Yargıtay 19. Ceza Dairesi E.2019/31327 K.2021/1260

3213 sayılı Maden Kanunu'na muhalefet eyleminden dolayı kabahatli Turan İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi & Ünal Yapı İnşaat Tahhüt Nakliyat Oto ve Petrol Üretim Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı hakkında,

anılan Kanun'un 12. maddesi gereğince 516.892,65 Türk lirası idari para cezası uygulanmasına dair Tomarza Kaymakamlığı İlçe Hukuk İşleri Şefliğinin 15/02/2017 tarihli ve 1 sayılı idari yaptırım kararına karşı yapılan başvurunun kısmen kabulü ile kısmen reddine ilişkin Tomarza Sulh Ceza Hakimliğinin 01/03/2018 tarihli ve 2017/32 değişik iş sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine dair mercii Kayseri 2. Sulh Ceza Hakimliğinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/2093 değişik iş sayılı kararı aleyhine Adalet Bakanlığının 05/07/2019 gün ve 94660652-105-38-2145-2019-Kyb sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekinde bulunan dava dosyası

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 12/07/2019 gün ve KYB-2019/73363 sayılı ihbarnamesi ile daireye verilmekle okundu.

Anılan ihbarnamede; Dosya kapsamına göre, Kayseri ili Tomarza İlçesi Kayseri Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü uhdesinde yer alan idari para cezasına konu alan ile ilgili olarak, 29/07/2005 tarihinden itibaren 10 yıl süreli olacak şekilde kabahatli iş ortaklığına hammadde üretim izni verilmesini müteakip, anılan tarihten geçerli olmak üzere hammadde üretim sahasının düzenlenmesi sonrasında 10 yıllık süre uzatım talebinin uygun görülmesi üzerine, 29/07/2015 tarihinden itibaren 10 yıl süre ile hammadde üretim izninin verildiği, dolayısıyla ruhsata aykırı bir üretim faaliyetinin olmadığından bahisle idari para cezasının kaldırılmasının talep edildiği,

3213 sayılı Kanun'un 12/4. maddesinin; ".Ruhsatı olmadan veya başkasına ait ruhsat alanı içerisinde üretim yapıldığının tespiti hâlinde faaliyetler durdurularak üretilen madene mülki idare tarafından el konulur. Bu fiili işleyenlere, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilaveten bu fıkra kapsamında üretilmiş olup el konulan ve/veya el konulma imkânı ortadan kalkmış olan tüm madenin ocak başı satış bedelinin beş katı tutarında idari para cezası uygulanır.

Üretim hakkı olmayan madenin üretiminin yapıldığının tespiti hâlinde faaliyetler durdurularak üretilen madene mülki idare amirliklerince el konulur. Bu fiili işleyen kişilere, ödenmesi gereken Devlet hakkına ilaveten bu fıkra kapsamında üretilmiş olup el konulan ve/veya el konulma imkânı ortadan kalkmış olan tüm madenin, ocak başı satış bedelinin beş katı tutarında idari para cezası uygulanır.

El konulan madenler, mülki idare amirliklerince satılarak bedeli büyükşehir belediyesi olan illerde yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, diğer illerde il özel idaresi hesabına aktarılır. Bu fıkranın ihlalinin tekrarı hâlinde madenin ocak başı satış bedelinin on katı tutarında idari para cezası uygulanır." şeklinde olduğu,

Dosya kapsamına göre, her ne kadar dosyada mevcut 06/11/2017 tarihli bilirkişi raporu ile aynı üretim sahasının iş ortaklığına teslim edilme tarihinin 2013 yılından sonraki ölçümler esas alınması sonucu 104.745,773 Türk lirası idari para cezasının uygulanması gerektiği, ancak Maden İşleri Genel Müdürlüğünün 03/11/2015 tarihli ve 60952 sayılı kararı ile 104.745,773 Türk lirası idari para cezasının uygulandığı, dolayısıla mükerrer yaptırım uygulanamayacağından bahisle her iki tutar arasındaki fark olan 13.285,77 Türk lirası idari para cezasının uygulanması gerektiği bildirilmiş ve buna göre değerlendirme yapılmış ise de;

İdari para cezasına konu sahanın kabahatli iş ortaklığına 06/02/2013 tarihinde teslim edilmesini müteakip, sözleşme şartlarının yerine getirilmemesi nedeni ile 28/12/2015 tarihinde ocak tahsisinin iptal edilmesi sonrasında 13/07/2016 tarihinde anılan maden sahasında yapılan ölçümlerde 2015 yılı son durum haritasından itibaren 11.298,94 metreküp mıcır malzemesinin izinsiz ve ruhsatsız olarak üretildiğinin tespit edilmesi nedeni ile bahse konu idari para cezasının verildiği, dolayısıyla bilirkişi heyetince 28/12/2015 tarihinden sonra 2016 ve 2017 yıllarında yapılan üretim faaliyetinin hiç değerlendirilmediği,

halbuki idari para cezasının dayanağının iş ortaklığının hukuki sorumluluğunun sona erdiği 28/12/2015 tarihinden itibaren sonraki dönemi kapsadığı anlaşılmakla, tüm hususları içeren ayrıntılı ve kapsamlı bir bilirkişi raporunun temin edilmesi gerektiği, sonucuna göre değerlendirme yapılması gerektiği gözetilmeden, itirazın bu yönden kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla, gereği görüşülüp düşünüldü;

Olağanüstü kanun yolu olan ve öğretide “olağanüstü temyiz” olarak adlandırılan kanun yararına bozmanın amacı hakim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen kararların Yargıtay’ca incelenmesini, buna bağlı olarak da kanunların uygulanmasında ülke sathında birliğe ulaşmak, hakim veya mahkemelerce verilen cezaya ilişkin karar veya hükümlerdeki hukuka aykırılıkları toplum ve birey açısından hukuk yararına gidermektir.

Olağanüstü bir kanun yolu olan kanun yararına bozma müessesesinin konusunu oluşturabilecek kanuna aykırılık halleri, olağan kanun yolu olan temyiz nedenlerine göre dar ve kısıtlı tutulduğunda kesin hükmün otoritesi korunmuş olur.

26.10.1932 gün ve 29/12 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı ve bu karar esas alınmak suretiyle verilen Yargıtay Ceza Genel Kurulu ve Özel Dairelerin süreklilik arz eden kararlarında belirtildiği üzere, kabul edip etmemenin hakim veya mahkemenin takdirine bağlı olduğu istekler hakkında verilen kararlar ile kanıtların değerlendirilmesine ve şahsi hakka ilişkin kararlar kanun yararına bozma konusu olamaz.

Mahkemece kanun yararına bozma isteminde ileri sürülen nedenler yönünden dosya kapsamında tüm deliller tartışılıp takdir edilmek suretiyle karar verildiği ve delil takdiri yapılarak verilen kararlar aleyhine kanun yararına bozma yoluna gidilemeyeceğinden;