Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2024/5643 K.2024/6751

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen boşanma davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kusur belirlemesi ve kadın için hatalı kusur belirlemesi nedeniyle hükmedilmeyen tazminatlar yönlerinden esastan ret kararının ortadan kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; erkeğin ağır kusurlu olduğunun tespiti ile kadın için maddî ve manevî tazminata karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı erkek vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı erkek vekili dava dilekçesinde özetle; kadının olumsuz tavır ve davranışlarda bulunduğunu, erkeği sürekli küçük gördüğünü, sözlerine karşı geldiğini, terslediğini, çocukların yanında rencide ettiğini, maddî olarak hep daha fazla istediğini, erkeğin kazancını küçük gördüğünü, sürekli kötülediğini, yetersiz hissettirdiğini, erkeğin bu duruma tepki gösterdiği zamanlarda ortak çocukların yanında erkeğe bağırdığını, erkeğin haberi olmadan eve görücü kabul ettiğini, erkeğin fikrini almadığını, erkeğin karışamayacağını söylediğini, ortak çocuklarla birlikte erkeğe hakaret ettiklerini,

çocukları babalarına karşı kışkırttığını ve ortak çocukların babalarına fiziksel şiddet uygulaması konusunda onları azmettirdiğini ileri sürerek 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 162 nci maddesi ve 166 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca boşanmalarına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı kadın vekili cevap dilekçesinde özetle; erkeğin, ortak çocuğu dengi olmayan bir kişi ile zorla maddî kaygılarla evlendirdiğini, kadına fiziksel şiddet uyguladığını, kadının ve ortak çocuğun namusuna yönelik iftira niteliğince sözler söylediğini, ortak çocuğuna bıçak çektiğini, hakaret ettiğini, yüzüne tükürdüğünü, iteklediğini, kadına ekonomik şiddet uyguladığını, başka biriyle evlenmek istediğini söyleyerek kadına duygusal şiddet uyguladığını, evi terk ettiğini,

daha önce de kadın aleyhine Gaziantep 2. Aile Mahkemesinin 2017/964 Esas sayılı dosyası ile boşanma davası açtığını ancak davasını ispatlayamaması nedeniyle davanın reddedildiğini, kadına sürekli şiddet uyguladığını, ortak konutu kadının ve çocukların elinden alarak başka bir evlilik yapmayı planladığını ileri sürerek tarafların boşanmalarına, kadın yararına 100.000,00 TL maddî, 100.000,00 TL manevî tazminata, aylık 1.000,00 TL tedbir ve yoksulluk nafakası ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 17.06.2021 tarih ve 2020/310 E. ve 2021/353 K. sayılı kararı ile; toplanan delillerden davalı kadın tarafından davacı erkeğe yönelik olarak 4721 sayılı Kanunun 162 nci maddesi kapsamında aranan cana kast, pek fena muamele ve onur kırıcı davranış sayılabilecek bir eylemin varlığının ispat edilemediği, tarafların ve ortak çocukların aralarında geçen ve Gaziantep 5. Asliye Ceza Mahkemesi’nin 2018/570 Esas ve 2020/1163 Karar sayılı ilama konu basit yaralama eyleminin ağır derecede olarak kabulünün de mümkün olmadığı,

kadının erkeğe karşı, kesinleşmiş ceza yargılamasından anlaşıldığı üzere çocuklarıyla birlikte hareket ederek fiziksel şiddet uyguladığı, davacı erkeğin ise kadına karşı başka kadınla evleneceğini beyan ederek aşağılayıcı ve hakaret içeren sözler sarfettiği, böylece evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına neden olan olaylarda eşit kusurlu oldukları gerekçesiyle erkeğin 4721 sayılı Kanun'un 162 nci maddesi uyarınca açmış olduğu boşanma davasının reddine, 166 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca açmış olduğu boşanma davasının kabulüyle tarafların boşanmalarına, kadın yararına dava tarihinden itibaren aylık 400,00 TL tedbir nafakasına,

kadının boşanmakla yoksulluğa düşeceği anlaşıldığından kararın kesinleşmesinden sonra aynı miktar üzerinden yoksulluk nafakası ödenmesine, davalı kadının maddî ve manevî tazminat taleplerinin yasal koşulları oluşmadığından reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı kadın vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 25.11.2022 tarihli ve 2022/372 Esas, 2022/2798 Karar sayılı kararıyla; İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı kadın vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairenin 28.09.2023 tarihli ve 2023/1155 Esas, 2023/4346 Karar sayılı kararı ile.

