Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2015/1475 K.2015/8342

Taraflar arasındaki “kişisel ilişki tesisine” dair dava ile, aynı davacı tarafından davalıya karşı açılan “soybağının tespiti” davasının birleştirilerek yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davalı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı, 3.4.2014 tarihinde açtığı dava ile, davalı ile evlilik dışı ilişkisinden dünyaya gelen çocukla kişisel ilişki hakkı tanınmasını istemiştir.

Bu davada, çocukla davacı arasında soybağı kurulmamış olduğunun görülmesi üzerine mahkemece, davacıya, çocukla soybağının kurulması davası açmak üzere süre verilmiş, davacı vekili tarafından, çocukla davacı arasında soybağının tespiti talebiyle 7.5.2014 tarihinde açılan 2014/351 esas sayılı dava, kişisel ilişki tesisine ilişkin dava ile birleştirilerek görülmüş; mahkemece; “ küçük ...'ın davacının kızı olduğunun tespitine, davacı ile çocuk arasında kişisel ilişki kurulmasına karar verilmiş, çocuk lehine talep tarihinden itibaren aylık 150.-lira tedbir, kararın kesinleşmesinden itibaren de aynı miktarda iştirak nafakasına” hükmedilmiştir.

Kararı davalı temyiz etmiştir.

Küçük ..., 10.3.2014 doğumludur. Annesi davalı ...'nun evliliği 8.5.2013 tarihinde kesinleşen boşanma kararıyla sona ermiş, çocuk evliliğin sona ermesinden itibaren üç yüz gün geçtikten sonra dünyaya gelmiştir. Bu halde çocuğun bir başka erkekle soybağı ilişkisi mevcut değildir. Nitekim, küçüğün, annesinin kızlık hanesine “ evlilik dışı doğum” olarak 10.3.2014 tarihinde tescil edilmiş olduğu görülmektedir.

Evlilik dışı ilişkiden dünyaya gelen çocuğun, bir başka erkekle soybağı mevcut olmadığına göre, davacı tarafından “tanınmasına” hukuken bir engel bulunmamaktadır. Başka bir ifade ile davacı, davalı ile evlilik dışı ilişkisinden doğan çocuğu Medeni Kanun hükümlerine (m. 295) göre tanıyabilir ve soybağının bu suretle kurulması sağlanabilir.

Tanıma; babanın, resmi senetle veya vasiyetnamesinde yapacağı beyanla mümkün olduğu gibi, nüfus memuruna veya mahkemeye yazılı başvuruda bulunmasıyla da yapılabilir. (TMK. m. 295/1) Davacı tarafından açılan ve kişisel ilişki tesisine dair dava ile birleştirilen “soybağının tespiti” isteğine ilişkin dava; mahkemeye yapılmış yazılı tanıma başvurusu niteliğinde görülebilir ise de, bu dava, davacı tarafından değil vekili tarafından açılmıştır.

Tanıma beyanı, şahsa sıkı sıkıya bağlı haklardan olup, tanıyan kişi tarafından bizzat kullanılması zorunludur. Akdi ya da kanuni temsil burada geçerli değildir. Bu bakımdan davacının vekilinin açtığı “soybağının tespiti” isteğine ilişkin davayı, babanın yazılı “tanıma beyanı” olarak nitelendirmek olanağı da yoktur.

Çocuk ile baba arasındaki soybağının mahkemece belirlenmesini yasal olarak ana ve çocuk isteyebileceğine (TMK. m. 301/1), genetik babaya babalık davası açma hakkı tanınmadığına göre, bu davayı “ babalık davası” olarak vasıflandırmak da mümkün bulunmamaktadır. Bu sebeple, mahkemece; kanuna aykırı olarak küçük Tuğsem Reyhan'ın davacının kızı olduğunun tespiti” yönünde karar verilmiş olması, davacı ile çocuk arasında soybağını tesis etmez.

Durum böyle olmakla birlikte, davacının çocukla arasında "tanıma" (TMK m. 295) yoluyla soybağını tesis etmesi imkanı halen mevcuttur. Öyleyse, davacıya; davalı ile evlilik dışı ilişkisinden dünyaya gelen çocuğunu Türk Medeni Kanununun 295. maddesi hükümleri çerçevesinde tanıması imkanı verilmeli, çocukla davacı arasında soybağı tesis edildikten sonra davacıya kişisel ilişki hakkı tanınıp tanınmayacağı değerlendirilmelidir.

Açıklanan yönler gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması doğru bulunmamıştır.