Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2016/18013 K.2017/12072

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı-davalı erkek tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü: 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davacı-davalı erkeğin evliliğin iptali davası ( TMK m. 150) ve akıl hastalığı sebebi ile boşanma (TMK m. 165) davasına yönelik temyiz itirazları yersizdir.

2- Davacı-davalı erkek tarafından öncelikle evliliğin iptali ( TMK m. 150) olmadığı taktirde akıl hastalığı sebebi ile boşanma ( TMK m. 165) , bunun da kabul edilmemesi halinde evlilik birliğinin sarsılması hukuki sebebi ile ( TMK m.l66/1) boşanmaya karar verilmesi talep edilmiş, kadın tarafından da birleşen dava ile evlilik birliğinin sarsılması hukuki sebebine dayalı ( TMK m. 166/1) boşanma talep edilmiştir.

Mahkemece davaların birleştirilerek yapılan yargılama sonucunda davacı-davalı erkeğin evliliğin iptali ve boşanma davalarının reddine, kadının boşanma davasının kabulü ile tarafların boşanmalarına, davalı-davacı kadın lehine nafaka ve tazminatlara karar verilmiştir. Davacı-davalı erkek dava dilekçesinde tanık deliline dayanmış, dört tane tanık ismi bildirmiştir. Davacı-davalı tanıklarından sadece ...isimli tanık dinlenmiş, diğer tanıklar dinlenmemiştir.

Mahkemece davacı-davalı erkeğin dinlenmeyen tanıklarının hazır edilmeleri halinde dinlenmelerine karar verilmiş, takip eden celselerde davacı-davalı tarafça hazır edilmediğinden ve verilen süre içerisinde tanıklarla ilgili beyanda bulunulmadığından davalı-davacı erkeğin diğer tanıkları dinlenmeden boşanma davasında hüküm verilmiştir. Davacı-davalı erkek tanıklarının dinlenmesinden açıkça vazgeçmemiştir.

Tanıkların dinlenilmesi usulü Hukuk Muhakemeleri Kanununun 240 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Hukuk Muhakemeleri Kanununun 243. maddesinde "tanık davetiye ile çağrılır. Ancak, davetiye gönderilmeden taraflarca hazır bulundurulan tanık da dinlenir. Şu kadar ki tanık listesi için kesin süre verildiği ve dinlenme gününün belirlendiği hallerde, liste verilmemiş olsa dahi taraf, o duruşmada hazır bulundurursa tanıklar dinlenir" hükmü yer almıştır.

Görüldüğü üzere, kural olan tanığın davetiye ile çağrılmasıdır. Ancak, taraflarca hazır bulundurulan tanıkların da dinlenilmesi mümkündür. Mahkemece, yasal dayanağı bulunmadığı halde, taraflara tanıklarını duruşmada hazır bulundurma yükümlülüğü yüklenemeyeceği gibi, tanıkların hazır edilmesi konusunda süre de verilemez. Verilmiş olsa dahi sonuç doğurmaz.

Bu durumda, mahkemece yapılacak iş, taraflarca açılan Türk Medeni Kanunun 166/1. maddesine dayanan boşanma davasında, davacı-davalı tarafa Hukuk Muhakemeleri Kanununun 240/3. maddesi uyarınca tanık ...’un adresini bildirmek üzere işin niteliğine uygun kesin süre vermek, bu süre içerisinde adres gösterilmemesi halinde vazgeçmiş sayılacağına karar vermek,

adres gösterilmesi halinde ise bu tanık ile birlikte adresleri bildirilen tanıklar ... ve ...’ü usulüne uygun çağrılıp dinlenerek tüm deliller birlikte değerlendirilip tarafların evlilik birliğinin sarsılması hukuki sebebine dayalı boşanma davalarında hasıl olacak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken açıklanan yönlerde işlem yapılmadan eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru bulunmamıştır