Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2016/21949 K.2018/4627

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı tarafından, yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Mahkemece bozma ilamına uyulmasına karar verilerek davanın konusunun kalmadığından bahisle "davanın reddine" karar verilerek, davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmiş ve ancak davalının dava açılmasına sebebiyet verdiğinden bahisle yargılama giderlerinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir. Dava tarihinden sonra boşanma gerçekleştiğinden evliliğin sona ermesinin davayı konusuz hale getiren bir durum olduğu mahkemenin de kabulündedir.

Hal böyle olunca; davanın konusuz kalması sebebiyle "esası hakkında bir karar verilmesine yer olmadığına" şeklinde karar verileceği yerde davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir. Yine, davanın konusuz kalması halinde yargılama ve vekalet ücretinin ne şekilde tayin ve takdir edileceği Hukuk Muhakemeleri Kanununun 331. maddesinin 1. fıkrasında gösterilmiştir.

Buna göre, davanın konusuz kalması sebebiyle, esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde, hakim, davanın açıldığı tarihte tarafların haklılık durumuna göre, yargılama gideri tayin ve takdir eder. Mahkemece herhangi bir gerekçe gösterilmeden davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmiş, ancak kendi içinde çelişki yaratarak yargılama giderleri ise davalı tarafa yüklenmiştir.

Anayasanın 141/3. maddesi "bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır” buyurucu hükmünü içermektedir.

Mahkemece davanın konusuz kalması sebebiyle "esası hakkında bir karar verilmesine yer olmadığına" karar verilmesi ve davanın açıldığı tarih itibariyle tarafların haklılık durumu tespit edilerek, bunun sonucuna göre yargılama gideri ve vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken, haklılık durumuna yönelik herhangi bir gerekçe gösterilmeden yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.