Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/13314 K.2014/15012

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili; müvekkilinin K.T. Bankası B. Şubesine ait, 14902 seri nolu ve 42.000-TL bedelli çek dava dışı Z. İnş. Gıda Ltd.Şti.'ne elden ödenmesine rağmen, davalı bankanın Z. İnş. Gıda Ltd.Şti.'den olan kredi alacağını tahsil etmek amacıyla bu çeki aldığını ve son hamil olmamasına rağmen çeki kendi adına kaşeleterek müvekkili aleyhine takip başlattığını, davalının iyiniyetli hamil olmadığını belirterek, müvekkilinin davalı bankaya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı banka davaya cevap vermemiş, davalı vekili 11.12.2013 tarihli beyan dilekçesinde; dava konusu çekin dava dışı Z. İnş. Ltd. Şti. ile müvekkili banka arasında yapılan kredi sözleşmesinin teminatı olarak alındığını, dava dışı Z. İnş. Ltd.Şti. ile davacı arasında borcun ödendiğine dair düzenlenen belgenin muvazaalı olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davacının dava konusu çekle ilgili mahkemenin 2012/216 esas sayılı dosyasında dava dışı Z. İnş. Gıda Ltd.Şti.'ne karşı çek bedelinin ödendiğinden bahisle borçlu olmadığının tespitine yönelik açtığı davada davacının borçlu olmadığının tespitine karar verildiği, dava konusu çekin takas anındaki görüntüsüne ilişkin dava dışı KuveytTürk bankasının cevabi yazısında çekin 26.03.2012 tarihinde Z. İnş. Ltd.

Şti. tarafından ibraz edildiğinin belirtildiği ve buna ilişkin ibraz görüntüsünün eklendiği, davalı taraf çekin Z. İnş. Ltd. Şti. verilen kredinin teminatı olarak verildiğini belirtilmiş ise de, teminat kaydının bulunmadığı gibi ibrazdan sonra çekin teslim alınmasının alacağın temlik hükümlerine tabi olduğu, davacının lehtara karşı ileri süreceği delillerin temlik alana karşı da ileri sürebileceği, davacının dava dışı asıl alacaklıya borcunun olmadığı anlaşıldığından,

davacının temlik alacaklısına karşı da borcunun olmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davacının davalıya Kuveyt Türk Kalıtım Bankasına ait 24/03/2012 tarihli ve 014902 seri nolu, 42.000-TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, tespit kararı gereğince diğer taleplerin reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Somut olay bakımından uyuşmazlık; dava konusu çekin ibrazdan sonra davalıya geçip geçmediği ve bunun sonucu olarak alacağın temliki hükümlerinin mi, yoksa TTK'daki ciro ile ilgili hükümlerin mi uygulanacağı noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece fotokopisi dosyaya sunulan K.T. K. Bankası A.Ş. B.şubesinin 11.09.2012 tarihli yazısı ve ekindeki çek fotokopileri değerlendirilmek suretiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ve çekin dava dışı Z. İnş.Gıda Ltd.Şti. tarafından ibraz edildiği, böylece davalı bankaya ibrazdan sonra intikal ettiği kabul edilmiş ise de, Dairemizin 14.04.2014 tarihli geri çevirme kararı üzerine dosyaya konulan 18.07.2014 tastik tarihli çek fotokopisinin arka yüzündeki ciro silsilesine bakıldığında çekin Z.İnş. Gıda Ltd.Şti. tarafından davalı bankaya temlik cirosu ile devredilmiş gözüktüğü ve davalı banka tarafından ibrazında ise ''mahkemece ödeme yasağı konulduğundan işlem yapılmamıştır'' şeklinde şerh verilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece; yukarıda sözü edilen K. T.K. Bankası A.Ş. B. Şubesinin 11.09.2012 tarihli yazısı ve ekindeki çek fotokopisinin arka yüzündeki ciro silsilesi ile Dairemizin geri çevirme kararı üzerine dosyaya konulan çek fotokopisi arkasındaki ciro silsilesi arasında çelişki bulunduğundan, bu çelişki üzerinde durulup, yeterince araştırma ve inceleme yapıldıktan sonra deliller hep birlikte değerlendirilerek varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.