Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2017/3667 K.2019/2053

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalılar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalı ...’nun bayilik sözleşmesi uyarınca oluşan cari hesap borcunu davacıya ödemediğini, bu nedenle aleyhine genel haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, ancak davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu ileri sürerek, itirazın iptalini, ve icra inkar tazminatının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, dava konusu takipteki alacağın cari hesap borcu olduğu belirtilmişse de, borcun nereden kaynaklandığının açıklanmadığını, sunulan cari hesap özetinin yeterli olmadığını,davalının davacı şirkete cari hesap borcu bulunmadığını savunarak, davanın reddini ve kötü niyet tazminatının davacıdan tahsilini istemiştir. Yargılama sırasında davalının vefat etmesi nedeniyle davaya ... mirasçıları aleyhine devam edilmiştir.

Mahkemece verilen davanın kabulü kararı, Dairemiz 24.02.2015 tarih, 2014/19447 E. 2015/2480 K. sayılı ilamı ile “...Davacının alacağının dayanağı olan vade farkı faturaları yönünden; vade farkı istenebilmesi için taraflar arasında bu yönde yazılı bir sözleşme ya da teamül olması gerektiği ve taraflar arasındaki sözleşmede vade farkı uygulanacağına dair bir hüküm olmadığı gözetilmeksizin, vade farkı uygulanmasına ilişkin teamül bulunup bulunmadığı araştırılmadan, var kabul edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.

Mahkemece yapılması gereken iş, davacıdan vade farkı uygulamasına dair delillerinin sorularak, bu uygulamanın saptanması amacıyla tarafların ticari defterlerinin konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla araştırılıp, tüm deliller birlikte değerlendirilerek varılacak uygun sonuç çerçevesinde karar vermektir. Mahkemece, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır. ” gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, vade farkı uygulamasında teamülün mevcut olduğunun kabulü için en az iki ya da daha fazla vade farkı faturasının davalı tarafça itirazsız ödenmiş olmasının gerektiği, davacı ...’nin alacak dayanağı olan 11.02.2009 tarihli “vade farkı bedeli” açıklamasını içeren faturadan önce 2007 yılında 4 adet, 2008 yılında 1 adet olmak üzere toplam beş adet “vade farkı bedeli” açıklamasını içeren fatura düzenlediği, düzenlenen bu faturaların bedellerinin davalı ... tarafından davacıya ödendiği,

...'nun ödediği bu faturalara ilişkin herhangi bir itiraz ileri sürdüğüne veya ihtirazi kayıt koyduğuna ilişkin herhangi bir belge ibraz edilmediği, buna göre davacının alacağını ispatladığı gerekçesiyle davanın kabulüne, itirazın iptaline ve inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuş ise de bozma gereği yerine getirilmemiştir. Davacının ticari defterleri incelenmiş ise de davalının ticari defterleri incelenmemiştir.

Mahkemece davacı ticari defterlerinde vade farkı faturalarının kayıtlı olduğu ve ödeme yapıldığı, bu nedenle vade farkı yönünden taraflar arasında teamül oluştuğu kabul edilmiş ise de, davacının ticari defter kayıtlarında vade farkı faturalarının davalı ... tarafından ödenip ödenmediği, buna ilişkin ödeme belgelerinin bulunup bulunmadığı araştırılmaksızın, davacının tek taraflı olarak düzenlediği defter kayıtlarına itibar edilmesi doğru değildir.

Ayrıca davalı asile ticari defter ve belgeleri sunması için usulüne uygun mehil verilip defter ibrazı sağlandıktan sonra, konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla rapor alınıp toplanacak tüm deliller sonucunda bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir