Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2009/7094 K.2010/4927

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, müvekkilinin 10.06.2007 keşide tarihli 15.750.00 YTL bedelli çek ile davalıdan alacaklı olup, bu alacağın tahsili için giriştiği icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini iddia ederek itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmolunmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevabında, müvekkilinin çek hamili ...’ye çek bedelini ödediğini, davacıya müvekkilinin borcu bulunmadığını, çekin zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddi ile lehlerine icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, takibin dayanağı çekin yasal süre içerisinde muhatap bankaya ibraz edilmemiş olup, kambiyo vasfına haiz olmadığı, davacının davalıdan alacaklı olduğunu ispat edemediği, hatırlatılan yemin teklif hakkını da kullanmadığı gerekçesiyle davanın reddine ve alacak aslının %40’ı üzerinden hesaplanan 6.230.00 TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, alacağını, süresinde muhatap bankaya ibraz edilmeyen çeke dayandırmıştır. Süresinde ibraz edilmeyen çekin hamili, keşideci dahil kendisinden önce gelen çek borçlularına kambiyo hukuku çerçevesinde başvuramaz. Ancak hamil, temel ilişkiye dayanarak ya da arada temel ilişki yoksa sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde alacağını talep edebilir. Somut olayda, davacı ciro yoluyla çekin hamili, davalı ise keşidecidir.

Süresinde ibraz edilmeyen çekle ilgili olarak taraflar arasında temel ilişki bulunmadığından davacı ancak TTK’nun 644.maddesine dayanarak sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak keşideciden alacağını isteyebilir.

Bu durumda uyuşmazlığın TTK’nun 644.maddesine dayalı dava niteliğinde olduğu gözetilerek davalı keşideciye sebepsiz zenginleşmediğini kanıtlama olanağı tanınarak bu yöndeki delilleri sorulup, ibraz edilen deliller çerçevesinde sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle karar verilmesi doğru görülmemiştir.