Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2021/1182 K.2021/3148

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı kadın tarafından kusur belirlemesi, reddedilen tazminatlar ve yoksulluk nafakası yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava 24.08.2016 tarihinde açılmıştır. Dava tarihinde yürürlükte olan iddia ve savunmanın genişletilmesi ve değiştirilmesi başlıklı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 141. maddesi "(1) Taraflar, cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçeleri ile serbestçe; ön inceleme aşamasında ise ancak karşı tarafın açık muvafakati ile iddia ve savunmalarını genişletebilir veya değiştirebilirler.

Ön inceleme duruşmasına taraflardan biri mazeretsiz olarak gelmezse, gelen taraf onun muvafakati aranmaksızın iddia ve savunmasını genişletebilir yahut değiştirebilir. Ön inceleme aşamasının tamamlanmasından sonra iddia veya savunma genişletilemez yahut değiştirilemez. (2) iddia ve savunmanın genişletilip değiştirilmesi konusunda ıslah ve karşı tarafın açık muvafakati hükümleri saklıdır." şeklindedir.

Yargılama sırasında 22.07.2020 tarihinde Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 141/1. maddesinde değişiklik yapılmış olup, madde metni"(1) Taraflar, cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçeleri ile serbestçe iddia ve savunmalarını genişletebilir yahut değiştirebilirler. Dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra iddia veya savunma genişletilemez yahut değiştirilemez." şeklindedir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu, yürürlüğe girdiği tarihte görülmekte olan davalarda tamamlanmamış işlemlere etkilidir (m. 448). Bu Kanunun sadece yargı yolu ve göreve ilişkin hükümleri, yürürlüğe girmesinden sonra açılmış olan davalarda uygulanır. (Geçici md.1) Yargılama sırasındaki her usul işlemi ayrı ayrı ele alınıp tamamlanıp tamamlanmadığına bakılmalı, işlem.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda yapılan değişikliğin yürürlüğe girmesinden önce tamamlanmış ise, önceki hüküm neyi gerektiriyorsa o yapılmalı, tamamlanmamış ise, yeni madde hükmüne göre işlem yapılmalıdır. Bir işlemin tamamlanmış olması demek, artık o işlemin başkaca işlem yapılmaksızın sonuçlanmış olması demektir.

Davacı kadın boşanma dava dilekçesi ile delil ve vaka bildirmemiş, cevaba cevap dilekçesi sunmamış ise de HMK’nın 141. maddesindeki değişiklikten önce tamamlanmış olan 28.3. 2017 tarihli ön inceleme duruşmasında davalı tarafın yokluğunda vaka ve delillerini bildirmiş, yine boşanmanın ferilerine yönelik taleplerde bulunmuştur.

Bu durumun ön inceleme duruşma tarihinde yürürlükte olan HMK 141/1 maddesi uyarınca iddia ve savunmanın genişletilmesi niteliğinde bulunmadığı anlaşılmaktadır. 22.07.2020 tarihinde yürürlüğe giren değişiklik hükmü tamamlanmış olan işlemlerde uygulanamaz.

Hal böyle iken istinaf incelemesi yapan bölge adliye mahkemesi tarafından bu hususun dikkate alınarak istinaf talepleri değerlendirilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile karar verilmesi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.