Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2023/9300 K.2025/2570

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı kadın vekili tarafından tamamı yönünden duruşma istemli olarak temyiz edilmiş olup kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 11.03.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde temyiz eden davacı ... vekili Avukat ... geldi. Karşı taraf davalı ... gelmedi. Gelenin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen günde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Davacı kadın tarafından açılan boşanma davasının yargılaması sonucunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulü ile tarafların boşanmalarına ve boşanmanın fer'îlerine karar verilmiş, karara karşı davacı kadın vekili tazminatlar ile yoksulluk nafakasının miktarları yönünden istinaf başvurusunda bulunmuştur. Hüküm taraf vekillerince boşanma davasının kabulü yönünden istinaf edilmediğinden boşanma hükmü bu aşamada kesinleşmiştir.

Davacı kadın vekili dosya istinaf aşamasında iken, 19.09.2023 havale tarihli beyan dilekçeleri ile "Yukarıda esas numarası belirtilmiş olan dosyada müvekkil dava konusu iddia ve taleplerinden kayıtsız ve şartsız olarak feragat etmektedir.

Müvekkil evlilik birliğine devam etmek istemektedir. ... beyanımız doğrultusunda karar verilmesini Sayın Mahkemenizden arz ve talep ederiz." ve "...İlk Derece Mahkemesi Gebze 5. Aile Mahkemesi 2021/621 E. sayılı dosyası kararına yapmış olduğumuz istinaf başvurusu neticesinde yukarıda belirtilen esas dosyasında istinaf incelemesi devam etmektedir. İstinaf incelemesi devam eden dosyada müvekkil dava konusu iddia ve taleplerinden kayıtsız ve şartsız olarak feragat etmektedir.

Müvekkil evlilik birliğine devam etmek istemektedir. ... beyanımız doğrultusunda karar verilmesini Sayın Mahkemenizden arz ve talep ederiz." talebini, Bölge Adliye Mahkemesine bildirmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı kadın vekilinin bu beyanının feragat niteliğinde olduğu, tarafların boşanmalarına ilişkin verilen kararın taraflarca istinaf edilmeyerek kesinleştiği, kadın vekilinin 19.09.2023 havale tarihli feragat dilekçeleri nazara alınmak suretiyle, kararın kesinleşmeyen nafaka ve tazminatlara ilişkin bölümleri yönünden kaldırılması,

vaki feragat nedeniyle kesinleşen boşanma konusunda karar verilmesine yer olmadığına, kadının tazminat ve nafaka taleplerinin ise reddine hükmedilmiştir.

..., 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 307 nci maddesinde "davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesi" olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanun'un 310 uncu maddesinde de hükmün kesinleşmesinden önceki herhangi bir aşamada davadan feragat edilebileceği düzenlenmiştir. Hiç kimse kendi lehine olan bir davayı açmaya zorlanamayacağı gibi, davacı da açmış olduğu bir davayı sonuna kadar takip etmeye zorlanamaz.

Usul hukukumuzda kural olarak hüküm kesinleşinceye kadar davadan feragat edilebilir ve bir usul hukuku kavramı olarak feragatin açık, kesin ve koşulsuz olması kanun gereğidir. 6100 sayılı Kanun'un 309 uncu maddesi; “... ve kabul, dilekçeyle veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılır. ... ve kabulün hüküm ifade etmesi, karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı değildir.

Kısmen feragat veya kabulde, feragat edilen veya kabul edilen kısmın, dilekçede yahut tutanakta açıkça gösterilmesi gerekir. ... ve kabul, kayıtsız ve şartsız olmalıdır.” hükmünü amirdir. Davacı kadın vekili her ne kadar boşanma davasından vazgeçtiğini dilekçe ile bildirmişse de. İlk Derece Mahkemesince verilen boşanma hükmü istinaf edilmeksizin kesinleşmiştir.

Davacı kadın vekilinin, evlilik birliğinin devam ettirilmesi istemine dair bu beyanı evliliğin devamını sağlamaya yönelik olup boşanmanın fer'îlerine yönelik açık bir feragat beyanı bulunmamaktadır. ... beyanının, kesin ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde açık olması gerekir. Davacı kadın vekilinin evlilik birliğinin devam ettirilmesi gerektiğini belirtmesi boşanma hükmünün kesinleşmiş olması sebebiyle herhangi bir hüküm ve sonuç doğurmaz.

Bu beyan boşanmanın fer'îlerine ilişkin olmaması sebebiyle boşanma ve fer'îleri yönünden de hüküm ve sonuç doğurmaz. ... değil amaçsal yorum yapmak gerektiğinden kadın vekilinin dilekçesi boşanmanın fer'îlerinden feragat olarak yorumlanamaz.

O halde, davacı kadın vekilinin tazminatların ve yoksulluk nafakasının miktarlarına yönelik istinaf taleplerinin esasına girilerek gösterilen tüm dosya kapsamı incelenerek gerçekleşecek sonucu uyarınca karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmayıp, bozmayı gerektirmiştir.