Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/10549 K.2013/14566

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, temlik eden ... Şirketi' nin Filistin' deki ... Elektrik Kurumu olan ... Elect.Co.Ltd. Şirketi' nden 613.000-USD' lik kablo ihalesi aldığını, ihaledeki kabloların temini için davalı ile 595.500-USD karşılığında anlaşma yaptığını, anlaşma gereği iki ayrı akreditif açmak yerine masrafa girmemek için akreditifin direk ihaleyi veren ...

Elektrik Kurumundan davalı lehine açıldığını, ancak davalının gümrük yönetmeliklerini sebep göstererek faturada gösterilen tutarın tamamı olan 613.000-USD' nin kendisine ödenmesini talep ettiğini, bu toplam paradan kendi alacağı olan 595.500-USD' yi aldıktan sonra geriye kalan müvekkilinin kâr payı olan 17.500-USD yi müvekkiline 18.000-USD olarak vereceğini taahhüt ettiğini, ancak davalının bu parayı ödemediğini, ayrıca davalı tarafından ...

Elektrik Kurumuna teslim edilmesi gereken kabloların zamanında teslim edilmediğini ve davalının akreditif süresinin uzatılmasına sebep olduğunu, temlik eden şirketçe akreditif bankasına 4.904-USD uzatma bedeli ödemek zorunda kalındığını, yine gecikmeden dolayı ... Elektrik Kurumuna 27.585-USD gecikme tazminatı ödendiğini, ayrıca temlik edenin ...

Elektrik Kurumu' ndan aldığı 34.870-USD' lik bir başka kablo ihalesi nedeniyle aynı süreç sonucunda davalının temlik edene ödemesi gereken 730-USD kar payını ödemediğini, yine bunların dışında temlik edenin davalı ile yaptığı 8.600,25-USD' lik bir başka anlaşma gereğince bedelin ödenmesine rağmen iletkenlerin teslim edilmediğini belirterek, sonuç olarak davalının 59.8189,25-USD toplam borcundan fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı 10.000-USD' nin işleyecek reeskont faizleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 10.11.2010 tarihli dilekçesi ile talebini ıslah ederek 59.878,35-USD' ye çıkartmıştır.

Davalı vekili, 613.000-USD lik alışverişle ilgili proforma fatura süresinin sona erdiğini ve davacı tarafça yeniden profarma fatura düzenlenmediği, akreditif de açılmadığını, bu nedenle müvekkili ile davadışı ... Dıst.Electr. Co.Ltd.

Şirketi' nin karşılıklı iş yaptığını, davacının bu işte bir komisyon talep hakkının olmadığını, davacının bahsettiği 8.600,25-USD' lik ödemenin önceki sevkiyatlardan dolayı olan davacı borcuna mahsup edildiğini, 34.870-USD' lik alışveriş bakımından ise, davacı tarafça kararlaştırılan teslim yeri değiştirildiğinden navlun farkı eklenerek 34.140-USD' lik miktarın 34.870-USD' ye çıkarıldığını, aynı mala ilişkin belgelerin davacı tarafça kötüniyetli bir şekilde ayrı işmiş gibi sunulduğunu, davacı tarafça delil olarak sunulan yazışmalarda ismi geçen şahısların müvekkilinin işyerinden ayrılmış elemanlar olup,

çalıştıkları dönemde de yetkilerinin olmadığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, 8.600,25 $ alacak talebi bakımından davalının defter kaydına göre akreditif açıldığının belli olduğu, ancak davalının malı teslim ettiğini ispat edememesi nedeniyle bu talebin haklı olduğu, 18.000-$ komisyon ücretinin ödenmediği,

akreditifin uzamasından doğan tazminat alacağının da kabulü gerektiği kanaati oluştuğu, davalı savunmalarında akreditif ve yazışmaları yapan kişilerin belirtilen dönemlerde şirkette çalışmadıklarını bildirmiş ise de, faturalar ve tüm dosya kapsamına göre 19.04.2005 ve 25.04.2005 tarihli proforma faturalardaki malzemelerin 10 hafta içinde teslim edileceği, kısmi sevkiyata müsaade edildiği nazara alınarak, davacının edimini yerine getirdiği anlaşıldığından bu savunmaya itibar edilmediği, davalının 18.000 $ kar payını ödediğini ispat edemediği gibi bu konuda ödeme savunması da yapmadığı,

masraf ve kar için yazışmalarda 19.000 $ dan bahsedildiği, buna göre son alınan rapor doğrultusunda davanın kısmen kabulü ile, toplam 59.089,25-$ lık talep kabul edilmiş ise de 59,10-$' nin reddedildiği, davacının 34.870 USD' lik anlaşmadan kaynaklanan 730-USD alacağını atiye terk etmesi ve davalının da bu kısım yönünden davaya devam etmediğinden bu konuda hüküm tesisine yer olmadığına, 613.000 USD lik anlaşmadan kaynaklanan 18.000-USD komisyon alacağının, 4.904-USD akreditif uzatma bedelinin, 27.585-USD gecikme tazminatının, bedeli ödenip malların teslim edilmemesinden doğan 8.600,25-USD alacağının kabulü ile,

bu alacağın 10.000-USD' sine dava tarihi olan 07/02/2008 tarihinden itibaren, bakiye 49.089,25-USD' sine ise ıslah tarihi olan 10/11/2010 tarihinden itibaren 3095 S.

Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 4/A maddesine göre Devlet bankalarının Amerikan Dolarına uyguladığı en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile temlik alan Mustafa Bayrakçı' ya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.