Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2006/7678 K.2007/996

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili, müvekkili davacı ...' ın, diğer davacı... Ltd.' in %98 hissesine sahip olduğunu ve... ile davacı ... Plastik A.Ş. arasındaki ticari ilişki nedeni ile dava konusu çekin müvekkili ... tarafından keşide edilip ... A.Ş.' ne verildiğini, ancak çekin ... A.Ş.' nin elinde iken kaybedildiğini ve çek iptali davası açılarak çekin iptaline karar verildiğini ve çek üzerine ödeme yasağı konulduğunu, ancak çekin davalı şirket tarafından takibe konulduğunu, davalının basiretli bir tacir gibi davranıp ödeme yasağı olan çeki kabul etmemesi gerektiğini belirterek müvekkillerinin davalı şirkete borçlu olmadığının tespiti ile ödenecek bedelin istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı ... dışındaki diğer davacıların dava konusu çek' te bir sıfatları bulunmadığı için bu davacılar yönünden davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, ayrıca müvekkilinin iyiniyetli üçüncü kişi olarak çeki iktisap ettiğini, bu nedenle TTK./ 702. maddesi uyarınca yetkili hamil olduğunu, müvekkilinin çeki iktisabına temel oluşturan ilişki nedeni ile fatura düzenleyip çeki defterlerine kaydettiğini, davacı keşidecinin cirantalara ait def'ileri ileri süremeyeceğini öne sürerek davanın reddi ile % 40 tazminata hükmedilmesini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, dava konusu çekin davacı ...

A.Ş. elinde iken rızası dışında elinden çıktığı ve adı geçen davacı tarafından çek iptali davası açılıp çekin iptaline karar verildiği, bundan sonra davalının çeke dayalı olarak ihtiyati haciz kararı alıp, çeki takibe koyduğu, davalının faktoring şirketi olup, dava konusu çekin, dava dışı ciranta Astor Ltd. tarafından davalıya verildiği, davalı ile adı geçen ciranta arasında 15.02.2004 tarihli faktoring sözleşmesi olmasına rağmen, çeke ilişkin teslim ve tesellüm makbuzu bulunmadığı davalının gerçek bir alacağı devir aldığını ispat edemediği, davacılar ...

A.Ş. ile ... Ltd.' in dava konusu çekte herhangi bir sıfatlarının bulunmadığı gerekçesi ile davanın davacılar ... A.Ş. ile ... Ltd. yönünden aktif husumet yokluğundan reddine, diğer davacı ... yönünden ise davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

TTK.nun 730.maddesi uyarınca çeklerde de uygulama olanağı bulunan aynı kanunun 599.maddesi uyarınca hamilin çeki iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmesi halinde şahsi def'iler hamile karşı ileri sürülebilir.Somut olayda davalı hamil Factoring şirketinin kötüniyetli olarak çeki iktisap ettiği mevcut dellilerle kanıtlanamadığı halde mahkemece olaya uygun düşmeyen gerekçelerle yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.