Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/11547 K.2015/5124

Taraflar arasındaki birleşen menfi tespit-istirdat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalı ...vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde asıl ve birleşen dava davacısı ...vek.Av.... ile asıl dava davalısı ...vek.Av.... gelmiş, birleşen dava davalısı ....tarafından kimse gelmemiş olduğundan, onun yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı ...vekili, müvekkilinin ciro yoluyla hamili olduğu çekin çalındığını, üzerinde ödeme yasağı bulunan çekin davalı faktoring şirketinin mevzuata aykırı olarak dava dışı ... ....nden temlik aldığını ve aleyhe icra takibine başladığını belirterek çekin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiş, 17.09.2009 tarihli dilekçesi ile, icra takip dosyasına 13.08.2009 tarihinde ödenmek zorunda kalınan 88.268.26 TL.nin ödeme tarihinden işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... ...vekili, İİK.nun 72.maddesi gereğince müvekkili şirketin ikametgahı yeri olan .. Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğunu, müvekkilinin dava dışı ... ....ile imzaladığı faktoring sözleşmesi uyarınca mevzuata uygun olarak adı geçen şirketin davacıya keşide ettiği fatura ile birlikte çeki temlik aldığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

Birleşen davada davacı ...vekili, müvekkilinin ciro yolu ile hamili olduğu çekin çalındığını, davalı ... ....ile çeke dayalı bir ilişkisi bulunmadığını, ancak davalının çeki ... ....ye temlik ettiğinin öğrenildiğini belirterek, davacının çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiş, 16.11.2011 tarihli dilekçesi ile, ödenmek zorunda kalınan 88.268.26 TL.nin istirdadını istemiştir.

Birleşen dava davalısı ... ....davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, asıl davada davaya konu çekin keşide yeri ... olduğundan davalının yetki itirazının reddine, davaya konu çekin lehtar ve ilk cirantasının davacı, ikinci cirantasının birleşen dava davalısı ... ....olduğu, birleşen davalı ... ....nin davacıya keşide ettiği faturaya istinaden davaya konu çeki davalı faktoring şirketine temlik ve ciro ettiği, davacı ile arasında ticari ilişki bulunmadığı ve davacının borçlu olmadığı, davaya konu çeki bankaya davalı faktoring şirketinin ibraz edip, davacı aleyhine takibe başladığı, ancak geçerli bir faturaya dayalı olarak çeki temlik almadığından,

davacının da temlik alana karşı tüm def’ileri ileri sürebileceğinden davacının faktoring şirketine de borçlu olmadığının anlaşıldığı, icraen davacının ödemek zorunda kaldığı bedeli talep edebileceği gerekçeleriyle, asıl ve birleşen davanın kabulüne, 88.268.26 TL.nin 13.08.2009 tarihinden işleyecek avans faizi ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla asıl ve birleşen dosya davalılarından tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı ... ...vekilince temyiz edilmiştir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 72/son maddesi; “Menfi tespit ve istirdat davaları, takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabileceği gibi, davalının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabilir…”hükmünü içermekte olup, menfi tespit ve istirdat davaları yönünden özel bir yetki kuralı öngörülmüştür.

Somut olayda dava, icra takip tarihinden sonra açılan çeke davalı menfi tespit ve istirdat davası olmakla, davacı aleyhine .. 14.İcra Müdürlüğü’nün 2009/22590 sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus yolla icra takibine başlanmış, davalı takip alacaklısı ... ...nin yerleşim yeri ise .../..’dur. Bu durumda mahkemece davalı ... ...nin yetki itirazının kabulü ile yetkisizlik kararı verilmek gerekirken işin esası hakkında karar verilmesi doğru görülmemiştir.