"Somut uyuşmazlıkta, İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda kadının, erkeğe karşı çocuklarıyla birlikte hareket ederek fiziksel şiddet uyguladığı, erkeğin ise kadına karşı başka bir kadınla evleneceğini beyan ettiği, aşağılayıcı ve hakaret içeren sözler sarfettiği, böylece evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına neden olan olaylarda tarafların eşit kusurlu oldukları yönünde belirleme yapılmış ise de;

dosyanın yapılan incelemesinden erkeğin kadına yönelik hakaretlerinin kadının namusunu hedef alan ağır söylemlerden ibaret olduğu ve süreklilik arz ettiği, sürekli başka bir kadınla evleneceğine yönelik cümlelerinin ise duygusal şiddet oluşturduğu; buna karşılık kadının, eşine yönelik fiziksel şiddetinin bir defaya mahsus olduğu anlaşılmaktadır.

Gerçekleşen bu duruma göre boşanmaya sebebiyet veren olaylarda eşine sürekli ağır hakaretler eden, yine sürekli olacak şekilde başka bir kadınla evleneceğini söyleyerek duygusal şiddet uygulayan erkeğin, eşine bir defa fiziksel şiddet uygulayan kadına nazaran ağır kusurlu olduğunun kabulü gerekir. O halde, hatalı değerlendirme sonucu tarafların eşit kusurlu olduğunun kabulü doğru olmamış ve bozmayı gerektirmiştir.

2.Boşanmada maddî ve manevî tazminata ilişkin 4721 sayılı Kanun'un 174 üncü maddesinin birinci fıkrasında mevcut ve beklenen bir menfaati boşanma yüzünden haleldar olan kusursuz yada daha az kusurlu olan tarafın, kusurlu taraftan uygun bir tazminat isteyebileceği, aynı maddenin ikinci fıkrasında boşanmaya sebebiyet vermiş olaylar yüzünden kişilik hakları saldırıya uğrayan tarafın, kusurlu olandan manevî tazminat isteyebileceği öngörülmüştür.

Yukarıdaki paragrafta açıklandığı üzere, evlilik birliğinin sarsılmasına sebep olan olaylarda tazminat isteyen davalı kadının ağır ya da eşit kusurlu olmadığı, davacı erkeğin kusurlu eylemlerinin kadının kişilik haklarına saldırı teşkil ettiği ve boşanma sonucu bu eşin, en azından diğerinin maddî desteğini yitirdiği anlaşılmıştır.

O halde, Mahkemece, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, tazminata esas olan fiilin ağırlığı ile 4721 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi ile 6098 sayılı Kanun'un 50 inci ve 51 inci maddelerinde düzenlenen "hakkaniyet kuralları" da dikkate alınarak davalı kadın yararına uygun miktarda maddî ve manevî tazminata hükmedilmesi gerekirken, hatalı kusur belirlemesinin sonucu olarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediği" gerekçesiyle temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının kusur belirlemesi ve maddî-manevî tazminat yönlerinden ortadan kaldırılmasına,

İlk Derece Mahkemesi kararının kusur belirlemesi ve maddî-manevî tazminat yönlerinden kadın yararına bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda başlıkta tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; az kusurlu olduğu tespit edilen kadın için 30.000,00 TL maddî ve 30.000,00 TL manevî tazminata kara verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesini yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı erkek vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı erkek vekili temyiz dilekçesinde; tazminatlar yönlerinden kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kadın için hükmedilen tazminatlar noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 4 üncü, 174 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 175 inci maddesi. 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun 50 nci ve 51 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olduğu, anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple; Davacı erkek vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,