Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2007/6633 K.2007/10816

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalılar vekilince duruşmasız temyiz edilmesi ve davacı vekilince de temyize cevapla birlikte duruşma istenilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. ... ile davalı ... A.Ş.- (TMSF) vek. Av. ... ... ile Av. ... gelmiş, diğer davalı tarafından kimse gelmemiş olduğundan onun yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçelerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalı ... tarafından keşide olunan hamili oldukları çekin 13.08.1997 tarihinde Bank Ekspress ‘ e tahsil cirosu ile verdiklerini, bankanın çeke 30.09.1997 tarihinde bloke koyduğunu ve kendilerine çekin akibeti konusunda bir haber vermediğini, 84.000 USA bedelli çekin bedelinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... savunmasında, 1998/ 25 Esas sayılı dava dosyasında iflas ettiklerini ve daha sonra İİK.’ nun 297. maddesine göre iflas içi konkordato talep ettiklerini ve talebin tasdik olunarak kesinleştiğini, davacının davaya konu ettiği çek dahil tüm alacağını masaya yazdırdığını ve konkordato şartları çerçevesinde ödemede bulunduklarını beyan ederek davanın reddini istemiştir.

Davalı TMSF savunmasında, Bank Ekspress’ in tüm haklarının 28.12.2001 tarihinde temlik alındığını, davaya konu çekin davacının dava dışı ... A.Ş.’ nin bankaya olan kredi borcuna kefalet nedeniyle bloke olunduğunu ve keşidecisi hakkında yasal yollara müracaat edildiği gibi, davacının kefalet borcundan İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’ nin 1998/ 1943- 737 sayılı kararı ile mahsup edildiğini beyan ederek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davaya cevap veren TMSF’ nin bu davada taraf olmadığı, tahsil cirosu ile alınan çekin hamiline iadesi gerektiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm TMSF ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davalı ... savunmasında, iflas içi konkordato talep olunduğunu ve davacının alacağını bu çerçevede tahsil etmekte bulunduğunu, ayrıca çek bedelinin bankaya olan borcundan da mahsup edildiğini bankanın kendilerinden çek nedeniyle alacak talebinde bulunduğu bildirmiştir. Ne var ki bu savunma üzerinde durulup inceleme ve araştırma yapılmadan mahkemece yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

2-TMSF’ nin temyizine gelince;

Dava konusu çekin tevdi olunduğu Bank Ekspres ‘ in bankacılık faaliyetleri durdurulmuş ve TMSF’ ye hak ve alacakları temlik edilmiştir.

Bu durumda dava taraf ehliyeti Bank Ekspress’ i ( ...) temsilen TMSF’ ye ait olduğu gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.

Öte yandan davalı TMSF, davaya konu çekin davacının kefalet borcuna karşılık bankaya temlik cirosu ile devir edildiğini bildirmiş ve davacının kefalet borcunun tahsili için başlatılan icra takibine itiraz edilmesi üzerine açılan İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’ nin 1998/ 1943 Esas sayılı davasında davaya konu edilen 84.000 USA bedelli çekin ödeme kabul edilerek kefalet borcundan mahsup edildiği belirtilmiştir.

Dosya içerisinde bulunan İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’ nin 1998/ 1943 Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davaya konu edilen çekin de içinde bulunduğu bir kısım davacı varlığına bloke konulduğu ve bloke edilen miktarın kefalet borcundan mahsup olunması sonucu bakiye 32.324.718.000 TL kefalet borcu kaldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup hükmün kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca davacının çek bedelini davalı bankadan talep etmesi mümkün olmadığı gözetilmeden eksik inceleme ile düzenlenen ve dosya içerisindeki delillere aykırı bilirkişi raporuna göre yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir. Ayrıca mahkemece davalı olarak kabul olunan Bank Ekspres (...) ‘ ın yönetimine el konulup TMSF’ ye devir olunduğu ve 5411 sayılı Yasa uyarınca ( eski 4389) aleyhine harca hükmedilemeyeceği gözden kaçırılarak harç ile sorumlu tutulması da kabul şekli ile hatalıdır.