Yargıtay 2. Ceza Dairesi E.2022/1234 K.2022/8148

Nitelikli hırsızlık ve kamu malına zarar verme suçlarından suça sürüklenen çocuklar ..., ... ve ... haklarında yapılan soruşturma evresi sonunda, Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 31/03/2021 tarihli ve 2021/19642 soruşturma, 2021/10064 esas, 2021/439 sayılı iddianamenin iadesine dair Gaziantep 1. Çocuk Mahkemesinin 20/04/2021 tarihli ve 2021/129 iddianame değerlendirme sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Gaziantep Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinin 18/05/2021 tarihli ve 2021/223 değişik iş sayılı karar aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığınca verilen 02/11/2021 gün ve 14433/2021 sayılı kanun yararına bozma talebine dayanılarak dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 30/12/2021 gün ve 2021/140114 sayılı tebliğnamesiyle dairemize gönderilmekle okundu.

Kanun yararına bozma isteyen tebliğnamede;

Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 15/12/2017 tarihli ve 2017/19261 esas, 2017/28180 sayılı ilâmında da belirtildiği üzere,

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun elektronik işlemler başlıklı 38/A maddesinde yer alan,

"(1) Her türlü ceza muhakemesi işlemlerinde Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılır. Bu işlemlere ilişkin her türlü veri, bilgi, belge ve karar, UYAP vasıtasıyla işlenir, kaydedilir ve saklanır.

(2) Kanunlarda gösterilen istisnalar hariç olmak üzere, dosyalar güvenli elektronik imza kullanılarak UYAP’tan incelenebilir ve her türlü ceza muhakemesi işlemi yapılabilir.

(3) Bu Kanun kapsamında fiziki olarak hazırlanması öngörülen her türlü belge ve karar elektronik ortamda düzenlenebilir, işlenebilir, saklanabilir ve güvenli elektronik imza ile imzalanabilir.

(4) Güvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlar diğer kişi veya kurumlara elektronik ortamda gönderilir. Güvenli elektronik imza ile imzalanarak gönderilen belge veya kararlar, gerekmedikçe fiziki olarak ayrıca düzenlenmez ve ilgili kurum ve kişilere gönderilmez.

(5) Elektronik imzalı belgenin elle atılan imzalı belgeyle çelişmesi halinde UYAP’ta kayıtlı olan güvenli elektronik imzalı belge geçerli kabul edilir.

(6) Güvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlarda, mühürleme işlemi ile kanunlarda birden fazla nüshanın düzenlenmesini öngören hükümler uygulanmaz.

(7) Zorunlu nedenlerle fiziki olarak düzenlenmiş belge veya kararlar, yetkili kişilerce taranarak UYAP’a aktarılır ve gerektiğinde ilgili birimlere elektronik ortamda gönderilir.

(8) Elektronik ortamdan fiziki örnek çıkartılması gereken hallerde tutanak veya belgenin aslının aynı olduğu belirtilerek hâkim, Cumhuriyet savcısı veya görevlendirilen yetkili kişi tarafından imzalanır ve mühürlenir.

(9) Elektronik ortamda yapılan işlemlerde süre gün sonunda biter.

(10) Yargı birimlerinin ihtiyaç duyduğu nüfus, tapu, adlî sicil kaydı gibi dış bilişim sistemlerinden UYAP vasıtasıyla temin edilen bilgi, belge ve kayıtlar, zorunlu olmadıkça ayrıca fiziki olarak istenilmez. UYAP’tan dış bilişim sistemlerine gönderilen bilgi ve belgeler ayrıca zorunlu olmadıkça fiziki ortamda gönderilmez.

(11) Ceza muhakemesi işlemlerinin UYAP’ta yapılmasına dair usul ve esaslar, Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir" şeklindeki,

5271 sayılı Kanunu’nun 174. maddesinde yer alan,

"(1) Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle;

a) 170 inci maddeye aykırı olarak düzenlenen,

b) Suçun sübûtuna etki edeceği mutlak sayılan mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen,

c) Önödemeye veya uzlaşmaya tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan işlerde önödeme veya uzlaşma usulü uygulanmaksızın düzenlenen, İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir.

(2) Suçun hukukî nitelendirilmesi sebebiyle iddianame iade edilemez.

(3) En geç birinci fıkrada belirtilen süre sonunda iade edilmeyen iddianame kabul edilmiş sayılır.

(4) Cumhuriyet savcısı, iddianamenin iadesi üzerine, kararda gösterilen eksiklikleri tamamladıktan ve hatalı noktaları düzelttikten sonra, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini gerektiren bir durumun bulunmaması halinde, yeniden iddianame düzenleyerek dosyayı mahkemeye gönderir. İlk kararda belirtilmeyen sebeplere dayanılarak yeniden iddianamenin iadesi yoluna gidilemez.

