Yargıtay 19. Ceza Dairesi E.2016/1374 K.2016/17882

Yerel Mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü: Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi. Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

5187 sayılı Basın Kanunu'nun 14. maddesinin 1. fıkrasında yer alan "Süreli yayınlarda kişilerin şeref ve haysiyetini ihlal edici veya kişilerle ilgili gerçeğe aykırı yayım yapılması halinde, bundan zarar gören kişinin yayım tarihinden itibaren iki ay içinde göndereceği suç unsuru içermeyen, üçüncü kişilerin hukuken korunan menfaatlerine aykırı olmayan düzeltme ve cevap yazısını;

sorumlu müdür hiçbir düzeltme ve ekleme yapmaksızın, günlük süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren en geç üç gün içinde, diğer süreli yayınlarda yazıyı aldığı tarihten itibaren üç günden sonraki ilk nüshada, ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda, aynı puntolarla ve aynı şekilde yayımlamak zorundadır." şeklindeki düzenleme karşısında, düzeltme ve cevap yazısının sorumlu müdüre gönderilmesi gerekmektedir.

Aynı maddenin 2. fıkrası uyarınca da, cevap ve düzeltme metninde buna neden olan eser belirtilerek cevap ve düzeltme metni ilgili yazıdan uzun olamayacak şekilde yer alacak (yani en fazla ilgili eserin en fazla iki katı kadar), eğer cevap ve düzeltmeye neden olan eser 20 satırdan az ise veya resim veya karikatür içeriyorsa cevap ve düzeltme yazısının 30 satırdan fazla olmaması gerekecektir.

Anılan maddenin birinci fıkrasının son cümlesinde ise, cevap ve düzeltme metninin ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda, aynı puntolarla ve aynı şekilde yayımlanmasının zorunlu olduğunun düzenlendiği, aynı Kanun'un "Düzeltme ve cevabın yayımlanmaması" başlıklı 18/1-2-3. maddesinde "Düzeltme ve cevabın yayımlanmasına ilişkin kesinleşmiş hakim kararlarına uymayan sorumlu müdür ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili onmilyar (onbin) liradan yüzelli milyar liraya kadar adli para cezasıyla cezalandırılır. Adli para cezası, bölgesel süreli yayınlarda yirmimilyar(yirmibin) liradan, yaygın süreli yayınlarda ellimilyar(ellibin) liradan az olamaz..." amir hükmünü içermekte olduğu görülmektedir.

5187 sayılı Kanun'un 18. maddesinde düzenlenen düzeltme ve cevap yazısının yayımlanmaması eyleminin şikayetçinin şikayetine bağlı olarak kovuşturulabileceği, aynı Kanun'un 26/1-5 maddesi birlikte değerlendirildiğinde, şikayetçiler açısından dört aylık şikayet süresinin, cevap ve düzeltme yazısının yayınlaması gereken sürenin bitiminden itibaren başlayacağı, anılan Kanun'un 14/6. maddesine göre düzeltme ve cevabın yayımlanmasına hakim tarafından karar verilmesi halinde, 14/1. maddede belirtilen sürelerin,

karara itiraz edilmesi halinde yetkili makamın kararının tebliği tarihinden itibaren başlayacağının düzenlendiği ve Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30/09/2014 tarih ve 2013/7-416 Esas, 2014/404 sayılı kararında da "...

1412 sayılı CMUK'nda iddianamenin kabulüne yer verilmemesi nedeniyle Cumhuriyet savcısı tarafından düzenlenen iddianamenin mahkemeye verilmesiyle kamu davasının açıldığı kabul edilirken, 5271 sayılı CMK'nun 175. maddesinde iddianamenin kabulüne yer verilmesi nedeniyle kamu davasının açılması iddianamenin kabulü şartına bağlanmış olup, bu kanunun yürürlüğe girdiği 01.06.2005 tarihinden sonra işlenmiş olan suçlar yönünden kamu davasının 5187 sayılı Kanunun 26. maddesinde düzenlenmiş olan hak düşürücü sürelerde açılıp açılmadığının belirlenmesinde,

iddianamenin kabulü kararının verildiği tarihin esas alınması gerekmektedir." şeklinde belirtildiği üzere kamu davasının hak düşürücü süre içinde açılıp açılmadığının belirlenmesi gerekmektedir.

