamasından veya taşınmış olmasından dolayı haciz işleminin yapılamadığı, bu suretle haczi kabil mal bulunamadığının tutanak altına alındığı, ayrıca takip dosyalarında, borçlular adına kayıtlı çok sayıda menkul ve gayrimenkuller üzerine haciz işlemi yapıldığı, ancak takip dosyalarında, araç ve gayrimenkullerin henüz kıymet takdirlerinin yapılmadığı bu nedenle oluşturulan haciz tutanaklarının geçici aciz belgesi niteliği taşımayacağı belirtilerek davanın reddine karar verilmiş ise de varılan sonuç dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna uygun düşmemektedir.

Dairemizin yerleşmiş içtihatlarına ve ... ...'nun 02.03.2005 gün, 2005/15-100-119 sayılı kararına göre, borçlu hakkında aciz vesikası alınmamakla birlikte, borçlu kayıp ve adresi saptanamıyorsa, saptanan ve bilinen adreslerinde de icraca, borçlunun haczi kabil malının bulunmadığı tespit edilmiş ise, bu durumu tespit eden haciz tutanağı geçici aciz vesikası niteliğindedir.

Somut olayda,davacı alacaklı tarafından yapılan ... takip dosyalarında davalı borçlu ...Turizm Seyahat ve Taş.Ltd.Şti. Ve... ve ...... aleyhine ... takibine girişildiği, 01/03/2012 tarihinde yapılan talimat haczinde. Adreste boçlunun olmadığı, 3.kişi Emre Grup San.ve Tic.Ltd.Şti.nin ikamet ettiği ve adreste borçluya ait haczi kabil mal bulunamadığı,yine 02/12/2011 tarihinde yapılan talimat haczinde.

Adresin kapalı olduğu, güvenlikten sorulduğunda, borçlu şirketin 20 gün kadar önce taşındığının beyan edildiği, borçlu ve haczi kabil menkul malı bulunamadığının anlaşıldığı, 28/06/2012 tarihinde talimatla yapılan hacizde. Kapı kapalı olup Apartmanda oturanlardan sorulduğunda Yazlığa gittiklerinin beyan edildiği belirtilmiştir.

Ayrıca; hakkında ... takibi kesinleşen borçlu şirket adına kayıtlı ve üzerine 04/11/2011 tarihinde haciz konulan araçlar varsa da; araçlar üzerinde daha önce tesis edilmiş hacizler bulunduğu görülmekle takip konusu alacağı karşılamadığı anlaşılmaktadır. Aciz belgesinin dava

açılmadan, dava açıldıktan sonra veya temyiz aşamasından ve hatta hükmün ...'ca onanmasından veya bozulmasından sonra bile sunulma olanağı vardır. Somut olayda davanın dayanağını teşkil eden ... takip dosyasında yapılan 02/12/2011 tarihli haciz sırasında tutulan tutanağın İİK.nın 105. maddesi uyarınca geçici aciz vesikası niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda dava şartının gerçekleştiği kabul edilerek davanın esasına girilmesi, tarafların delillerinin toplanması, davalılar arasındaki tasarrufların İİK 277, 278, 279 ve 280.maddeler gereğince iptale tabi olup olmadığının değerlendirilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle hüküm tesisi isabetli görülmemiştir.