Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/3284 K.2013/19447

Taraflar arasındaki menfi tesipt - alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili ... ile davalı vek. Av. ...'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında 09.10.2004 tarihinde araç satış protokolü başlıklı bir sözleşme imzaladığını ,sözleşme ile davalının maliki bulunduğu ... plakalı sarı renkli araç (çekici-tır) ile ... plakalı ... marka römorku (dorseyi) toplam 56,000 Euro bedelle müvekkiline sattığını ,müvekkilinin 10.000 Euro peşin ödediğini, 3.500 Euro ile çekici ve dorsenin teslimi anında ödendiğini, kalan 42,500 Euro içinse ilkinin vadesi 10.11.2004 tarihinden başlamak üzere her biri 1.180 Euro bedelli 36 adet bononun davalıya teslim edildiğini,

çekicinin finansal kiralama yoluyla alınmış olması nedeniyle her iki aracın da mülkiyeti muhafaza kaydının satımının taahhüt edildiğini, ayrıca sözleşme gereği davalının kendi müşterileri ile taşıma sözleşmesi yapacağını, kendi adına fatura düzenleyeceğini, taşımanın müvekkilince gerçekleştirileceğini, davalıya %8 komisyon ödendikten sonra geriye kalanın müvekkiline ödeneceğini, müvekkilinin bu doğrultuda taşımalar yaptığını, ayrıca davalının yönlendirmesiyle dava dışı ...

Ltd.

Şti.'nin de taşıma işlerinin müvekkilince yapıldığını, davalının başlangıçta taşıma işlerinden doğan müvekkilinin ücret alacağı için ilk iki bononun müvekkiline iade edildiğini, geriye kalan taşıma ücreti için diğer bonolara mahsup edildiği belirtilmesine rağmen bonoların yedinde olmadığından bahisle iade edilmediğini, daha sonraki zamanlarda davalının taşıma nedeniyle zarar ettiklerini ve davacının 13.466,80 TL borçlu olduğunu ifade ederek her iki aracı geri istediklerini, davalı şirket ortaklarının korkutma ve tehditleri karşısında müvekkilinin çekici ve römorku güvenli bir yere koyduğunu, römorkun davalı tarafından buradan alındığını,

bunun üzerine müvekkilince 14.12.2005 tarihli ihtar çekildiğini davalının ihtar gereklerini yerine getirmediğinden sözleşmenin feshedildiğini belirterek müvekkilince ödenen 15.860 Euronun ticari faiziyle davalıdan tahsiline, 21.500 Euro taşıma ücretinin, ... Ltd.

Şti.'ne yapılan taşıma işinden 3.000 TL ile kazanç kaybından dolayı şimdilik 3.000 TL'nin davalıdan tahsiline, davalıda bulunan beher bedeli 1.180 Euro olan 34 adet bonodan dolayı müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının müvekkiline komisyon ödemediğini, davacının dava dışı kişilerden müvekkilinin bilgisi dışında yakıt ve lastik alarak faturaları müvekkili adına kestirdiğini, bu nedenle müvekkilinin sıkıntı yaşadığını, davacının sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yerine getirmediğini, dava konusu araçların müvekkiline teslim edilmediği gibi, müvekkilince bir yerden de alınmadığını, davacının iddialarının mesnetsiz olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, yargılama sırasında dorsenin davalıya geçtiği, çekicinin ise davacı yedinde bulunduğu, satıma konu dorse ve çekicinin trafikte tescili olduğundan bu şekilde harici satımlarının geçersiz olup tarafların aldıklarını iade ile yükümlü oldukları, davacının taşıma işlerinden dolayı 28.650 TL talep edebileceği, davacı vekilinin ... Ltd.

Şti.'ne yapılan taşıma işlerine ilişkin 3.000 TL'den feragat ettiği, geçersiz sözleşmeye dayalı olarak kazanç kaybı istenemeyeceği gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne, çekicinin davalıya iadesi kaydıyla 15.860 Euro'nun davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

beheri 1.180 Euro olan toplam bedelleri 40.100 Euro olan 34 adet bonodan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, 28.650 TL'nin dava tarihinden itibaren avans faiziyle davalıdan tahsiline, diğer taşıma bedeli olarak talep edilen 3.000 TL'nin feragat nedeniyle, kazanç kaybına ilişkin talebinse sabit olmadığından reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

HMK'nun 297/2 maddesi; “Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.” hükmünü içermektedir. Mahkemece kurulan hüküm anılan maddeye uygun düşmediği gibi infazda tereddüt yaratacak biçimdedir.

Şöyle ki; davalı vekili yargılama sırasında 24.04.2012 ve 04.10.2012 tarihli celselerde dorsenin change (tağyir - değişmiş) olarak kendilerine teslim edildiğini ve değer kaybı olduğunu beyan etmiştir. Kararın verilmesinden sonra ise davalı şirket yetkilisi 07.05.2013 tarihli beyanında iade edilmek istenilen çekicinin dava konusu çekici olmadığını belirtmiştir.

Mahkemece, yukarıda belirtilen yasa hükmü gözetilerek iadesine karar verilen çekicinin şase ve motor numaraları ile plakası karar yerinde gösterilmelidir. Öte yandan dava konusu dorsenin change (değişmiş) olması halinde bu durumun olağan kullanım dışında ayrıca bir değer kaybına yol açıp açmadığı üzerinde durulmadan karar verilmesi de isabetsizdir.

Ayrıca, iş bu davada toplam 37.360 Euro 6.000 TL'nin tahsili ile toplam tutarı 40.120 Euro olan bonolar nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istenmiş olup yargılama sonunda 15.860 Euro ile 28.650 TL'nin tahsiline ayrıca 40.120 Euro'luk bonolardan dolayı da borçlu olunmadığının tespitine dair hüküm kurulmuş, fazlaya ilişkin istem reddedilmiştir. Hal böyle olunca reddedilen miktar gözetilerek davalı yararına nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken daha düşük miktarda vekalet ücretine hükmedilmesi de hatalıdır.