5187 sayılı Kanun'un cezai sorumluluğu düzenleyen 11. maddesinin 2. fıkrasında yer alan " ... sorumlu müdür ve yayın yönetmeni, genel yayın yönetmeni, editör, basın danışmanı gibi sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili sorumlu olur. Ancak bu eserin sorumlu müdürün ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkilinin karşı çıkmasına rağmen yayımlanması halinde, bundan doğan sorumluluk yayımlatana aittir." şeklindeki düzenleme uyarınca da sorumlu müdür ile birlikte sorumlu müdürün bağlı olduğu yayın yönetmeni, genel yayın yönetmeni, editör, basın danışmanı gibi yetkililerin cezai anlamda sorumlu oldukları anlaşılmaktadır.

Son olarak da; 5187 sayılı Yasa'nın 18/1.maddesinde düzenlenen eylem, maddede öngörülen cezanın türüne göre 5237 sayılı TCK'nın 75. maddesi kapsamında önödemeye tabi bulunmaktadır.

Bu açıklamalar ışığında dava konusu olaya gelince;

5187 sayılı Kanun’un 18/1. maddesinin düzeltme ve cevabın yayımlanmasına ilişkin kesinleşmiş hakim kararlarına uymama eylemini düzenlemesi, bu düzenlemenin düzeltme ve cevabın hiç yayımlanmaması veya usule uygun yayımlanmaması hallerini kapsaması, ... Cumhuriyet Başsavcılığınca hazırlanan iddianamede anılan maddenin uygulama maddesi olarak gösterilmesi ve mahkemenin karar gerekçesinde cevap ve düzeltme metninin usulüne uygun yayımlanmadığı hususunu tartışarak hüküm tesis ettiği gözetilerek yapılan incelemede;

Evrensel Gazetesinin 09/03/2014 tarihli sayısında yayımlanan "Rüşvet Ata Sporumuzdur" başlıklı haber ile ilgili olarak katılanların cevap ve düzeltme yazısının yayımlanmasına ilişkin ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin 27/06/2014 gün ve 2014/837 değişik iş sayılı kararının 09/07/2014 tarihinde sorumlu müdür adına tebliğ edilmesinden sonra cevap ve düzeltme yazısının anılan gazetenin 12/07/2014 tarihli sayısının 9. sayfasında yayımlandığı olayda, mahkemece “tekzip metninin ...Gazetesi'nin 12/07/2014 tarihli nüshasında sayfadaki diğer yazılarla aynı puntoda ve metne uygun şekilde yayınlandığı bu şekliyle sanıkların suç işleme kastı içinde davranmadıkları” gerekçesiyle sanıkların beraatlerine karar verilmiş ise de;

5187 sayılı Kanun’un 14. maddesinin 1. fıkrasının son cümlesinde, cevap ve düzeltme metninin ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda, aynı puntolarla ve aynı şekilde yayımlanmasının zorunlu olduğunun düzenlendiği cihetle, dosya kapsamında yapılan incelemede ilgili gazetenin 09/03/2014 tarihli sayısının bulunmadığı anlaşıldığından, cevap ve düzeltme yazısına neden olan haberin yer aldığı 09/03/2014 tarihli ...

Gazetesinin aslının dosyaya getirtilerek anılan gazetenin 12/07/2014 tarihli sayısının 9. sayfasında yayımlanan cevap ve düzeltme metninin ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda, aynı puntolarla ve aynı şekilde yayımlanıp yayımlanmadığının tespit edilmesi ile 5187 sayılı Kanun’un 18.maddesinde;

cevap ve düzeltme metninin usulüne uygun olarak yayınlanmamasından sorumlu müdürü ile bağlı bulunduğu yetkilinin sorumlu olduğu düzenlendiğine göre, sanık ...’ın suç tarihinde sorumlu müdürün bağlı bulunduğu yetkili kişi olup olmadığının araştırılmasından sonra bir karar verilmesi gerekirken eksik kovuşturma ile oluşa ve kanuna uygun olmayan gerekçelerle yazılı şekilde hüküm kurulması,