Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2012/8444 K.2012/13460

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalının, müvekkilinden almış olduğu para karşılığında 05.10.2009 tarihli 4.500,00 TL bedelli, hamiline keşide edilmiş çeki verdiğini; süresi içinde borcun ödenmemesi nedeniyle Sincan 2. İcra Müdürlüğü'nün 2009/4057 E. sayılı dosyasından icra takibi yapıldığını; davalının haksız itirazının iptali ile %40 icra inkâr tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı asıl ...; davacının yemin teklifi nedeniyle alınan beyanında, davacıya borcu bulunmadığını, dava konusu çeki davacıya vermediğini, satmış olduğu kavun karşılığında keşidecisinden aldığı çeki kaybettiğini ve kayıp ile ilgili müracaatta bulunmadığını ifade etmiştir.

Davalı vekili,müvekkilinin davacıya borçlu olmadığını, aralarında hukukî ilişki bulunmadığını; çekin süresinde bankaya ibraz edilmediğinden, çek hükmünde olmayıp, yazılı delil başlangıcı niteliğinde bulunduğunu; alacağın temliki hükümlerinin uygulanması gerektiğini; davacının, alacağın kendisine temlik edildiğini ispatlaması gerektiğini, davanın reddine ve %40 tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

Mahkemece dava konusu çekin süresi içinde bankaya ibraz edilmediği için kambiyo hukukuna dayanan müracaat hakkının yitirildiği,çekin adi senede bile dönüşmeyip yazılı delil başlangıcı niteliğinde olduğu,

alacağın yan delillerle ispatlanması gerektiği,ciranta davalının kendi imzasını inkar etmediği,çek bedelini ödenmekle yükümlü olduğu,keşideci imzasının geçerli olmadığı yolundaki itirazın dinlenmemesi gerektiği,imza sahte olsa bile ciranta olan borçlunun kendi imzasından sorumlu olduğu,çekte hamil olan davacının hertürlü tanıkla arasındaki temel ilişkiyi ispatlayabileceği,tanık beyanlarının davacı iddiasını doğruladığı,davalı taraf yemin etmiş ise de usulen davacının iddiasını tanık ile ispatlaması nedeniyle yeminin kesin delil niteliğinde olmadığı ve aleyhe sonuç doğuramayacağı gerekçesiyle davanın 4.500 TL asıl alacak yönünden kısmen

kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Zamanaşımına uğrayan çek temel ilişki yönünden yazılı delil başlangıcı niteliğinde olup çeki elinde bulunduran hamil kendi cirantasına karşı temel ilişkiye dayanarak çek bedelini talep edebilir.Bu durumda çek hamili temel ilişki nedeni ile alacaklı olduğunu tanık dahil her türlü delil ile ispat edebilir.Davacı hamil temel ilişki yönünden tanık deliline dayanmış ise de dinlenen tanıkların beyanları temel ilişkinin varlığını ortaya koyacak nitelikte değildir. Mahkemece bu yönler gözetilerek bir karar verilmesi gerekirken delillerin takdirinde hataya düşülerek yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup bozulmasına karar vermek gerekmiştir.