Yargıtay 18. Hukuk Dairesi E.2006/10338 K.2006/10876

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak;

1-2942 Sayılı Yasanın 4650 Sayılı Yasa ile değişik ll.maddesinin l.fıkrasının f bendi uyarınca bilirkişi kurulu, arazi niteliğindeki taşınmaz malın kamulaştırma tarihindeki mevki ve şartlarına göre ve olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelirini esas tutarak düzenleyeceği raporda, bedelin tespitinde etkili olacak bütün nitelik ve unsurları ve her unsurun ayrı ayrı değerini belirtmek suretiyle ve ilgililerin de beyanını dikkate alarak gerekçeli bir değerlendirme raporuna dayalı olarak taşınmaz malın değerini tespit etmelidir.

Yargıtay’ın yerleşmiş uygulamalarında ise özel ve dikkate alınması gereken haklı bir neden bulunmadıkça tarım arazilerinin olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir üzerinden bilimsel yöntemle yapılacak değerlendirmede münavebeye alınacak ürünler için dekar başına elde edilecek ortalama verim, üretim gideri ve toptan satış fiyatına ilişkin olarak ciddi istatistiki bilgilere dayalı olduğu bilinen o yerdeki Tarım Müdürlüğü verilerinin esas alınması aranmaktadır.

Bu itibarla;

a)Buğday yan gelirinin (saman'ın) dekar başına ortalama verimi ve kg. başına toptan satış fiyatının İlçe Tarım Müdürlüğünden getirtilip buna göre net gelire ekleme yapılması gerekirken maktuen ekleme yapılması,

b)Geri çevirme üzerine dosyaya getirtilen İl Tarım Müdürlüğü cetvelinde ayçiçeğinin kg satış fiyatı 519.053 TL, şeker pancarının kg satış fiyatı 98.637 TL. mısırın kg satış fiyatı 277.058 TL buğdayın kg satış fiyatı 336.475 TL. ve dekara verimi 400 kg. olarak bildirildiği halde bilirkişi raporunda sırasıyla 530.000TL, 108.000TL, 351.500TL, 350.000TL. ve 450 kg olarak alınmak suretiyle daha yüksek değere ulaşılması,

2-Bilirkişilerce şekerpancarının ne olduğu açıklanmayan yan gelirinin de değerlendirmeye alındığı, yan ürün küspe ise; (şekerpancarına İlçe Tarım Müdürlüğünden bildirilen toptan satış fiyatı uygulandığı halde fabrikada işlenmesinden sonra elde edilecek) küspenin gelir kapsamına alınamayacağı düşünülmeden yüksek gelir belirlenerek taşınmaza fazla bedel biçilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Mahkemece açıklanan hususlarda bilirkişi kurulundan ek rapor alınmalı ve oluşacak sonuç doğrultusunda usuli kazanılmış hak dikkate alınarak karar verilmelidir.