Yargıtay 18. Hukuk Dairesi E.2006/311 K.2006/781

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme ile alınan bilirkişi raporu hükme yeterli değildir. Şöyle ki; 1-2942 Sayılı Yasanın (4650 Sayılı Yasayla değişik) 11. maddesinin (f) bendi uyarınca arazi niteliğindeki taşınmaz malın kamulaştırma (değerlendirme) tarihindeki mevkii ve şartlarına göre ve olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir üzerinden bilimsel yöntemle kamulaştırma bedeli tespit edilir.

Yargıtay uygulamalarına göre, dikkate alınması gereken özel bir neden veya yanlış bulunmadığı takdirde ciddi istatistiki bilgilere dayandığı bilinen Tarım Müdürlüğünün münavebeye alınacak ürünler için değerlendirme yılına ilişkin ortalama verilerin (dekar başına verim, üretim gideri ve toptan satış fiyatı) değerlendirmeye esas alınması gerekir.

Mahkemece yapılan keşif sonucu bilirkişi kurulunca düzenlenen raporda, dava tarihi olan 19.3.2004 tarihi itibari ile değer tespiti yapıldığı bildirilmişse de geri çevirme kararıyla dosyaya getirilmiş olan 2004 yılı İl Tarım Müdürlüğü verilerine göre buğdayda dekara verim 450 kg iken 550 kg, haşhaşda (danede) dekara verim 75 kg iken 90 kg, şekerpancarında üretim masrafı 295.625.000 TL iken 277.000.000 TL, haşhaşda üretim masrafı 144.375.000 TL iken 123.500.000 TL alındığı anlaşılan bu rapora göre mahkemece fazla kamulaştırma bedeline hükmedilmesi,

2-Bilirkişilerce şekerpancarının ne olduğu açıklanmayan yan ürününün de değerlendirmeye alındığı, yan ürün küspe ise; (şekerpancarına İl Tarım Müdürlüğünden bildirilen toptan satış fiyatı uygulandığı halde fabrikada işlenmesinden sonra elde edilecek) küspenin gelir kapsamına alınamayacağı düşünülmeden yüksek gelir belirlenerek taşınmaza fazla bedel biçilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Mahkemece, yukarıdaki bozma bentleri hususunda bilirkişi kurulundan ek rapor alınmalı, raporların bozma gereklerine uygunluğu denetlenerek hasıl olacak sonuca göre karar verilmelidir.