Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2019/1032 K.2020/5834

Davacılar ..., ..., ..., ... ile davalılar ..., ..., ..., ... arasındaki dava hakkında Kütahya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 07/05/2015 gün ve 2013/264-2015/229 sayılı hükmün Dairenin 06/09/2018 gün ve 2015/14294-2018/7471 sayılı kararı ile onanmasına karar verilmiş olup, davacılar vekili tarafından süresi içinde kararın düzeltilmesi istenilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Davacılar vekili, müvekkillerinin müşterek murisi ... 09.08.2012 tarihinde davalı ...'in sevk ve idaresindeki aracın çarpışması sonucunda hayatını kaybettiğini, aracın davalılardan ... adına tescilli olup diğer davalı ... tarafından işletilip kiraya verildiğini, davalı ... tarafından sevk ve idare edildiği belirtilerek müvekkili ... için 50.000,00 TL, müvekkilleri ... ve ... ile ... için her biri için ayrı ayrı 15.000,00 TL manevi tazminat ve ... için 5.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı olduğunu belirtmiş davalı ... olayın kendisiyle alakalı olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, dosyada toplanan delillerin birlikte değerlendirilmesi sonucu; davalı ...'in tam kusurlu olduğu, maddi tazminat davasının ödeme nedeniyle konusuz kaldığı, konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığı, davalı ...'ın dava konusu aracı dosyada mevcut oto kiralama sözleşmesi gereğince bir günlüğüne kiraladığı, kira sözleşmesinin uzun süreli ve 3. kişileri bağlayacak güçte olması gerekip araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanmanın da devredilmesi gerektiği, işleten sıfatının devredilmediği, davalı ...'a husumetin yöneltilemeyeceği, işleten sıfatının bulunmadığı,

belirtilerek davalı ... hakkındaki davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin onama ilamı üzerine davacılar vekili tarafından kararın düzeltilmesi talep edilmiştir.

Somut olayda, davalılar ... ve ... cevap, beyan ve emniyet ifade tutanakları, araç kiralama sözleşmesi ve tüm dosya kapsamından; davalı ...'ın ... a Car Firması adı altında araç kiralama işi yaptığı, ... ve ... arasında önceye dayalı bir alacak borç ilişkisi bulunduğu, bu nedenle aracın kayden ... ait olmasına rağmen fiilen davalı ... tarafından kullanılmakta ve kiraya verilmekte olduğu ve olay günü (10/08/2012 tarihinde) anılan aracın Şaban'ın bir çalışanı tarafından (dava dışı) Ahmet Akar isimli şahsa 100,00 TL karşılığında bir günlük kiraya verilmiş olduğu hususları anlaşılmaktadır.

Her ne kadar mahkemece, davalı ...'ın dava konusu aracı dosyada mevcut oto kiralama sözleşmesi gereğince bir günlüğüne kiraladığı, kiralamanın uzun süreli olmadığı, davalı ...'ın işleten sıfatının bulunmadığı ve kendisine husumetin yöneltilemeyeceği gerekçesi ile davalı ... hakkındaki dava husumet yokluğu nedeni ile reddedilmiş ise de mahkemece yanılgılı değerlendirme doğrultusunda karar verilmiştir.

Zira aracın bir günlüğüne kiralanmış olması ve uzun süreli bir kiralama olmamasının davalı ...'ın olaydaki hukuki sorumluluğu açısından önemi bulunmayıp, mahkemece irdelenmesi gereken asıl mesele; davalılar ... ve ... arasındaki hukuki ilişkinin niteliğidir.

Kazaya karışan aracın bir ariyet sözleşmesi uyarınca mı, yoksa davalılar ... ve ... arasındaki alacak borç ilişkisine dayalı olarak mı davalı ... tarafından kullanılmakta/işletilmekte olduğu hususu açıklığa kavuşturularak sonucuna göre mahkemece bir karar verilmesi gerekirken, hatalı gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmiş olması hatalı olup bu nedenle davacılar vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairenin önceki onama ilamının kaldırılarak hükmün yukarıda belirtilen nedenler uyarınca bozulması gerekmiştir.