Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2019/3812 K.2020/958

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının bozmaya uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı, davalı vekilince duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine, mahkemece 20/09/2019 tarihli karar ile davalı vekilinin verilen kesin süre içinde eksik nispi harcı tamamlamaması nedeniyle davalının temyiz isteminden vazgeçmiş sayılmasına karar verilmiş, verilen bu karar da davalı vekili tarafından temyiz edilmesi ve davacı vekili tarafından duruşma isteğinden vazgeçme dilekçesi verilmesi üzerine incelemenin dosya üzerinden yapılmasına karar verilerek ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalı tarafından davacı şirket aleyhine başlatılan icra takibinin dayanağı olan bononun dava dışı ...'ın davacı şirket yetkilisi olduğu 2008 yılında değil 2013 yılında düzenlendiğini, birtakım hileli davranışlar nedeniyle bu borcun yaratıldığını, bununla ilgili olarak savcılığa suç duyurusunda bulunduklarını belirterek, davacının davalıya borçlu bulunmadığının tespiti ile %20 kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, verilen borç para karşılığında davaya konu bononun alındığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın reddine yönelik olarak verilen karar Dairemizin 2017/1081 esas ve 2018/3658 karar sayılı ve 28/06/2018 tarihli ilamı ile "Dava, icra takibine konu bonodan dolayı borçlu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir. Davaya konu bonoyla ilgili, şirket yetkilisi tarafından Eskişehir Cumhuriyet Başsavcılığına yapılan şikayet üzerine açılan kamu davası ile Eskişehir 3.Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/87 E.ve 2017/420 K.sayılı kararı ile aralarında davalının da bulunduğu sanıklar hakkında dolandırıcılık ve resmi evrakta sahtecilik suçundan dolayı mahkumiyet kararı verildiği anlaşılmıştır.

TBK'nun 74. maddesi uyarınca ceza mahkemesince verilen mahkumiyet kararlarının maddi olguya ilişkin tespiti, hukuk hakimini bağlar. Bu nedenle mahkemece söz konusu Eskişehir 3.Ağır Ceza Mahkemesinin kararının kesinleşip kesinleşmediği tespit edilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmekte olup mahkeme hükmünün bu gerekçeyle bozulması gerekirken onandığı anlaşılmış olup, Dairemizin 07.11.2016 gün ve 2016/4056 -2016/14392 E.-K. sayılı onama ilamının kaldırılarak yukarıda belirtilen gerekçelerle mahkeme hükmünün bozulması gerekmiştir." gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, davaya konu senedin Eskişehir 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/87 esas ve 2017/420 karar sayılı ve 12/12/2017 tarihli ilamı ile dolandırıcılık ve sahtecilik yoluyla oluşturulduğu, davacı şirketin bu senet nedeniyle borçlu olmadığının anlaşıldığı,

olağanüstü kanun yolu olması nedeniyle kanun yararına bozma talebi ile Anayasa Mahkemesine yapılan bireysel başvuru sonuçlarının beklenmesine gerek görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, davacının davaya konu senet nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespiti ile icra dosyasına ödenen 110.130,81 TL'nin istirdatına, davalı takipte kötü niyetli görüldüğünden dava dilekçesinde gösterilen değer üzerinden %20 oranında 531.000,00 TL kötü niyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş,

mahkemece 20/09/2019 tarihli ek karar ile davalı vekilinin verilen kesin süre içinde eksik nispi harcı tamamlamaması nedeniyle davalının temyiz isteminden vazgeçmiş sayılmasına karar verilmiş, verilen bu ek karar da davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davalı vekilinin temyiz isteminden vazgeçmiş sayılmasına ilişkin mahkemenin 2018/809 esas ve 2019/568 karar sayılı ve 20/09/2019 tarihli kararı davalı vekiline 06/10/2019 tarihinde tebliğ edilmiştir. Davalı vekili tarafından bu kararın temyizine ilişkin dilekçesi HUMK'nın 432. maddesi (HMK 366. md. yollamasıyla 344 ve 346/2. maddeleri) uyarınca öngörülen 7 günlük yasal süre geçirildikten sonra 21/10/2019 tarihinde verilmiştir. Süresinden sonra yapılan temyiz istemleri hakkında mahkemece bir karar verilebileceği gibi, 01.06.1990 gün ve 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca Yargıtay tarafından da karar verilebileceğinden, davalı vekilinin süresinden sonra yapılan temyiz isteğinden vazgeçilmiş sayılmasına dair karara yönelik temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı doğrultusunda inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde olmayan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

3-Dava, 1.800.000,00 Euro bedelli bonoya karşı açılmış menfi tespit davasıdır. Davacı vekili dava dilekçesinde harca esas değeri 2.655.000,00 TL olarak göstermiş, davalı vekilinin itirazı üzerine eksik harç tamamlattırılmıştır. İİK'nun 72/5'e göre takdir edilecek zarar haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olamaz. O halde mahkemece takip tarihi itibariyle Euro efektif satış kuru üzerinden takip konusu 1.800,000 Euro'nun TL karşılığı bulunup davalı aleyhine hükmedilecek kötü niyet tazminatının bu bedel üzerinden hesaplanması gerekirken dava dilekçesinde gösterilen ilk bedel üzerinden hesaplanması doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.

Ayrıca, dava devam ederken davacı tarafça icra dosyasına yatırılan ve istirdata esas olacak para Eskişehir 6. İcra Müdürlüğünün 22/05/2019 tarihli yazısı ile 111.130,81 TL olarak bildirildiği halde mahkemece 110.130,81 TL olarak eksik bedel üzerinden istirdata hükmedilmesi de doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.