Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2006/8552 K.2007/1817

Taraflar arasındaki menfi tesbit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle müvekkilince 4 adet toplam 9.550.000.000.TL.’lik çeklerin teminat olarak davalıya verildiğini, taraflar arasında yapılan 24.4.2004 tarihli mal teslim ve hesaplaşma nitecesinde müvekkilinin alacaklı konuma geldiğini, ancak verilen teminat çeklerinin iade edilmediğini belirterek çeklerden dolayı borçlu bulunmadıklarının tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin ikametgahının bulunduğu Bursa Mahkemelerinin yetkili olduğunu çek bir ödeme vasıtası olup dava konusu çeklerin teminat olarak verilmediğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre çeklerde keşide yeri Adapazarı olduğundan yetki itirazının reddedildiği, dava konusu çeklerin davalı alacaklı şirketin yasal defterlerinde kaydının bulunmadığı ve bu çeklerden dolayı davacının davalıya borçlu olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava 4 adet toplam 9.550.000.000.TL.’lik çekler nedeniyle borçlu bulunulmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Davalı vekili, 5.5.2004 keşide tarihli 3.050.000.000.TL: bedelli çekin davacı tarafından dava dışı ...’a verildiğini ve bu kişi tarafından icra takibine konulduğunu, 23.4.2004 keşide tarihli 1.500.000.000.TL: bedelli çekin ise müvekkilinin elinde olmadığını ve kendilerine böyle bir çek verilmediğini savunarak husumet itirazında bulunmuş, diğer iki adet toplam 5.000.000.000.TL:’lik çekler yönünden ise çek bir ödeme vasıtası olup teminat amaçlı verilmediklerini, aksini davacının ispatlaması gerektiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

Kambiyo senedi niteliğindeki çek bir ödeme vasıtası olup, kural olarak mevcut bir borcun tasfiyesine yönelik olarak verildiğinin kabulü gerekir. Dava konusu çeklerin davalı alacaklının defterlerinde kaydının bulunmaması, çeklerin bedelsiz olduğuna yönelik iddianın sübutuna tek başına yeterli kabul edilemez. Ayrıca 5.5.2004 keşide tarihli 3.050.000.000.TL:’lik çekte davalının sıfatı yoktur. 23.4.2004 keşide tarihli 1.500.000.000.TL’lik çek ise dosyaya ibraz edilmemiştir.

Bu durumda mahkemece, davalının 5.5.2004 ve 23.4.2004 keşide tarihli çeklere yönelik husumet itirazı üzerinde durulup değerlendirilmeden ve 28.3.2004-28.4.2004 keşide tarihli çekler yönünden ise bedelsizlik iddiasının kanıtlanamadığı gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.