Yargıtay 18. Hukuk Dairesi E.2014/3349 K.2014/14993

Dava dilekçesinde, vakıf senedinde yapılan değişikliklerin tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm Vakıflar Genel Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili, dava konusu E.. V.. senedinde bir kısım değişikliklerin yapılmasını istemiş, mahkemece, yapılan tüm değişiklikler kabul edilerek Zeytinburnu .....Noterliğinin 31083 yevmiye nolu senedinin tesciline karar verilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 101. maddesi hükmüne göre vakıf, gerçek ve tüzel kişilerin yeterli mal ve hakları belirli ve sürekli bir amaca özgülemeleri ile oluşan tüzel kişiliğe sahip mal topluluğudur. Kurulmuş olan bir vakfın özgülendiği amacı doğrultusunda varlığını sürdürmesi ve yönetim organlarınca da bu amacın gerçekleştirilmesi esastır. Vakfın kuruluş senedinde belirlenen amacı ve örgütlenme biçimi, zorunluluk olmadıkça kural olarak vakıf organlarınca değiştirilip genişletilemez. Bununla birlikte vakfın amacı geçen zaman içinde tamamen değişik bir anlam ve nitelik kazanmış olursa, ancak bu nedenle değiştirilmesi söz konusu olacaktır.

Türk Medeni Kanunu'nun 113. maddesinde; vakfın asıl amacının niteliği ve kapsamı vakfedenin vakıf senedinde belirttiği isteğine açıktan açığa uymayacak derecede değişmiş olursa, amacın değiştirilmesinin mümkün olduğu hükme bağlanmıştır. Burada ölçü, vakfın değişen koşullar karşısında başlangıçtaki amacın gerçekleşmesinin imkansız duruma gelmesidir. Amacın değiştirilmesi için objektif ve subjektif koşulların birlikte bulunması gerekir.

Objektif koşullar amacın anlam ve içeriğini yitirmesine, subjektif koşullar ise değişmiş olan amacın artık vakfedenin isteğine açıktan açığa uymayacak derecede değişmiş olmasına bağlıdır. Ancak bu iki koşulun gerçekleşmesi durumunda vakıf yönetim organının veya denetim makamının başvurusu üzerine mahkemece diğerinin yazılı görüşü de alındıktan sonra vakfın amacı değiştirilebilir.

Somut olayda, tescil edilmiş E.. V..’nın amacı ve faaliyet alanını ihtiyaç sahibi öğrencilerin maddi ve manevi ihtiyaçlarını (burs, barınma, sağlık vs.) karşılamak ile vakfa ait cami ve tesislerin korumasını sağlamaktır.

Buna karşın değiştirilmesi istenilen Zeytinburnu......Noterliğinin 16.09.2013 gün 31083 yevmiye nolu senedindeki "her türlü özel okul, sağlık tesisleri, yüksek okul, üniversite kurmak, vakıf bünyesindeki personel için lojman, daire inşa etmek, kreş, çocuk yuvası, huzurevi açıp işletmek, gıda bankacılığı yapmayı istemek" gibi değişiklikler sonucunda amaç ve faaliyetlerin çok daha geniş kapsamlı olarak vakfın amacının kuruluş iradesine aykırı olarak genişletildiği ve değiştirildiği anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, vakıf değişiklik senedinin h, i, j ve m maddelerinde yapılan sözkonusu değişikliklerin yukarıda açıklanan esaslara ve özellikle Türk Medeni Kanunu'nun 113.maddesinde öngörülen koşullara uygun düşmediği gözetilmeden söz konusu senet değişikliğinin tesciline karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.