Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2012/1170 K.2012/20429

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava, miras ortaklığına temsilci atanması isteğine ilişkin olup, mirasçı Ahmet tarafından, üçüncü kişilere karşı açılan "muris muvazaası" sebebine dayalı "tapu iptali ve tescil" davasına bakan Asliye Hukuk Mahkemesinin verdiği yetki üzerine "hasımsız" olarak açılmış mahkemece muris H.. A..'un terekesine temsilci tayin edilmesine karar verilmiş, kararı murisin diğer mirasçıları temyiz etmiştir.

Birden çok mirasçı bulunması halinde, mirasın geçmesiyle birlikte paylaşmaya kadar, mirasçılar arasında terekedeki bütün hak ve borçları kapsayan bir ortaklık meydana gelir. Mirasçılar terekeye elbirliğiyle sahip olurlar ve sözleşme veya kanundan doğan temsil ya da yönetim yetkisi saklı kalmak üzere, terekeye ait bütün haklar üzerinde birlikte tasarruf ederler (TMK.m.640/1-2). Bu hukuki durum karşısında, miras ortaklığına temsilci atanmasına ilişkin isteklerde bütün mirasçılara husumetin yöneltilmesi ve onlara da dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğ edilmesi, başka bir ifade ile mirasçıların tamamının davadan haberlerinin olması zorunludur.

Mirasbırakan 4.8.2000 tarihinde ölmüş, geride yasal mirasçı olarak beş çocuğunu bırakmıştır. Mirasçılardan M.., İ.., N.. ve G.., "ölüm tarihi itibarıyla terekenin borca batık olduğuna" ilişkin hüküm almışlar, bu suretle mirası hükmen reddetmişlerdir (TKM.m.545/2). Hükmi ret, mirasın kayıtsız şartsız reddi beyanı ile aynı sonucu doğurur.

Hükmi ret ilamını alan mirasçılar da, mirasın açıldığı andan itibaren mirasçılık sıfatını kaybederler ve bunların mirası iktisabı mirasbırakanın ölümü anına kadar geriye yürüyerek hükümsüz hale gelir. Bunlar sanki hiç mirasçı olmamış sayılırlar. Bunların payları varsa kendi altsoylarına intikal eder. Altsoyları yoksa, mirası kabul etmiş olan diğer mirasçının payı çoğalır (TKM.m.551/1).

O halde mahkemece yapılacak iş, mirası reddedenlerin alt soyları bulunup bulunmadığının araştırılması, altsoyları varsa husumetin bunlara yöneltilmesi, göstermeleri halinde delillerinin toplanması, altsoyları yoksa mirasın tamamının mirası kabul eden davacı mirasçıya kalacağı dikkate alınarak bu halde birden çok mirasçı söz konusu olmadığından diğer bir ifade ile ortaklığın varlığından bahsedilemeyeceğinden isteğin reddine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmesinden ibarettir.

Bu hususlar dikkate alınmadan eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.