Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2017/886 K.2019/111

Taraflar arasındaki asıl ve birleşen itirazın iptali davalarının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde asıl ve birleşen davada davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Asıl ve birleşen davada davacı vekili, taraflar arasında medikal malzeme alım-satımı hususunda ticari ilişki bulunduğunu,davalının borcunu ödememesi üzerine icra takiplerine geçildiğini,davalının alacağın muaccel olmadığı itirazı üzerine takibin durduğunu,davalının 06.09.2015 tarihinde asıl alacağı ödediğini; ancak takip masrafları, işlemiş faiz ve vekalet ücretini ödemediğini ileri sürerek vekalet ücreti, işlemiş faiz ve ferileri yönünden itirazın iptaline ve tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Asıl ve birleşen davada davalı vekili, takip tarihi itibari ile davacı alacağının muaccel olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece toplanan delillere göre,taraflar arasındaki hukuki ilişkinin dayanağı sözleşmenin 5. maddesinde, sözleşmeye ekli 33 kalem fatura ve daha sonra davacı tarafından düzenlenecek faturaların SGK incelemesi tamamlanıp herhangi bir kesinti yapılmadığının anlaşılmasından sonra bedellerinin muacceliyet kesbedeceği, bunun yanında aynı maddenin 3. bendinde ise 33 kalem fatura için SGK incelemesinin tamamlanıp kesinti yapılmayacağı kesinleşinceye kadar davacının icra takibine başvurma ve dava etme haklarında peşinen feragat ettiğinin açıkça belirtildiği, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin sözleşme tarihinden önce başladığı,

takibe konu faturaların sözleşme tarihinden önce SGK incelemesine sunulduğu, ancak bir kısım faturaların 15/04/2015 tarihinde SGK incelemesine sunulması gerekirken sunulmadığı 15/05/2015 tarihinde davalı tarafça SGK'nın incelemesine sunulduğu davacı tarafça tanzim edilip davalıya verilen faturaların tanzim tarihlerini takip eden ayın 1. günüyle 15. günü arasında SGK'ya sunulması gerektiği, sunulan faturalardan incelenmesi tamamlanıp davalıya hak edişleri ödendikten sonra fatura bedelleri yönünden davacı alacağının muaccel hale geldiğinin kabul edilmesi gerektiği,

bu durumda gerek iş bu dosyayla birleştirilen 2015/631 sayılı dosya üzerinden ve gerekse takibe konu faturaların 16/03/2015 tarihinde SGK'nın incelemesine sunulduğu, kurumca incelemenin 29/07/2015 tarihinde tamamlandığı, fatura bedellerinin 13/08/2015 tarihinde davalı şirkete ödendiğinin anlaşıldığı ve davacı tarafça davalının takip tarihinden önce temerrüde düşürüldüğüne ilişkin bir delil sunulmadığından takibe dayanak davacı alacağının takip tarihi itibariyle muacceliyet kesbettiğinin kabulünün gerektiği,

biran davacı tarafın takibe dayanak fatura bedellerinin 21.03.2015 tarihli sözleşmeye ekli 33 kalem faturanın tamamının incelenmesi ve bir kesinti yapılmayacağının kesinleşmesinden sonra muaccel olacağına yönelik düşüncesine itibar edildiğinde dahi bu durumda faturaların incelenmesinin gecikmesine kimin sebebiyet verdiği hususunun araştırılması gerektiği, ayrıntısı yukarıda belirtilen 4 adet faturanın incelenmesinin takip tarihinde tamamlanmadığı anlaşılmış ise de söz konusu faturaların SGK'ya geç teslimine davacı tarafın sebebiyet verdiğine ilişkin bir iddiada bulunulmadığı gibi bu konuda bir delil de sunulmadığı,

bundan dolayı incelemenin gecikmesine davalının kendisinin sebebiyet verdiğinin kabulünün gerekeceği gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulüne, davalının Konya 12.İcra Dairesinin 2015/8366 takip sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin 5900,23 TL icra takibinden kaynaklanan ücreti vekalet, 2389,60 TL icra harç ve masrafları, 229,10 TL takip tarihi ile ödeme tarihi (21/08/2015-08/09/2015) arasında geçen sürede işlemiş faiz olmak üzere toplam 8.598,96 TL üzerinden devamına,

davacı tarafın takip tarihine kadar işlemiş faiz ve icra inkar tazminatına yönelik taleplerinin şartları oluşmadığından reddine,birleşen davanın kısmen kabulüne, davalının ....İcra Dairesinin 2015/8367 takip sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin 4770,68 TL icra takibinden kaynaklanan ücreti vekalet, 1977,76 TL icra harç ve masrafları, 182,89 TL takip tarihi ile ödeme tarihi (21/08/2015-08/09/2015) arasında geçen sürede işlemiş faiz olmak üzere toplam 6931,33 TL üzerinden takibin devamına,

davacı tarafın takip tarihine kadar işlemiş faiz ve icra inkar tazminatına yönelik taleplerinin şartları oluşmadığından reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, asıl borcun ödenmesi nedeniyle konusu kalmayan takip dosyalarındaki icra harç giderleri ve vekalet ücreti yönünden itirazla duran takibin devamını içeren itirazın iptali davasıdır.

Davalı takipten sonra fatura bedelini ödemiş ise de takip tarihi itibari ile alacağın muaccel olmadığı yolundaki itirazlarını saklı tutmuştur.

Mahkemece her ne kadar takip tarihinde alacağın muaccel olduğu kabul edilmiş ise de bu takibe elverişli yeterli tahkikat yapılmamıştır.Bu durumda mahkemece öncelikle takip tarihi itibari ile davacının takibi başlatmada haklı olup olmadığı, başka bir deyişle alacağın muaccel olup olmadığı araştırılarak davacının takip tarihi itibari ile haklı olduğunun tespiti halinde takipten kaynaklı harç gider ve vekalet ücreti yönünden hesaplama yapılmaksızın sadece kalem zikredilmek suretiyle iptale karar verilmesi,

takip tarihi itibari ile davacının muaccel olmayan bir alacağı bulunuyor ise daha sonra muacceliyet tarihinde ödeme yapan borçlunun sebebiyet vermediği giderlerden sorumlu tutulamayacağı gözetilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ve gerekçeye istinaden asıl alacak kalemini ve itirazın tamamının iptalini içerecek şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

Diğer taraftan mahkemenin faturaların incelenmesinin gecikmesine davalının sebebiyet verdiği şeklindeki kabulüde dosya kapsımına uygun olmamıştır.