Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/3771 K.2014/7546

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma kararına uyalarak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmiş ancak mahkemece 13.12.2013 tarihli ek kararla HUMK'nun 426. maddesi uyarınca reddine karar verilmiş, bu kararda davalı vekilince temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, ... İşletme Müdürlüğünün acil ihtiyacı olan 300.000-litre motorinin nakliye dahil santral teslimi esasına göre satın alınması için çıkılan ihale neticesi davalı ...

Tic.A.Ş.firması ile sözleşme imzalandığını, bu sözleşme gereğince 16.9.2005 tarihinde bir tanker motorinin ön kontrolleri yapılarak teslim alındığını ve 03.10.2005’de mal bedelinin ödendiğini, daha sonra santrale teslim edilen motorinin numunesinin şartnamede istenilen spesifikasyon değerlerine haiz olup olmadığının saptanması amacıyla ...

İşlt.Müdürlüğü’ne analiz ettirildiğini ve numunenin şartnameye uygun olmadığının anlaşıldığını, Akaryakıt Teknik Şartnamesinin V.3.maddesi gereğince bu durumun yüklenici davalıya yazı ile bildirildiğini, şartnamede belirlenen iki gün içinde davalının bu laboratuar sonucuna itiraz etmediğini, yine şartname gereğince “yakıt boşaltılmışsa,

bedeli ödenmeyeceği gibi ayrıca bir o kadar da ceza uygulanacağı” hükmü uyarınca 16.09.2005'de teslim alınan motorin için mal bedeli kadar yani 69.282,68.-YTL ceza uygulandığını ileri sürerek bu miktarın 03.10.2005 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili şirket tarafından gönderilen motorinin TSE standartlarına uygun olduğunu, şartnameye göre davacının, yoğunluk, parlama noktası, su ve sair yabancı madde gibi ön kontrol testleri yaptıktan sonra ürünü uygun görmesi durumunda teslim alıp, boşaltılmasına izin vermesi gerektiğini, parlama noktasının standartlara uygun olup olmadığı hususunun, teknik şartnamede belirtilen usulce, alıcının yapacağı ön inceleme sonucu ortaya çıkabilecek türden bir husus olduğunu, davacı tarafından yapılan ön kontrol neticesinde ürün uygun görülerek boşaltılmasına izin verildiğini,

iddiaya konu analizlerin ön kontrol ve testler dışında kalan analizler olduğunu, bu nedenle şartnamenin V.3.maddesinin somut olayda uygulanmasının mümkün olmadığını, kaldı ki, davacının sözleşmede öngörülen sürelere riayet etmeksizin müvekkiline kapsamlı bir araştırma yapacak zaman tanımadan bu davayı açtığını belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece yapılan yargılama, toplanan deliller neticesinde; taraflar arasında akdedilen sözleşmeye göre, ön kontrol ve testlerin tankerlerin tanklara boşaltılmasından önce yapılacağı, yoğunluk, parlama noktası su ve sair madde gibi nedenlerle sözleşmeye uygun bulunmaması halinde boşaltılmaya izin verilmeyeceği, davacı kurumun yalnızca ön kontrol olarak yabancı madde kontrolü yaptığı, yoğunluk, parlama noktası ve su ile ilgili ölçümlerin yapılmadığı, davacı taraf şartnameye uygun ön kontrolü yapmış olsa idi, parlama noktasının teknik şartnameye uygun olup olmadığını belirleyip uygun olmaması durumunda da motorini kabul etmeyebileceği, davacının bu yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçeleri ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Hükmüne uyulan Dairemiz Bozma ilamında; “Mahkemece, şartnamenin V.2.maddesindeki ön kontrol ve testler ile ilgili hükümler irdelenerek yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de, V.3.maddesinde öngörülen tesellüme esas laboratuvar analizlerine ilişkin hükümler üzerinde durulmamış ve tartışılmamıştır. Oysa bu fıkralarda yer alan hükümler birbirini tamamlayıcı nitelikte hükümlerdir. Bu durumda mahkemece davacının bu yöndeki iddiaları da gözetilerek şartnamenin V.3.maddesi hükmü üzerinde de durulup tartışılmak suretiyle deliller hep birlikte değerlendirilerek varılacak uygun sonuç dairesince bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.” denilmiştir.

Mahkemece 04.05.2011 tarihli ve 2011/50 E.-87 K. sayılı kararı ile önceki hükümde direnilmesine karar verilmesi üzerine HGK’nın 12.12.2012 tarihli ve 2012/19-580 E, 105 K. sayılı kararı ile mahkemece aslolan kısa kararda mevzuata uygun hüküm fıkrası oluşturulmayıp sadece “direnilmesine” denilerek önceki karara atıf yapılmakla direnilmesine denildiği, ortada HGK tarafından incelenecek nitelikte teknik anlamda bir direnme hükmü bulunmadığından hükmün bozulmasına karar verildiği görülmüştür.

Mahkemece HGK’nın bozma kararı üzerine Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya ve toplanan delillere göre taraflar arasındaki sözleşmenin öncelikle uygulanacağı, sözleşmede hüküm bulunmayan hallerde BK’na bakılacağı, davacı ve davalı arasında düzenlenen sözleşmeye göre yakıtın teslimi halinde ön kontroller yapılacak, fakat yine numune alınarak laboratuvarda inceleme yapılarak kesin sonuca varılabileceği, davamızda su, parlama noktası ve yoğunluk ile ilgili inceleme yapılmadan tartı ve mühür kontrolü ile yetinildiği anlaşılmakla birlikte V.3. maddesinde ayrıca laborotuvar analizinin yapılacağı,

analiz sonucunun sözleşmeye uygun çıkmaması halinde yaptırım düzenlendiği, bu haliyle ön kontrolde parlama noktasının muayene edilmemesi sebebiyle dava tarihinde yürürlükte olan BK'nun 194. maddesinde düzenlenen ayıbın kabul edilmiş sayılacağı hükmünün uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın kabulüne, davacı ... tarafından davalı ... Tic.

AŞ aleyhine açılan alacak davasının kabulü ile 69.282,68 TL alacağın dava tarihi olan 20/04/2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Davalı vekilinin temyiz talebinin süresinde olmaması nedeniyle mahkemece verilen 13.12.2013 tarihli ek karar ile temyiz talebinin reddine karar verilmiş, HUMK’nun 430/5. maddesi gereği verilen ek karar 7 günlük sürede davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Mahkemece verilen 04.09.2013 tarihli ve 2013/182 E.-105 K. Sayılı karar davalı vekiline 29.11.2013 tarihinde tebliğ edilmiş olup davalı vekilinin 12.12.2013 tarihli temyiz talebi 15 günlük yasal süresindedir. Bu durumda mahkemenin temyiz talebinin reddine dair ek kararın kaldırılması gerekmiştir.

2-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASI gerekmiştir.