Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2020/3966 K.2020/5948

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün temyizen tetkiki davacılar vekili, dahili davalı SGK vekili ile davalılar ... ve ... tarafından talep edilmiş davalılar ... ve ... tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için talip edilen 17.12.2019 Salı günü taraflardan gelen olmadı. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan sonra eksiklik nedeniyle mahkemesine iade edilen dosya eksiklik tamamlanıp tekrar gelmekle, incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili. 20/01/2007 tarihinde davalıların maliki ve sürücüsü oldukları sigortasız aracın, davacı ...'a ait, ... sürücüsü olduğu ve ...

Sigorta A.Ş.'ne sigortalı minibüse çarpması sonucu minibüs içindeki yolculardan ... vefat ettiğini, ... 'ın ...'ın oğlu, ...'ın 20 gün önce evlendiği resmi nikahsız eşi olduğunu, kazada ... , ... ve araç sürücüsü ...'ın ağır şekilde yaralandıklarını belirterek fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla müteveffanın eşi ve babası için 50.000,00 TL, ağır yaralananlar ..., ... ve ... olmak üzere her biri için ayrı ayrı 5.000,00 TL olmak üzere toplam 65.000,00 TL manevi tazminatın ve davacı ... yönünden araç hasarı için şimdilik 5.000,00 TL maddi tazminatın ... ve ...'dan müteselsilen tahsiline;

... ve ... için ayrı ayrı 5.000,00 TL olmak üzere toplam 10.000,00 TL maddi tazminatın (ambulans, tedavi, ilaç ve iş güç ve bedensel kayıplar gibi nedenlerle) tüm davalılardan; müteveffanın eşi ile babası için toplam 10.000,00 TL maddi ve destekten yoksun kalma tazminatının müteselsilen tüm davalılardan; ağır yaralanan sürücü ... için 5.000,00 TL maddi tazminatın Birlik Sigorta A.Ş. dışındaki davalılardan müteselsilen tahsiline (... ve ...'dan olay tarihinden, Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı ve ...

Sigorta A.Ş.'nden ise dava tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek yasal faiziyle birlikte sorumluluk limitleri dahilinde tahsiline) karar verilmesini talep etmiştir.

Davacılar vekili, 02/04/2015 tarihli ıslah dilekçesi ile araçta meydana gelen hasar bedelini ... için 13.700,00 TL'ye, ... için 65.636,61 TL’ye, ... için 80.603,93 TL’ye, ... için 40.160,45 TL’ye ve ... için 129.389,72 TL’ye ıslah etmiştir.

Davalılar, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davacıların maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile davacı ... için 750,00 TL tedavi ve ulaşım gideri ile 64.886,61 TL maddi zarar bedeli toplam 65.636,61 TL; davacı ... için 750,00 TL tedavi ve ulaşım gideri ile 76.444,76 TL maddi zarar bedeli toplam 80.603,93 TL; davacı ... için 750,00 TL tedavi ve ulaşım gideri ile 39.410,45 TL maddi zarar bedeli toplam 40.160,45 TL; davacı ... için 695,25 TL destekten yoksun kalma ve 500 TL cenaze ve defin masrafı; davacı ... için 147,49 TL destekten yoksun kalma ve 500,00 TL cenaze ve defin masrafı toplamının davalı ...

ve ...'dan 20/01/2007 kaza tarihinden, davalı ...'ndan ise 20/03/2007 dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle her üç davalıdan tahsiline ve davacılara verilmesine, davacı ... yargılama sırasında vefat etiğinden davayı takip eden mirasçılarına veraset ilamındaki payları oranında tahsil edilerek payları oranında ödenmesine; davalı ...'nın sorumluluğunun 60.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı sorumlu tutulmasına; davacı ... için 1.320,60 TL tedavi giderinin dahili davalı SGK'ndan dahili dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline ve davacı ...'a ödenmesine;

davacı ... için araç hasar bedeli 13.700,00 TL'nin davalı ... ve ...'dan 20/01/2007 kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacı ...'a ödenmesine; davacıların manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile davacı ... için 3.500,00 TL, davacı ... için 3.000,00 TL, davacı ... için 3.500,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL, davacı ... için 15.000,00 TL manevi tazminatın 20/01/2007 kaza tarihinden itibaren davalı ...

Saygılı ve ...'dan yasal faiz uygulanmak suretiyle tahsiline ve davacılara verilmesine, davacı ... yargılama sırasında vefat etiğinden davayı takip eden mirasçılarına veraset ilamındaki payları oranında tahsil edilerek ödenmesine; davacıların maddi ve manevi tazminat hakkında fazlaya ilişkin talepleri ile davacıların ... Sigorta A.Ş. hakkındaki davasının reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekili, davalı ... vekili ve davalılar ... ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-6100 Sayılı HMK.'nun geçici 3/2. maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK.'nun 427. maddesinde öngörülen kesinlik sınırı 01.01.2016 tarihinden itibaren 2.190,00 TL’ye çıkarılmıştır.

Temyize konu karar anılan yasanın yürürlüğünden sonra verilmiş olup davacı ... lehine hükmedilen 1.320,60 TL tedavi gideri tazminatına dair verilen karar dahili davalı SGK yönünden kesin niteliktedir. Kesin olan kararların temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 1.6.1990 gün 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca Yargıtay’ca da temyiz isteminin reddine karar verilebileceğinden dahili davalı SGK vekilinin davacı ... lehine hükmedilen maddi tazminata ilişkin temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde, özellikle tazminata ilişkin hesaplamanın ve kusura ilişkin bilirkişi raporunun hükme esas

alınmasında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacılar vekilinin ve davalılar ... ve ...'nın yerinde görülmeyen aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

3-Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm ve cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370) Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alındığında, davacılar yolcu ..., yolcu ... ve sürücü ... lehine takdir olunan manevi tazminatların az olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun bir manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

4-Davacılar vekilinin dava dilekçesinde davacılar ... ve ... yönünden manevi tazminat talebi açık değildir. Her iki davacı için 50.000,00 TL manevi tazminat talep edilmiş olmakla kim için ne kadar istendiği anlaşılamamaktadır. Bu nedenle Mahkemece; talep edilen manevi tazminat miktarının hangi davacı için ne kadar istendiği açıklattırılarak manevi tazminat talebinin değerlendirilmek suretiyle karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

5- Bozma ilamının neden ve şekline göre (4) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacılar ... ve ... lehine hükmedilen manevi tazminatın miktarına ilişkin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

6-Davalı ... kazaya karışan aracın ZMMS'si olmadığı için yasa ve yönetmelik uyarınca davalı durumundadır. Güvence Hesabının sorumluluğu ZMSS'nın kaza sırasında belirlenmiş limitleriyle sınırlıdır.

Kaza tarihi olan 20.01.2007 tarihinde sakatlanma ve ölümde (birlikte) kişi başına limit 60.000,00 TL, kaza başına limit 300.000,00 TL olarak belirlenmiştir.

Davaya konu trafik kazasında yolcu Abdulmuttalip Işık ölmüş (babası ... ve eşi ... davacı), sürücü (davacı) Mahfuz ve yolcular(davacılar) ... ile ... yaralanmış olup, bir ölüm ve birden fazla yaralanma olayı olduğu anlaşılmaktadır.

Buna göre, olay çoklu hasar olup limitin (kaza başına limiti geçmemek üzere) her kişi için kişi başı limit aşılmayacak şekilde ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekirken davalı ...'nın tüm davacılar için tek bir limitle (60.000,00 TL) sorumluluğunun sınırlanması doğru olmayıp kararın bozulması gerekmiştir.