Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/7600 K.2014/11764

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında uzun süre devam eden bir ticari ilişki bulunduğunu, müvekkilinin davalıdan almış olduğu malzemenin karşılığında müşterilerinden aldığı çek ve bonolar ile, kendisinin düzenlemiş olduğu çek ve bonolar ile ayrıca nakit olarak ödemelerini yaptığını, ödenmeyen çek ve bonoların karşılığının nakit olarak davalıya ödendiğini, ancak davalının kendisinde kalan ve ödeme yapılması nedeniyle bedelsiz hale gelmiş çek ve bonoları iade etmediğini, iade edilmeyen çek ve bonolar nedeniyle müvekkilinin alacaklı hale geldiğini, davalının bu çek ve bonoları icra takibine konu etmeye başlaması üzerine,

bedeli ödenmesine rağmen bu çek ve bonolar ile ilgili 07/12/2007 tarihli protokolün düzenlendiğini, müvekkilinin protokol gereği ödemelerini yapmasına rağmen bu çek ve bonoların bir kısmının takibe konulduğunu, her iki tarafın defter ve kayıtları incelendiğinde müvekkilinin borcu olmadığının ortaya çıkacağını belirterek,

İstanbul 8. İcra Müdürlüğü'nün 2008/11589, 2008/11590, 2008/16117, 2008/16118, 2008/16119, 2008/16120, 2008/16121, 2008/16122, 2008/16123, 2008/16124 esas sayılı takip dosyalarında dosyalarında borçlu olmadığının tespitine, çek ve bonoların iadesine, davalıda bulunan 31/08/2008 tarihli, 22.000.00-TL bedelli çekin de iadesine ve % 40 oranında tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı ile 07/12/2007 tarihinde varılan mutabakat gereğince, davacının 60.000,00 TL'ye ulaşan borcuna karşılık, müvekkilinden aldığı 3 aracı iade ettiğini, kalan borcu karşılığında bir kısım çek ve senet verdiğini, ancak davacının protokole uymadığını, teslim ettiği araçları geç ve ayıplı olarak teslim ettiğini, senetleri de gününde ödemediğinden icra takibine geçildiğini, protokolde belirtilen tüm senetlerin iade edildiğini, 21/02/2008 tarihinde tekrar bir araya gelerek anlaşma yaptıklarını,

davacının Malatya'da açtırdığı Aker Mühendislik M... ve Aker Mühendislik Karamürsel isimli işyerlerinde biriken 84.963,00 TL borcu ödemeyi kabul ettiğini, bu anlaşmaya göre karşılıksız çıkacak çek ve bonolardan doğan sorumluluğun davacı tarafından üstlenildiğini, yine %3 vade farkı kararlaştırıldığını, 08/09/2008 tarihi itibariyle Karamürsel adlı işyerinde 71.459,55 TL, Malatya'daki işyerinde ise 53.628,22-TL borç biriktiğini, borcuna karşılık vermiş olduğu 22.000.00 TL bedelli çekin bankaya ibraz edildiğini ve halen ödenmediğini, ticari defterler incelendiğinde,

çıkan bakiye alacak ödendiğinde çek ve senetlerin iade edileceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bilirkişinin 08/04/2013 tarihli ek raporunun hüküm vermek için yeterli olduğu, bu rapora göre, davacının netice itibariyle borcunun bulunmadığı gibi dava konusu çek ve takibe konu çek ve bonolarda dikkate alınsa bile bunlardan fazla olarak 71.400,51 TL alacağı bulunduğu gerekçesiyle, davacının davasının kabulü ile, davacının davalıya İstanbul 8. İcra Müdürlüğü'nün 2008/11589, 2008/11590, 2008/16117, 2008/16118, 2008/16119, 2008/16120, 2008/16121, 2008/16122, 2008/16123, 2008/16124 esas sayılı takip dosyalarındaki dayanak belgeler olan çekler, bonolar ile Kuveyt Türk Katılım Bankası'nın ... Şubesine ait 35236 seri nolu,

31/08/2008 keşide tarihli, 22.000,00 TL bedelli çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, takip dosyalarına dayanak çek ve senetler ile 35236 seri nolu 31/08/2008 keşide tarihli çekin davacıya iadesine, alacağın %40'ı olan 66.784,00-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, mahkeme kararı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu ve bu ticari ilişki kapsamında çek ve senetler verildiğinde uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, yapılan tahsilatlara karşılık malın verilip verilmediğindedir. Mahkemece bu konuda alınan bilirkişi raporları, yapılan itirazlara rağmen alınan ek raporlar uyuşmazlığı tam olarak çözücü nitelikte olmadığı gibi, Yargıtay denetimine de elverişli görülmemiştir. Bu durumda mahkemece tarafların iddia ve savunmaları ile özellikle maliyeye bildirilen "bs-ba" formları da getirilerek, önce alınan raporları da denetleyen, delilleri tartışan uzman bilirkişi kurulundan rapor alınıp, uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmek gerekirken, eksik inceleme ile düzenlenen bilirkişi raporlarına göre karar verilmesi isabetsizdir.