Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2010/7068 K.2011/356

Taraflar arasındaki karşılıklı alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı esas davanın reddine karşı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davacı-karşı davalılar vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek.Av.... ile davalı vek.Av....'nın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Asıl davanın davacısı ... Orman Firması ile davalı ... Tekstil A.Ş.arasında ticari ilişki bulunduğu, bu ilişkide davacının davalıdan tekstil ürünleri aldığı, asıl davanın davacılarından ...’ın davacı şirketin ticari mümessili olarak görev yaptığı ve maliki bulunduğu taşınmazlar üzerinde davalı lehine 80.000.-TL limitli ipotek tesis edildiği konularında uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Davacılar vekili, asıl dava dilekçesinde;davalı ile gerçekleşen ticari ilişkide davalıdan alacaklı olmalarına rağmen son alış veriş sırasında sorunlar yaşandığını, davalının yarattığı sorun nedeni ile davalı lehine son alış verişteki malların bedelinin teminatını teşkil etmek üzere ...’ın maliki bulunduğu üç adet taşınmaz üzerinde toplam 80.000.-TL’lik ipotek verildiğini, davalının ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi yaptığını taşınmazların satış aşamasında olduğunu belirterek, taşınmazların satışının durdurulması için tedbir kararı verilmesini, borçlu olmadıklarının tespitini, davalının müvekkiline 142.940.-FRF borçlu olduğunun tespiti ile bu miktarın tahsilini istemiştir.

Davalı ... Tekstil A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, davacı ile olan ticari ilişkide bakiye 750.805.-FRF alacaklı olduklarını, dava dilekçesindeki iddiaların doğru olmadığını, müvekkilinden alacaklı olduğunu iddia eden davacıların son alış verişten sonra müvekkili lehine ipotek tesis etmesinin alacaklı olmadıklarını gösterdiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

... Tekstil San.Tic.A.Ş.vekili, 14.11.2003 tarihinde ... 3.Asliye Hukuk Mahkemesinde açtığı birleşen davada; müvekkilinin alacağını tahsil etmek için ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi yaptığını, ipotekli taşınmazlardan ikisinin üçüncü şahıslar tarafından satın alındığını, birinin de müvekkili tarafından alacağına mahsuben alındığını, ancak satış işleminden sonra ipotekli takibin iptal edildiğini, taşınmazın üçüncü şahıslar adına tesciline karar verildiğini, ancak takip iptal edildiği için icra veznesine

giren paranın müvekkiline ödenmediğini, taşınmazlar üçüncü kişi adına tescil edildiği için de ipoteklerin boşa çıktığını belirterek bakiye alacak olan 57.000.-TL’nin ipotek tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

... 3.Asliye Hukuk Mahkemesince 25.12.2003 tarihinde birleştirme kararı ile dosya 29.04.2005 tarihinde ...’ye gönderilmiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan deliller ve bilirkişi raporlarına göre asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulü ile 57.000.-TL’nin ipotek tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm asıl davanın davacıları birleşen davanın davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve özellikle 25.12.2003 tarihinde birleştirme kararı verilmesine rağmen birleşen dosyanın 29.04.2005 tarihinde ... 3.Asliye Hukuk Mahkemesine gönderildiğinden 26.02.2004 tarihli celsede birleşen davanın düştüğü yolundaki davacı-davalı iddialarının yerinde bulunmamasına gümrük müdürlüklerinden gelen müzekkere cevapları da gözetilerek düzenlenen 02.10.2009 tarihli ek raporun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik olmamasına göre asıl davanın davacıları vekilinin asıl davaya yönelik temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Asıl davanın davacıları birleşen davanın davalıları vekilinin birleşen davaya yönelik itirazlarına gelince; ticari ilişki davanın tarafları olan iki şirket arasında gerçekleşmiş olup, ... bu ticari ilişki içinde maliki bulunduğu taşınmazlar üzerinde ... Tekstil A.Ş.’nin alacağına karşılık 80.000.-TL’lik ipotek vermiştir. Bu nedenle anılan bu davalının sorumluluğu 80.000.-TL olan ipotek limiti ile sınırlıdır.

Birleşen davanın davacısı ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi yapmış ise de, taşınmazların satış işleminden sonra asıl borçlu hakkında takip yapılmadığı gerekçesi ile ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile yapılan takibin iptaline karar verilmiştir. Takibin iptaline karar verilmesinden önce ipotekli taşınmazlardan ikisinin üçüncü kişiye 57.000.-TL’ye satıldığı bir tanesinin ise alacağa mahsuben alacaklı ... Tekstil A.Ş. tarafından alındığı anlaşılmaktadır.

İpotek verenin sorumluluğu ipotek limitini geçemeyeceğinden birleşen davanın davacısı alacaklı şirketin alacağına mahsuben aldığı taşımazın bedeli de saptanarak bu tutarın ipotek bedelinden düşülmesi ve bu bedel de dikkate alınarak paraya dönen ipotek tutarı için limit de gözetilerek ipotek limitini aşmayacak şekilde hüküm kurulması gerekirken bu yön dikkate alınmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.