Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2017/5264 K.2019/5406

Taraflar arasındaki menfi tespit davası hakkında Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nden davanın kabulüne yönelik olarak verilen 2015/288 esas ve 2017/53 karar sayılı ve 20.01.2017 tarihli hükme karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi tarafından verilen davalı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine yönelik kararın süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davacı şirket tarafından dava dışı ... Enerji Sistemleri A.Ş. lehine, 31/12/2010 tarih, 45.000.-TL bedelli bononun keşide edilerek verildiğini, dava dışı ... A.Ş. tarafından, davalı bankadan kullanılan kredi borcundan mahsup edilmek üzere bononun ciro edilerek davalı bankaya verildiğini, davacı şirket ile dava dışı ...

A.Ş. arasında protokol yapılarak bononun davacıya iadesinin kararlaştırıldığını, davalı bankanın söz konusu bonoya istinaden Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, aynı zamanda kredi borcundan dolayı dava dışı ....

A.Ş. aleyhine de İstanbul 4. İcra Müdürlüğü'nün 2012/79 esas sayılı dosyası ile genel kredi sözleşmesine dayanarak takip başlattığını, bu takip dosyasına konu borcun tamamı borçlular tarafından 20.01.2015 tarihinde ödendiğinden 23.01.2015 tarihli ibranamenin düzenlendiğini, asıl kredi borçlusunun kredi borcu ödendiğinden, davacının dava konusu senede istinaden borcu bulunmamasına rağmen, 18.02.2015 tarihinde Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyasında 27.086,81 TL tahsilat yapıldığını ileri sürerek,

tahsil edilen 27.086,81 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, Antalya 15. İcra Müdürlüğü’nün 2012/1730 esas sayılı dosyasına konu bono nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile davalı aleyhine tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davalı bankadan dava dışı ... A.Ş.'ne kredi kullandırıldığını, borcun ödenmemesi üzerine hesabın kat edildiğini, davaya konu bononun dava dışı ... A.Ş. tarafından ciro edilerek bankaya teslim edildiğini, bononun protesto edilmesi üzerine Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, davacı ile dava dışı ...

A.Ş. arasında düzenlenen protokolün iyiniyetli üçüncü kişi olması nedeniyle davalı bankayı bağlamadığını, Kemer 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2013/227 esas sayılı dosyasında davacıya iade edilecek gider avansına haciz konulduğunu ve 27.086,81 TL'nin davalı bankaya gönderildiğini, yapılan harç kesintileri sonucunda bankaya 24.080,17 TL ödendiğini, bu miktardan 3.520.-TL'nin kredi borçlusunun bakiye borcuna, 6.715,32 TL’sinin Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyasında yapılan masraf ve avukatlık ücretine mahsup edildiğini, bakiye 13.844,85 TL'nin ise kredi borçlusu ....

A.Ş.'ye ödendiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İlk derece mahkemesince, yapılan yargılama toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacı şirketin genel kredi ve teminat sözleşmesinde kefil sıfatı ile imzası bulunmayıp, Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyasından takibe konu edilen senedi dava dışı kredi borçlusu ...

A.Ş. lehine keşide ettiği, daha sonra bu senedin teslim yolu ile davalı bankaya geçtiği, davalı banka tarafından kredi borcu nedeni ile dava dışı kredi borçlusu hakkında İstanbul 4. İcra Müdürlüğü'nün 2012/79 esas sayılı dosyası ile yapılan icra takibinde dava dışı asıl borçludan alacağın haricen tahsil edilmiş olması nedeni ile takibin infazen kapatıldığı, ayrıca davalı banka tarafından 23.01.2015 tarihli yazı ile de dava dışı asıl borçlu şirketin ibra edildiği,

