Karar Özeti
2. Ceza Dairesi 2025/9259 E. , 2026/2633 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2023/1807 E., 2024/3024 K. SUÇ : Hırsızlık HÜKÜMLER : İstinaf başvurusunun esastan reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma İlk Derece Mahkemesince suça sürüklenen çocuklar hakkında kurulan hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine B
Karar Detayı
2. Ceza Dairesi 2025/9259 E. , 2026/2633 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2023/1807 E., 2024/3024 K. SUÇ : Hırsızlık HÜKÜMLER : İstinaf başvurusunun esastan reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma İlk Derece Mahkemesince suça sürüklenen çocuklar hakkında kurulan hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararların; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 286/1. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Kanun'un 260/1. maddesi gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294/1. maddesi gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298/1. maddesi gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı,yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü: 5271 sayılı Kanun’un 280. maddesinin 1. fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde Bölge Adliye Mahkemelerinin duruşma açmaksızın hükmün bozulmasına karar verebileceği hâllerin sınırlı olarak sayıldığı, dosya içeriğine göre ... ... 5. Çocuk Mahkemesinin 25.02.2020 tarihli, 2018/31 Esas, 2020/130 Karar sayılı dosyasında verilen beraat hükümlerine yönelik istinaf istemi üzerine yapılan inceleme neticesinde, ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Ceza Dairesinin 28.09.2021 tarihli ve 2020/2437 Esas, 2021/1344 Karar sayılı kararı ile "suçtan zarar gören firmanın duruşmalardan haber edilmediğinden ve yetersiz gerekçeler ile beraat kararı verildiğinden" bahisle hükümlerin bozulmasına karar verildiği, ancak bozma kararında belirtilen hukuka aykırılığın aynı Kanun’un 280. maddesinin 1. fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri arasında gösterilmediği, Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesince davanın yeniden görülmesine karar verilmek suretiyle yapılacak duruşma sonucunda hukuka aykırılığın giderilmesi yerine, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde bozma kararı verilmesinin ve anılan karara yönelik direnme yetkisi bulunmayan İlk Derece Mahkemesince yeniden hüküm kurulmasının yasal dayanağının bulunmadığı, Nitekim Yargıtay Ceza Genel Kurulunun, 30.04.2025 tarihli ve 2024/6-490 Esas, 2025/197 Karar sayılı kararında “… bölge adliye mahkemelerinin, kanuni dayanağı bulunmayan (5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sayılanlar hariç) bozma kararları ile iş bu bozma kararına istinaden ilk derece mahkemesince tesis edilen kararların, görevsiz mahkeme tarafından verilmiş olmaları nedeniyle hukuka açık ve ağır aykırılıkla malul olduklarından hükümsüz sayılmaları gerektiğinin…” kabul edildiği, keza Anayasa Mahkemesinin 12.06.2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 09.01.2025 tarihli ve 2023/33667 sayılı kararı ile de “İstinaf Dairesi kanunda açıkça öngörülmüş hâller dışında bir nedenle bozma kararı vermiş, bunun sonucunda başvurucunun temyiz kanun yoluna başvurma hakkının elinden alınmasına yol açmıştır. Böylelikle istinaf kanun yolu incelemesine ilişkin kuralların İstinaf Dairesince yapılan yorumun kişilerce öngörülebilecek belirlilikte olmadığı ve kanunun lafzıyla çeliştiği görülmüştür. Diğer bir ifadeyle İstinaf Dairesinin bu kararıyla başvurucunun mahkemeye erişim hakkına kanuni dayanağı bulunmayan bir müdahalede bulunulmuştur. Açıklanan gerekçelerle İstinaf Dairesinin 5271 sayılı Kanun'da sınırlı olarak sayılı hâller dışında bir sebeple bozma kararı vermesiyle gerçekleşen müdahalenin kanuni dayanağının olmaması nedeniyle başvurucunun Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine..." hükmedilmekle yukarıda anılan şekilde verilen bozma kararlarının “hukuka açık ve ağır aykırılıkla malûl” olduğunun teyit edildiği dikkate alınmak suretiyle; ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Ceza Dairesinin 28.09.2021 tarihli ve 2020/2437 Esas, 2021/1344 Karar sayılı kararı ile bozma üzerine verilen ... ... 5. Çocuk Mahkemesinin 26.01.2023 tarihli, 2021/412 Esas, 2023/49 Karar sayılı kararının hukukî değerden yoksun olduğu belirlenerek yapılan incelemede; 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin 1. fıkrasının (g) bendi uyarınca davanın yeniden görülmesine karar verilerek, duruşma açılıp, taraflar çağrılarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda anılan Kanun maddesinin 2. fıkrasına göre hukuka aykırılığın Bölge Adliye Mahkemesince giderilmesi sonucunda yeniden hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemesi, Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuklar müdafilerinin temyiz nedenleri bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin açıklanan nedenle, 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi gereği, Tebliğname'ye uygun olarak BOZULMASINA, dava dosyasının, aynı Kanun’un 304/2. maddesi uyarınca ... Bölge Adliye Mahkemesi 29. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 16.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Çocuk Mahkemesi, suça sürüklenen çocuklar hakkında hırsızlıktan beraat kararı vermiş; istinaf dairesi, suçtan zarar gören firmanın duruşmalardan haberdar edilmediği ve beraatin yetersiz gerekçeye dayandığı gerekçesiyle bu beraat hükümlerini dosya üzerinden bozmuştur. Bozma sonrası çocuk mahkemesince kurulan yeni hükümlere yönelik istinaf esastan reddedilmiş, çocukların müdafileri temyize başvurmuştur.
Hukuki İlke: Suçtan zarar görenin duruşmadan haberdar edilmemesi ve gerekçe yetersizliği, bölge adliye mahkemesinin duruşma açmaksızın bozma kararı verebileceği CMK'nın 280/1-e ve f bentlerindeki sınırlı nedenlerden değildir; beraat hükmüne karşı dahi istinaf dairesi ancak davayı yeniden görüp duruşma açarak hukuka aykırılığı giderebilir, aksine bozma ve devamındaki hükümler hukuka açık ve ağır aykırılıkla maluldür.
Uygulama Sonucu: Bozma; yetkisiz bozma üzerine kurulan çocuk mahkemesi kararı hükümsüz sayılmış, dosya duruşma açılarak delillerin değerlendirilmesi ve hükmün istinafta kurulması için Bölge Adliye Mahkemesi 29. Ceza Dairesine iade edilmiştir.
Dava Strateji Notu: Beraatle sonuçlanmış bir çocuk dosyasının usulsüz bozma ile mahkumiyete dönüştüğü hâllerde bu içtihat güçlü bir dönüş yoludur: bozma zinciri hükümsüz kılındığında ilk beraat lehine olan delil durumu duruşmalı incelemede yeniden değerlendirilecektir. Müdafi, çocuklar hakkındaki yeni incelemede beraat gerekçelerini ve katılma usulüne dair itirazları birlikte savunmalıdır.