(5) İade kararına karşı Cumhuriyet savcısı itiraz edebilir." şeklindeki düzenlemeler karşısında,

Somut olayda, Gaziantep Başsavcılığınca söz konusu iddianamenin 31/03/2021 tarihinde UYAP sisteminden düzenlenerek Gaziantep Cumhuriyet Başsavcı vekilinin 31/03/2021 tarihli görüldüsü sonrası mahkemesine tevdii edilmesini müteakip, dosya içerisinde bulunan UYAP safahat kaydından da anlaşılacağı üzere, mahkemece yasal süre geçtikten sonra 20/04/2021 tarihinde iddianamenin iadesi imza ve onay yapılmak suretiyle anılan Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Bölge adliye mahkemesi başkanlığı, başkanlar kurulu, daireleri, Cumhuriyet başsavcılığı ve adalet komisyonu ile adlî yargı ilk derece mahkemesi, hâkimliği, Cumhuriyet başsavcılığı ve adalet komisyonu ile müdürlüklerde tutulacak kayıtlar, kartonlar, yapılacak idarî işlemler,

yazı işleri hizmetlerinin yürütülmesi ve bu işlemlerde UYAP’ın kullanılmasına dair usul ve esasları kapsayan Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin iddianamenin değerlendirilmesi kaydı başlıklı 140. maddesi “(1) İddianame ve soruşturma evrakının UYAP’tan mahkemeye gönderildiği tarihten başlayıp, mahkemece kabul veya iadesine karar verildiği tarihe kadar geçen sürecin safahatının işlendiği kayıttır.

(2) Bu kayıt; sıra numarası, Cumhuriyet başsavcılığı iddianame ve esas numarası, mahkeme esas numarası, soruşturma evrakının geldiği tarih, kabul veya iade karar tarihi, iade kararına karşı itiraz işlemleri, iade hâlinde Cumhuriyet başsavcılığına tevdi tarihi ile düşünceler sütunlarından oluşur. (3) Mahkemenin iade veya kabul kararı bu kayda işlenir. Cumhuriyet savcısı bu kayıt üzerinden iddianamenin iadesi kararına itiraz edebilir.” şeklinde düzenlenmiştir.

İncelenen dosyada; hırsızlık ve kamu malına zarar verme suçlarından suça sürüklenen çocuklar ..., ... ve ... hakkında yapılan soruşturma sonucunda, 2021/19642 soruşturma sayılı dosya üzerinden Cumhuriyet savcısı tarafından 31/03/2021 tarihinde iddianame tanzim edildiği, UYAP üzerinden yapılan kontrolde, iddianamenin Cumhuriyet savcısı tarafından 31/03/2021 tarihinde saat 11:20:07’de elektronik imza ile imzalandığı, dosya içerisinde anılan iddianamenin Cumhuriyet başsavcısı yahut Cumhuriyet başsavcı vekili tarafından iade edildiğine dair bilginin yer almadığı,

nitekim dosya içerisinde yer alan safahat bilgilerinin yer aldığı kayda göre iddianamenin 31/03/2021 tarihinde Cumhuriyet başsavcı vekili tarafından görüldü işlemi yapılarak onaylandığı, yine dosya içerisinde yer alan ve zimmet defterinin ilgili yerinin ekran çıktısı olduğu anlaşılan belgeye göre iddianamenin yer aldığı dosyanın fiziken de 01/04/2021 tarihinde mahkemeye tevdi edildiği, iddianamenin ve eklerinin onaylanma tarihinden daha sonra mahkemeye ulaştırıldığına dair bilgi veya belgenin de dosyada yer almadığı,

Gaziantep 1. Çocuk Mahkemesince 20/04/2021 tarihli ve 2021/129 değerlendirme sayılı karar ile iddianamenin iadesine karar verildiği ve kararın hâkim tarafından elektronik imza ile imzalanarak havale edildiği tarihin de 20/04/2021 tarihi olduğunun UYAP kayıtları üzerinden yapılan incelemede tespit edildiği; iddianamenin iadesine ilişkin karara, cumhuriyet savcısı tarafından 26/04/2021 tarihinde UYAP ortamında hazırlanan ve aynı tarihte elektronik imza ile imzalanan dilekçeyle itiraz edildiği, mercii Gaziantep Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinin 18/05/2021 tarihli ve 2021/223 D. iş sayılı kesin nitelikteki kararıyla itirazın reddedildiği;

böylece hırsızlık ve kamu malına zarar verme suçlarından suça sürüklenen çocuklar ..., ... ve ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonucunda, Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 31/03/2021 tarihli ve 2021/19642 soruşturma, 2021/10064 esas, 2021/439 sayılı iddianamenin, Gaziantep 1. Çocuk Mahkemesinin 2021/129 sayılı kararıyla, CMK’nın 174/1. maddesinde öngörülen onbeş günlük yasal süreden sonra 20/04/2021 tarihinde iade edildiği anlaşılmakla.

5271 sayılı CMK’nın 174. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş günlük süre sonunda iade edilmeyen iddianamenin kabul edilmiş sayılacağı gözetilmeden, anılan iddianamenin iadesi kararına karşı Cumhuriyet savcısı tarafından yapılan itirazın kabulü yerine, reddine karar verilmesi sebebiyle kanun yararına bozma istemi yerinde görüldüğünden (GAZİANTEP) Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinden kesin olarak verilen 18/05/2021 tarihli ve 2021/223 D.