Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2012/8028 K.2013/3208

Taraflar arasındaki birleşen menfi tespit - alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl davanın reddine birleşen davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davacı ile birleşen dosya davalı vekillerince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. ... gelmiş, diğer taraftan kimse gelmemiş olduğundan onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili asıl davada; davalıya sipariş edilen mallar karşılığında toplam 96.500 TL. bedelli 4 adet çek verildiği halde teslim tarihi 04.04.2009 tarihine kadar malların teslim edilmediğini, davalıya keşide edilen ihtarnameye rağmen çeklerin iade edilmediğini ileri sürerek 4 adet çek nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, %40 kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı-birleşen dava dosyasında davacı vekili asıl davada; müvekkilinin idare merkezi Ankara'da bulunduğundan Ankara mahkemelerinin yetkili olduğundan bahisle yetki ilk itirazında bulunmuş, davacı şirket yetkilisi ...'nın müvekkiline olan borçları nedeniyle söz konusu çeklerin verildiğini, müvekkilinin kayıtları ile davacı şirket kayıtları incelendiğinde müvekkilinin davacıdan ve davacı şirket yetkilisinden alacaklı olduğunun görüleceğini ileri sürerek davanın reddi ile %40 kötü niyet tazminatına karar verilmesini istemiş, birleşen davada ise;

müvekkilinin davalı ...'nın aldığı mallar nedeniyle bakiye 96.500,00 Tl. alacağının bulunduğunu, bu alacağı karşılığında ....Ltd. Şti. tarafından keşide edilen 4 adet çek bedelinin de ödenmediğini ileri sürerek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 20.000 TL. alacağını dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Birleşen davada davalı ...'ya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edildiği halde davalı cevap dilekçesi sunmamış, duruşmalara katılarak beyanda da bulunmamıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda toplanan delillere göre; asıl davada ispat yükü üzerine düşen davacı tarafın çeklerin mal karşılığı avans olarak verildiği ve mal verilmediği için bedelsiz kaldığı iddiasını yazılı delil ile kanıtlayamadığı, mahkemece verilen süre içinde yemin deliline de dayanmadığından iddiasını ispat edemediği için asıl davanın reddine, mahkemece asıl davada verilen tedbir kararı infaz edilmediğinden davalının tazminat talebinin reddine, birleşen dava yönünden ise;

davalı ...'nın kendisine verilen kesin süre ve yapılan ihtarata rağmen ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmeyip mal teslimini kabul etmiş sayılacağı ve davacının delil olarak bildirdiği alacaklı vekili tarafından feragatle sonuçlanan davalının keşide ettiği çeke dayalı olarak yapılan icra takip dosyası ve davalı ...'nın aynı zamanda ... Mobilya Ltd.

Şti.'nin ortağı ve tek yetkilisi olması da göz önüne alınarak birleşen davanın kabulüne ve asıl dava konusu çeklerle irtibat kurulmak ve tahsilde tekerrüre yol açmamak kaydıyla 20.000 TL. alacağın dava tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm asıl davada davacı ...Ltd. Şti. vekili İle birleşen davada davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Asıl davada davacı ...Ltd. Şti. davalı-... (... Mobilya)'a açtığı menfi tespit davasında toplam 96.500 TL. bedelli 4 adet çekin avans olarak verildiğini, mal teslim edilmediğini, çeklerin bedelsiz kaldığını ileri sürmüştür. Dava konusu çeklerde lehtar konumunda olan davalı ise bu çeklerin ...'nın borcuna karşılık verildiğini savunmuştur. Keza bu savunma doğrultusunda asıl davanın davalısı ...-... Mobilya asıl davada dava dışı olan ...'ya birleşen dava dosyasındaki davalıya karşı, asıl davadaki çek bedellerini gösterip alacağını bildirerek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak davalı ...'ya sattığı mallar için şimdilik 20.000 TL'nin tahsili için alacak davası açmış, bu dosya asıl dosya ile birleştirilmiştir.

Mahkemece davalı-birleşen dosya davacısı ...-... Mobilya'nın ticari defterleri üzerinde inceleme yapılarak alınan raporlarda asıl dava davalısının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulmadığı, çeklerin defterlerde kayıtlı olmadığı, birleşen dosya davacısı ...-... Mobilya'nın birleşen dosya davalısı ...'dan 29.823,60 TL. Alacaklı olduğu tespit edilmiştir.

Açıklanan bu durumlar ve davalının savunması gözetilerek Mahkemece asıl dava olan menfi tespit davasında dava konusu çek tutarlarından davacının 29.823,60 TL'yi aşan kısımdan borçlu olmadığının kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçelerle menfi tespit davasının tümden reddi doğru görülmemiştir. Diğer taraftan birleşen dosya davalısı ... vekilinin temyiz dilekçesi ekinde birleşen dosya davacısına borcun ödendiğine dair belge ve çekler sunmuştur.

Birleşen dosya davalısı tarafından sunulan ve borcu söndüren bu belgeler üzerinde durulup değerlendirme yapılması için de hükmün bozulması gerekmiştir.