Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/18267 K.2014/14983

Taraflar arasındaki birleştirilen istirdat-itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı, davacı vekilince de duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek.Av.G.A.ile davalı şirket temsilcisi A. Ö. ve vek.Av.H. K.'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan şirket temsilcisi ile avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, asıl davada taraflar arasındaki distribütörlük anlaşması gereğince davalıya 3 adet teminat mektubu verildiğini, davalının ortada hiçbir sebep yokken 14.04.2010 tarihli 600.000.00 TL.bedelli teminat mektubunun tamamını, 28.04.2010 geçerlilik tarihli 400.000.00 TL.lik teminat mektubunun ise 65.242.73 TL.lik kısmını nakte çevirdiğini, müvekkilinin borçlu değil alacaklı konumunda bulunduğunu, teminat mektuplarının haksız olarak nakde çevrilmesi sebebiyle müvekkilinin maddi ve manevi zarara uğradığını,

kâr kaybı ve munzam zararın söz konusu olduğunu ileri sürerek teminat mektuplarının nakde çevrilmesi suretiyle tahsil edilen 665.242.73 TL.nin sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre teminat mektuplarının nakde çevrildiği tarihten itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline (istirdadına), şimdilik 10.000 TL.maddi, 100.000.00 TL.manevi tazminatın ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Aynı davacı birleşen itirazın iptali davasında müvekkilinin distribütörlük sözleşmesine dayanan ticari ilişkiden kaynaklanan 1.193.497.24 TL.fatura alacağının bulunduğunu, alacağın tahsili için girişilen icra takibine haksız olarak itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına, % 40 icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, asıl davaya cevabında, taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmasa da, müvekkili şirketin yeknesaklık taşıyan distribütörlük ilişkisi çerçevesinde davacının İstanbul münhasır olmayan distribütörlüğünü üstlendiğini, müvekkilinin davacı distribütöre sattığı ürünlerin fatura bedelinin fatura tarihinin içinde bulunduğu aydan sonra gelen aybaşından itibaren 60 gün sonra tahsili gerekirken buna uyulmadığını, ayrıca davacı tarafından düzenlenen hizmet faturalarına süresi içinde itiraz edildiğini, tazminat talebinin de yerinde olmadığını belirtmiş, birleşen davaya cevabında ise,

davacı 1.193.497.24 TL.alacağının 665.242.73 TL.lik kısmı için istirdat davası açmış olmasına rağmen itirazın iptali davasında mükerrer talepte bulunulduğunu, iddianın yerinde olmadığını belirterek davanın reddi ile kötüniyetli davacının tazminatla sorumlu tutulmasını istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama, toplanan deliller, taraf defterleri üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemeleri neticesinde, davacı tarafın dokuz adet hizmet bedeli karşılığında davalı taraftan 1.193.497.24 TL.alacaklı olduğu, bu alacak miktarı içine davalı tarafça nakde çevrilen ve istirdat davasına konu edilen 665.242.73 TL.miktarın da dahil olduğu,

taraflar arasındaki distribütörlük ilişkisi fesih ihtarı ile sona erdirilmediğinden davacı tarafın maddi ve manevi tazminat talebinin yerinde olmadığı gerekçeleri ile istirdat davasına ilişkin talebin kabulüne, 665.242.73 TL.lik alacağın 31.03.2010 nakde çevirme tarihinden işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddine, birleşen itirazın iptali davasının kısmen kabulüne, 528.254.51 TL.için itirazın iptali ile takibin bu miktar üzerinden takip tarihinden itibaren % 16 reeskont faizi uygulanmak suretiyle devamına, bakiye talebin reddine,

hükmolunan miktarın % 40’ı oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline, reddedilen bakiye 664.942.73 TL.nin % 40’ı oranında hesap olunacak tazminatın davacı taraftan alınarak davalıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Davacının alacak iddiası, toplam 1.193.497.24 TL.olan 9 adet hizmet faturasına dayanmaktadır. Davacı tarafından, taraflar arasında yazılı bir sözleşme olmaksızın tek yanlı olarak düzenlenen bu faturalar davalı şirket tarafından kabul görmeyerek iade edilmiştir. İspat yükü üzerinde olan davacı, geçmiş yılın ortalamasının üzerinde fiyat indirimine neden olacak uygulamasının hukuki dayanağını ispatlayamamıştır. Mahkemece en son alınan 02.05.2013 tarihli kurul raporunda da bu görüş belirtilmesine rağmen yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.