bu durumda davalı banka tarafından kredi sözleşmesinden kaynaklanan borcun ödenmiş olması nedeni ile davacı şirket hakkında takip yapılamayacağı gerekçesiyle davacının Antalya 15. İcra Müdürlüğü’nün 2012/1730 esas sayılı takip dosyasına konu 45.000.-TL bedelli bonodan dolayı davalı bankaya borçlu olmadığının tespitine, takip sırasında Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyasına 27.086,81.-TL'nin gönderildiği tarih olan 13.02.2015 tarihi ödeme tarihi olarak kabul edilerek, 27.086,81.-TL’nin 13.02.2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

davalı bankanın kötüniyetli hareket ettiği ispat edilemediğinden kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, İstanbul 4. İcra Müdürlüğü'nün 2012/79 esas sayılı dosyası ile, dava dışı ... A.Ş.'nin genel kredi ve teminat sözleşmesine istinaden davalı bankadan kullandığı kredinin ödenmemesi üzerine, davalı bankanın dava dışı borçlu ve müteselsil kefiller aleyhine 05/01/2012 tarihinde genel haciz yolu ile takip yaptığı, bu tarihten 6 gün sonra davacı tarafından dava dışı ...

A.Ş.'ne keşide edilerek verilen ve onun tarafından ciro edilerek davalı bankaya verilen dava konusu bonoya dayanılarak davacı aleyhine 11/01/2012 tarihinde Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyası ile dava dışı ... A.Ş.'nin kredi borcu nedeniyle kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip yapıldığı, her iki takibin dayanağının dava dışı ...

A.Ş.'nin davalı bankadan genel kredi ve teminat sözleşmesine istinaden kullanılan kredi borcu olduğu, davalı banka vekilince 22/12/2014 tarihli dilekçe ile, kredi borcunun asıl takip dosyası olan İstanbul 4. İcra Müdürlüğü'nün 2012/79 esas sayılı dosyasına, borcun haricen tahsil edildiğinin bildirildiği, davalı vekilinin bu beyanda bulunurken aynı borcun konusu olan Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyasının ayrık tutulmadığı, aynı tarihte tahsil harcının yatırıldığı ve dosyanın kapatıldığı,

davacı şirketin takiplerin asıl dayanağı olan kredi sözleşmesinde müşterek borçlu ya da müteselsil kefil sıfatı ile herhangi bir imzasının bulunmadığı, kredi borcunun yapılan harici anlaşma ile tamamen kapanması nedeniyle dava konusu bononun dayanak yapıldığı Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyasının da konusuz kaldığı, buna rağmen bu tarihten sonra Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyasına Kemer 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce 27.086,81.-TL'nin gönderildiği, davalı banka tarafından mükerrer tahsilat yapıldığı,

davalı bankanın, Antalya 15. İcra Müdürlüğü'nün 2012/1730 esas sayılı dosyasının dava dışı ....

A.Ş. ile yapılan harici anlaşmada ayrık tutulduğu ile ilgili herhangi bir yazılı delil sunmadığı, ayrıca davacının borçlu olmadığı miktar olan 45.000.-TL üzerinden hesaplanan nispi vekalet ücretinin avukatlık asgari ücret tarifesine uygun olduğu, mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava konusu takip dayanağı bonoda davacı keşideci, dava dışı davalının kredi müşterisi .... A.Ş. lehtar ve birinci ciranta davalı banka ise hamildir. Davalı banka bu bonoya dayalı olarak davacı hakkında takip yapmıştır. Dava dışı bono lehtarı .... A.Ş. ile davalı banka arasındaki kredi ilişkisi ve bu ilişkiden doğan kredi borcunun kredi müşterisi tarafından ödenmiş olması davacının davalıya olan borç sorumluluğunu sona erdirmez. Davalı banka davacıdan yapacağı tahsilatı kredi müşterisinin hesabına alacak kaydedecek ve kredi müşterisi ile kendi arasında hesap mutabakatı sağlayacaktır. Bu durum davayı etkilemeyeceğinden davanın reddi gerekirken, yazılı gerekçe ile davanın kabul edilmesi ve istinaf başvurusunun da esastan reddi doğru olmamış, istinaf mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.