Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2006/10272 K.2007/3455

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. ... ile davalı vek. Av. ...' ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Dava, davalının keşideci, davacının ciro yolu ile hamili bulunduğu 22.12.2004 tarihli 100.000 Dolarlık çek ile yapılan örnek 49' lu takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı vekili, ...' ın tahsil etmesi için çeki müvekkiline ciro ettiğini davalının isteği üzerine çekin arkasının yazdırılmadığını iddia etmiştir.

Davalı vekili ...' tan alınan borç para karşılığı ...' ye bir evin tapusunun ve dava konusu çekin teminat olarak verildiğini, bankadan kullanılan kredinin ...' a ödendiği ve evin tapusunun geri alındığı, alacak borç ilişkisi kalmadığını ancak, çekin iade edilmeyip ...' nin yeğeni davacıya ciro edildiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece çekin süresinde bankaya ibraz edilmediğini bu nedenle kambiyo vasfını kaybettiğini davacının TTK.' nun 644. maddesine göre istekte bulunabileceğini davalı keşidecinin sebepsiz zenginleşmediğini kanıtladığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Takibe konu çekin süresinde bankaya ibraz edilmediği için davacının kambiyo hukukuna dayalı olarak müracaat hakkını kaybettiği ancak TTK.' nun 730. madde yollaması ile aynı yasanın 644. maddesi gereği sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak keşideciye başvurabileceği mahkemenin de kabulündedir.

Bu durumda davalının ( keşidecinin) TTK.' nun 644. madde gereğince sebepsiz zenginleşmediğini kanıtlaması gerekir. Somut olayda dava konusu çekin keşidecinin (davalının) dava dışı ...' den aldığı borç karşılığı düzenlediği, davalının ayrıca aldığı paranın teminatı olarak maliki bulunduğu taşınmazı dava dışı ...' ye devir ettiği, daha sonra söz konusu taşınmazın ... tarafından davalı keşideciye devir edildiği ancak çekin iade edilmeyip tahsil amacı ile ... tarafından yeğeni davacıya ciro edildiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık, çekin teminatı olarak verilen taşınmazın tapusunun dava dışı ... tarafından davalıya iade edilmesinin çek bedelinin ödendiğini gösterip göstermediği, başka bir anlatımla davalının bu ilişkide sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği noktasında toplanmaktadır.

Davalı çek bedeli dahil ... ile olan alacak borç ilişkisinin davalının bankadan aldığı kredi ile ...' ye ödediğini iddia etmiştir.

Gerçekten de dosya içerisinde HSBC Bank' ın 14.11.2005 tarihli yazısından 306.350 Dolar' ın ...' a ödendiği anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca mahkemece ... ile davalı arasındaki borç alacak ilişkisinin dava konusu çek de dahil boyutu saptanarak dava dışı ...' ye ödendiği çekişmesiz olan 306.350 Dolarlık ödeme ile karşılanıp karşılanmadığı ve dolayısı ile olayda davalının sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.