Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2008/4505 K.2008/12264

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince her ne kadar duruşma istekli olarak temyiz edilmiş ise de miktar itibariyle bu istemin reddiyle incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davacılardan ...’in diğer davacı şirketin müdürü olduğunu, davacı şirketin davalı ile 01.04.2006 günü vadeli mal alım satımı için anlaştığını, bu anlaşma uyarınca davalı şirkete 01.04.2006 ve 20.07.2006 keşide tarihli, her biri 5.000.00.-YTL. bedelli çeklerin verildiğini, davalının istemi nedeniyle şirket müdürü ... tarafından da ciro edildiğini, bu iki çekin teslim edildiği, 01.04.2006 günü davalı yanca aynı tarihli sipariş formu düzenlenerek,

sipariş formunda yazılı toplam 2.214.00.-YTL.tutarlı malın davacıya teslim edildiğini, ancak bakiye 7.786.00.-YTL. bedelli malların teslim edilmediği halde çeklerle İstanbul 14. İcra Müdürlüğü’nün 2006/14103 ve 11376 nolu takip dosyaları ile icra takibine başlandığını belirterek icra takibine konu edilen toplam 10.000.00.-YTL. bedelli iki adet çekten dolayı 7.786.00.-YTL. borçlu olunmadığının tespitine, % 40’dan az olmamak üzere tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı şirket, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece iddia, İstanbul 14. İcra Müdürlüğü’nün 2006/14103 ve 11376 nolu takip dosyaları, çekler, sipariş formları, cari ..., davalı şirket defter ve kayıtlarının incelenmesi ile düzenlenen bilirkişi raporuna göre davacı yanca davalıya mal alışverişi nedeniyle dava ve takip konusu çeklerin verildiği, ancak davalı yanca davacıya 2.214.40.-YTL.lik mal tesliminin yapıldığı, çeklerin bu miktarı aşan kısmının bedelsiz kaldığı, davacının davalıya her bir çek için 3.893.00.-YTL. ve toplamda 7.786.00.-YTL. borçlu olmadığının tespitine hükmolunan tutarın % 40’ı oranında tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Çek, bir ödeme vasıtası olup, kural olarak mevcut bir borcun tediyesine yönelik olarak verildiğinin kabulü gerekir. B.K.nun 182. maddesi uyarınca asıl olan peşin satıştır. Peşin satışta satılan mal ile satış bedelinin aynı anda verildiği anılan yasa hükmü gereğidir. Dava konusu çeklerin avans olarak verildiği ve satışın veresiye satış olduğu iddiasının davacı tarafından kesin delillerle ispatı gerekir. Mahkemece bu yönler gözetilmeden eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.