Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2008/7488 K.2009/3041

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin bayilik ilişkisi çerçevesinde davalı ... A.Ş.ye verdiği 26.11.2004 keşide tarihli 6.600.-YTL. bedelli çekin bedelinin davalı ... A.Ş.ye elden ödendiğini, ancak çekin keşide tarihinden yedi gün sonra diğer davalı tarafından bankaya ibraz edilerek arkasını yazdırdıklarını, davalı ... A.Ş.nin çekin ödendiğini bildiğini belirterek müvekkilinin dava konusu çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili, çekin davalı ... A.Ş.' nin borçlarına karşılık müvekkiline verildiğini, müvekkilinin iyiniyetli hamil olup davacı ile diğer davalı arasındaki ilişkiye dair def’ilerin müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğini bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan delillere göre, davacının ödemesi nedeniyle davalı ... A.Ş. aleyhine açılmış olan davanın kabulüne, davacının davalı ... A.Ş.nin çeki iktisap ederken çek bedelinin ödendiğini bildiği ve davacının zararına iktisap ettiği hususlarını kanıtlayamadığı gerekçeleriyle davalı ... A.Ş. aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava çeke dayalı menfi tespit istemine ilişkindir. Dava konusu çekin davalılardan ... A.Ş.nin cirosu ile diğer davalı ... A.Ş.ye geçtiği dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

21.12.1994 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan ... Şirketlerinin Kuruluş ve Esasları Hakkında Yönetmelik ile bu yönetmeliği yürürlükten kaldıran 10.10.2006 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Finansal Kiralama ... ve Finansman Şirketlerinin kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Yönetmelik” in 22.maddesi uyarınca, “faktoring şirketleri, kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş veya doğacak fatura veya benzeri belgelerle tevsik edilmeyen alacakları satın alamazlar veya tahsilini üstlenemezler”.

Bu durumda mahkemece, anılan yönetmelik hükmü üzerinde durulup davalılar arasında ... sözleşmesi bulunup bulunmadığı da araştırılarak deliller bu çerçevede değerlendirilmek suretiyle varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.