Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/14244 K.2017/6108

Taraflar arasındaki birleşen menfi tespit davalarının usul bozmasına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl davanın kabulüne, birleşen davanın (2008/293 Es.) kabulüne, birleşen davanın (2008/287 Es.) kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde asıl ve birleşen davalar davalısı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü

- KARAR -

Asıl davada davacı vekili, davalının müvekkili hakkında ... 3.İcra Müdürlüğü'nün 2007/2297 sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlattığını, takibe konu edilen 8.000,00 TL ve 7.000,00 TL bedelli 2 adet çek için toplam 14.500,00 TL ödeme yapılmasına rağmen bu çeklerin 15.000,00 TL üzerinden takibe konu edildiğini, bunun yanında davalı alacağına karşılık verilen ipoteğin de takibe konu edilmiş olması nedeniyle aynı zamanda kambiyo senetlerine özgü takip yapılamayacağını belirterek müvekkilinin davalıya söz konusu icra takibinde alacak olarak gösterilen 15.000,00 TL yönünden borçlu olmadığının tespitine ve davalı aleyhine %40 tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen ... 1.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2008/287 esas sayılı davasında davacı vekili, davalının müvekkkili hakkında ... 3.İcra Müdürlüğü'nün 2007/3000 sayılı dosyası ile 50.000,00 TL üzerinden ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi başlattığını, ancak müvekkilinin borcunun büyük bir kısmı olan 42.500,00 TL'yi ödediğini belirterek müvekkilinin davalıya söz konusu icra takibinde alacak olarak gösterilen 16.057,47 TL yönünden borçlu olmadığının tespitine ve davalı aleyhine %40 tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen ... 3.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2008/293 esas sayılı davasında davacı vekili, davalının müvekkili hakkında ... 3.İcra Müdürlüğü'nün 2007/2298 sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlattığını, takibe konu edilen toplam 54.430,55 TL bedelli çekler için toplam 28.000,00 TL ödeme yapılmasına rağmen bu çeklerin toplam bedeli üzerinden takibe konu edildiğini belirterek müvekkilinin davalıya söz konusu icra takibinde alacak olarak gösterilen 54.430,55 TL yönünden borçlu olmadığının tespitine ve davalı aleyhine %40 tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl ve birleşen davalarda davalı vekili, taraflar arasındaki cari hesap ilişkisi gereği müvekkilinin davacıdan takip tarihi olan 20/08/2007 tarihi itibariyle 85.247,37 TL alacaklı olduğunu, müvekkilinin bu alacağı nedeniyle davacı hakkında 3 adet kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığını, ayrıca tahsilde tekerrür olmamak şartıyla ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla da icra takibi başlatıldığını, davacının icra takiplerinden sonra muhtelif tarihlerde müvekkilinin hesabına havaleler gönderdiğini, bu ödemelerin de cari hesaptan mahsup edildiğini, buna karşılık davacının havale yoluyla yaptığı tüm ödemeleri açmış olduğu her davada delil olarak ileri sürmekte olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece toplanan delillere göre; tarafların tacir olduğu, davalı şirketin açık faturalar karşılığı toplam 144.552,54 TL’lik malı davacıya sattığı ve malların teslimi hususunun taraflar arasında ihtilaf konusu olmadığı, alınan 144.552,54 TL’lik ticari emtia karşılığı davacının toplam 114.852,00 TL ödemede bulunduğu, davacının takip tarihi itibariyle işleyen faizi ile birlikte 35.091,19 TL borcunun kaldığı gerekçesiyle asıl davanın ve birleştirilen ...

3 Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2008/293 Esas sayılı davanın kabulü ile icra takibine konu edilen asıl alacaklar ve ferileri yönünden borçlu olmadığının tespitine, birleştirilen ...

3.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2008/287 Esas sayılı davası yönünden davanın kısmen kabulü ile icra takibine konu edilen 50.000,00 TL.nin (ipotek bedeli) 14.908,81 TL.lik kısmından dolayı borçlu olmadığının tespitine, davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, hüküm asıl ve birleşen davalar davalısı vekilince temyiz edilmiştir.

Asıl dava ... 3.İcra Müdürlüğü'nün 2007/2297 sayılı kambiyo senetlerine özgü icra takibine, birleşen (2008/293 Es.) dava ... 3.İcra Müdürlüğü'nün 2007/2298 sayılı kambiyo senetlerine özgü icra takibine, birleşen (2008/287 Es.) dava ... 3.İcra Müdürlüğü'nün 2007/3000 sayılı ipoteğin paraya çevrilmesine yönelik icra takibine karşı açılmış menfi tespit davalarıdır.

İİK.nun 167. maddesi hükmü uyarınca alacaklı tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla hem kambiyo senetlerine özgü icra takibi ile beraber ayrıca ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi yapmasında bir engel bulunmadığından, mahkemece bu yön dikkate alınarak hüküm oluşturması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.

Diğer yandan, davacı borçlunun borçlu olmadığı miktar dava tarihleri itibariyle tespit edilir. Ne var ki alınan bilirkişi raporu Yargıtay denetimine elverişli olmadığından yetersizdir. Bu durumda yeni bir bilirkişiden Yargıtay denetimine elverişli bir rapor alınarak öncelikle alacaklının başlattığı icra takiplerinin tarihi itibariyle alacak belirlendikten sonra dava tarihine kadar yapılan ödemeler öncelikle faize mahsup edilerek dava tarihi itibariyle alacak belirlendikten sonra borçlu olunmayan miktar yönünden menfi tespite karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.