Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2019/580 K.2019/1718

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabûlüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili, tarafların ... marka 2. el ticari aracın satımı ve satım bedelinin davalıdan alınan 0 km başka bir aracın bedelin 16.750,00 TL kısmı için davalı adına tahsili hususunda anlaştıklarını, aracın davalıya satılmak üzere teslim edildiğini ve araçla ilgili işlemleri yapmak üzere davalıya yetki verildiğini, araç teslim edildikten sonra , davalının aracı satmak yerine kendi işlerinde kullandığını ve en son muayenesiz araç kullanmaktan trafikten men edildiğini, aracın davalıya teslimi ile davalıdan teslim alındığı tarihler arasında araçta hasar oluştuğunu, aracın davalı tarafından kullanılmış olduğunu belirterek şimdilik 5.000,00 TL alacağın ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, takasa verilen araç üzerinde haciz (hukuki ayıp) bulunması ve aracın trafikten men edilmesi sebebi ile mülkiyet devrinin gerçekleştirilemediğini, malikin ayıba ve zapta karşı tekeffül hükümlerinden sorumlu olması sebebi ile ne aracın otoparka çekilmesinde ne de otoparkta kalmasına davalı şirket sebebiyet vermediğinden davalı şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceğinden davanın husumet yönünden reddi gerektiği, araç malikinin ... olduğu, takas işleminin tarafı olmayan diğer davacı ... ’ın husumet ehliyetinin ve hukuki yararının olmadığını, alacakların zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, trampa yolu ile teslim edilen aracın trafikten men edilip otoparka çekilinceye kadar davalı tarafından kullanıldığı, mükellefiyetler ihmal edilerek araç malikinin zarara uğramasına neden olunduğu, davacının trampa yolu ile ödediği meblağ için davalının başlattığı icra takip dosyasındaki borcun ödeme yolu ile infazen kapatıldığı, mal değişimi yolu ile tahsil etmiş olması gereken bedelin bu kez nakit olarak tahsil edildiği, icra dosyasına 29.783,97 TL ödendiği, davacının aslında 16.750 TL ödeyerek borçtan kurtulabileceği ve bu bedel için de trampa yolu ile teslim ettiği, aradaki farktan davalı tarafın sorumlu olduğu,

ilave ödemeleri davalının iade etmesi gerektiği, aracın davacıya iadesi aşamasında bir takım hasarlara uğradığı ve kullanımından kaynaklı yıpranma ve eskime sebebiyle masraflar doğduğu, teslim günündeki şartlara göre değer kaybına uğradığı, aracın teslimi anında bu hasarlara ilişkin kayıt bulunmadığına göre hasarın aracın davalının yedinde iken meydana geldiğinin kabulü gerektiği, araçtaki değer düşüklüğü sebebi ile meydana gelen zarardan mal değişim sözleşmesine aykırı hareket eden davalının sorumlu olduğu,

davacının aracın kullanıldığı süre için kira talep ettiği ancak kiralanmış gibi hareket edilmesinin hakkaniyete aykırı olacağı, 13.033,97 TL fazla ödeme ve davacının dayandığı ekspertiz raporu itibarı ile araçtaki 5.702,00 TL’lik değer kaybı toplamı olan 18.735,97 TL lik alacağın üzerine re’sen takdir edilen 1.264,03 TL eklenerek 20.000,00 TL tutarlı tazminatın uygun olacağı, araç kullanımı ile paranın kullanımı birbirini karşılayacağından piyasa rayiçlerine göre kira bedeli takdir edilmesinin doğru olmayacağı, mal değişim sözleşmesine uygun hareket edilmemesinden kaynaklanan zararların bir bütün olarak ele alındığı,

en başta 16.750,00 TL ödeyerek borçtan kurtulabilecek davacı tarafın bu miktarı fazla ödemesinden kaynaklanan zarar ile değişime verilen maldaki zararları belli bir hakkaniyet ölçüsünde iade isteyebileceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacılar müştereken mâlik oldukları ... plâkalı aracı davalıdan satın alacakları yeni bir aracın bedelinin bir kısmı olması için davalıya 16.750,00 TL karşılığında sattıklarını, davalının bu aracı başkasına satabilmesi için davalıya davalının gösterdiği kişiye vekaletname verdiklerini ancak davalının aracı satmayıp kullandığını, daha sonra fenni muayenesi yapılmayan aracın trafikten men edilerek otoparka çekildiğini,

bunun üzerine davalının davacılara bu aracın bedeli olan 16.750,00 TL’nin tahsili için önce ilamsız takip yaptığını daha sonra itirazın iptali davasıyla aldığı hükümle araç bedelini tahsil ettiğini açıkladıktan sonra şu anda ellerinde bulunan ... plakalı aracın davalıya teslim edildiği 28.05.2012 tarihi itibari ile trafikçe parka çekildiği süre için kullanım bedeli ile araç davalıların elinde iken hasara uğradığından hasar bedeli ve aracın davalı elinde değer kaybına uğradığından davalıdan değer kaybını istemişlerdir.

Davalı cevap dilekçesinde öncelikle davacılarda ...’ın aracın maliki olmadığını belirterek onun aktif dava ehliyetinin bulunmadığı itirazında bulunmuş esasa ilişkin olarak da davanın reddini istemiştir. Mahkemece, taraflar arasındaki çekişmeli konular ile alakalı olmayan önceki dava konusu aracın bedeli ile ilgili davadaki bilirkişi raporuna ve oradaki vakıalara değer verilerek hatalı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece yapılması gereken iş, öncelikle dava konusu ... plakalı aracın davacılar tarafından davalıya teslim edildiği 05.12.2008 tarihindeki malikinin trafik şube müdürlüğünden sorularak davacıların bu aracın müşterek maliki olup olmadıkları tespit edilerek aracın gerçek maliki saptandıktan sonra dosya bir bilirkişiye tevdii edilip aracın davalı elinde kaldığı 05.12.2008 – 05.09.2012 tarihleri arasında davalının bu araçtan yararlandığı gözönüne alınarak davacının talep edebileceği ecrimisil tazminatını hesaplattırmak ve davacı aracın davalı elinde hasarlandığını ispat edebilirse ve yine davacıların dava konusu araç davalı elindeyken hangi

objektif tespitlerle değer kaybına uğradığını ispat etmesi halinde bu değerleri tespit edip uygun sonuca göre karar tesis etmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bozulması gerekmiştir.