Yargıtay 18. Hukuk Dairesi E.2014/8831 K.2014/14550

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

1-Kamulaştırma Yasası'nın 4650 sayılı Yasayla değişik 11.maddesinin 1. fıkrasının arazilere ilişkin (f) bendinde; taşınmazın kamulaştırma (dava) tarihindeki mevkii ve şartlarına göre olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir üzerinden değerinin belirleneceği öngörülmekte olup, bu yöntemle taşınmazın değerinin saptanmasında münavebeye alınacak ürünler ve uygulanacak kapitalizasyon faizi yönünden sulu ya da kuru tarım arazisi niteliğinde olup olmaması önem taşır.

Mahkemece hükme esas alınan rapordan dava konusu taşınmazın kuru tarım arazisi olduğu anlaşılmasına rağmen sulu tarım koşullarında yetişen ürünler münavebeye alınmak suretiyle bedel tespit eden bilirkişi raporuna göre hüküm kurulmuş olması, taşınmazın tamamı için kuru şartlarda münavebeye alınacak mutat münavebe ürünleri gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden sorularak bunlara ait asgari ve azami verimi, toptan satış fiyatı ve ayrıntılı üretim giderine ilişkin cetvel getirtilerek bu verilere uygun değerlendirme yapan rapora göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi,

2-Mahkemece hükme esas alınan rapordan dava konusu taşınmazın kuru tarım arazisi olduğu anlaşılmasına rağmen kapitalizasyon faiz oranı %5 alınarak dava konusu taşınmaza değer biçildiği anlaşılmıştır.

Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamalarına göre, iklim koşulları, arazinin toprak ve topoğrafik yapısı ile bölgesindeki konumu (büyük yerleşim yerlerine uzaklığı vb.) gözetildiğinde, dava konusu taşınmazın bulunduğu yerle benzer nitelikte olan ülkemizin değişik yörelerindeki kuru tarım arazilerinin değerlendirilmesinde, (değeri önemli biçimde etkileyen, kanıtlanmış farklı ve özel bir etkenin bulunması durumu dışında) kapitalizasyon faiz oranı %6 olarak alınmaktadır.

Hal böyle iken değerlendirmeye esas alınan bilirkişi kurulu raporunda taşınmazın değerinin belirlenmesinde kapitalizasyon faizi oranının %6 yerine %5 olarak kabulü,

3-2942 sayılı Kamulaştırma Yasasının 4650 sayılı Yasayla değişik 15. maddesinin son fıkrası hükmüne göre, bilirkişilerce -aynı Yasanın 11. maddesinin (f) bendi hükmü gözetilerek- yapılacak değer tespitinde, idarece belgelerin mahkemeye verildiği günün (dava tarihinin) esas tutulacağı öngörülmüştür.

Buna göre dava tarihi olan 2012 yılına ait gıda, tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğü verileri esas alınarak kamulaştırma bedelinin tespit edilmesi gerekirken, münavebeye alınan ürünlerin bir kısmı için Antalya Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü bir kısmı için ise Kaş Gıda, Tarım ve Hayvancılık İlçe Müdürlüğü'nün 2011 verilerine göre belirlenen m² değerine TÜFE endeksi uygulanarak 2012 yılı m² değerinin belirlenmesi ve buna göre kamulaştırma bedeli tespit eden bilirkişi kurulu raporuna göre hüküm kurulmuş olması,