Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2007/7746 K.2007/9601

Taraflar arasındaki elatmanın önlenmesi, çekişmeli taşınmaz üzerindeki enerji nakil hattının kaldırılması ve elektriğin kesilmesi davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Orman Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... Yönetimi tarafından, davalılar aleyhine açılan davada, ...

Köyü sınırları içinde bulunan 7925 m2'lik ormanlık alanda enerji nakil hattının yapımı için 26.09.1979 tarih 81 sayılı olurla 6831 Sayılı Yasanın 17. maddesi gereğince 49 yıllığına köy tüzelkişiliği yararına irtifak ... verildiğini; ancak, irtifak ... bedelinin yatırılmaması nedeniyle 7925 m2'lik alanın 15.05.2005 tarihli teslim tutanağı ile geri alındığını; ayrıca, sözkonusu iznin 11.02.2005 tarih 52 sayılı yazı ile iptal edildiğini;

enerji nakil hattının orman alanında yer alması ve izinin de iptal edilmesi nedeniyle davalıların taşınmaz üzerinde işgali durumunda olduğundan, haksız kullanımları nedeniyle elatmalarının önlenmesini, elektriğin kesilmesini, davalılar tarafından elektrik tesislerinin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece kaldırılması istenen enerji nakil hattının dava dışı ... isimli şahsa ait olduğu, davalılar ile ilgisi bulunmadığı, davalı ...

Elektrik A.Ş.'nin elektrik hatının bakım ve onarımını yapmakta yükümlü olduğu, enerji nakil hattının mülkiyetinin ... 'a ait olduğu, davalıların müdahalelerinin bulunmadığı gerekçeleri ile davanın husumet yönünden reddine karar verilmiştir.

Dava, ormana elatmanın önlenmesi, üzerindeki enerji nakil hattının kaldırılması ve elektriğin kesilmesine ilişkindir.

Davacı ... Yönetiminin dava konusu ettiği ve enerji nakil hattının üzerinde bulunduğu taşınmaz parçasının orman sayılan yerlerden olup olmadığı ve dolayısı ile davacının aktif dava açma sıfatının bulunup bulunmadığı araştırılmadığı gibi, dosya içine davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş tarafından sunulan cevap dilekçesi ekinde bulunan 19.09.2006 tarihli krokide ... Köyüne gönderilen yeşil ile ... arazi sulama amacı ile çekilen enerji nakil hattı ile ... ve arkadaşlarına tarlasına çekilen kırmızı ile ... sulama amaçlı enerji nakil hattı bulunduğu halde, dava konusu edilen enerji nakil hattının bu hatlardan hangisi olduğu konusu belirlenmemiştir.

O halde, 25.11.1979 tarihli taahhütname ile ... Köy Tüzelkişiliği yararına 7925 m2’lik ormanlık alanda enerji nakil hattı ve irtifak ... tesisi ile ilgili irtifak hakkının dayanağı kroki ve ekleri ilgili yerlerden getirtilmeli, ... Köyünde arazi kadastro çalışmaları ile orman kadastro çalışmalarının yapılıp yapılmadığı Kadastro Müdürlüğü ile Orman İşletme Müdürlüğünden ayrı ayrı sorularak, arazi kadastro çalışması yapılmış ve çekişmeli taşınmazla ilgili kadastro tespit tutanağı düzenlenmiş ve tapu kaydı oluşmuş ise, bu tapu kayıt örneği ile bu yere ait kadastro pafta örneği Kadastro Müdürlüğünden,

orman kadastro çalışması yapılmış ise, buna ilişkin işe başlama, çalışma, iş bitirme ve askı ilan tutanakları ile orman kadastro haritası Orman İşletme Müdürlüğünden getirtilmeli,

Yörede kesinleşen orman kadastro çalışmasının bulunduğu belirlendiğinde mahkemece halen ... ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek bir mühendis ve bir harita mühendisinden veya olmadığı takdirde bir tapu ... memurundan oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla yapılacak keşifte kesinleşmiş orman kadastrosu varsa 2 Eylül 1986 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 6831 Sayılı Orman Yasasına Göre Orman Kadastrosu ve Aynı Yasanın 2/B maddesinin uygulanması Hakkındaki Yönetmeliğin 54. maddesi uyarınca hazırlanan Orman Kadastrosu Teknik İzahnamesinin 49. maddesinde yazılı

“orman sınır noktası ve hatların uygulanmasında tutanaklardan, orman kadastro haritasından, ... fotoğraflarından, varsa ölçü karnelerinden, nirengi, poligon, röper noktalarından yararlanılır.

Sınırlama tutanakları ile orman kadastro haritaları arasında çekişme olduğunda ölçü değerleri ve tutanaktaki ifadeler arazinin durumuna göre incelenir, hangisi daha çok uyum gösteriyorsa ve gerçek duruma uygun ise o esas alınır.” hükmü ile 15.07.2004 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Orman Kadastrosunun Uygulanması Hakkında Yönetmeliğin “Teknik İşler” başlıklı Dokuzuncu Bölümde yazılı esaslar göz önünde bulundurularak uygulama yapılmalı, yerel bilirkişi beyanlarına başvurularak yerinde bulunmayan orman sınır noktaları, bulunanlardan hareketle tutanak ve haritalarda yazılı mevkii, yer, kişi isimleri ile açı ve mesafelere göre,

orman kadastrosu, aplikasyon ve 2/B madde uygulama tutanak ve haritalarının düzenlenmesinde kullanılan ... fotoğrafları ve memleket haritalarından yararlanılarak, değişik açı ve uzaklıklardaki en az 6-7 adet orman sınır noktası bulunup röperlenmeli, anlatılan yöntemle bulunan ilk orman kadastrosu, aplikasyon ve 2/B madde uygulaması ile ilgili sınır noktaları aynı ölçeği çevrilerek,

çekişmeli taşınmazın orman kadastrosu aplikasyon ve 2/B madde haritalarına göre konumu genel kadastro paftası üzerinde, ayrı renkli kalemlerle gösterilip keşfi izleme olanağı sağlanmalı, aynı ya da yakın orman sınır hatlarında, dava konusu edilen parseller varsa, bunların tümü birleşik harita üzerinde gösterilerek bilirkişilerden müşterek imzalı rapor ve kroki alınmalı,

ilk orman kadastro harita ve tutanakları ile aplikasyon ve 2/B madde harita ve tutanaklarının uyumsuz olması halinde yukarıda yazılı Yönetmelikler ile Teknik İzahnamelerde yazılı tutanakların düzenlenmesine esas alınan ... fotoğrafı ve memleket haritası ile desteklenen ve gerçek duruma uygun düşen tutanaklara değer verileceği düşünülerek enerji hattının geçtiği yer ve irtifak hakkına konu 7925 m2'lik alan belirlenmeli,

Çekişeli taşınmazın bulunduğu yörede kesinleşen orman kadastro çalışmasının bulunmadığının anlaşılması halinde, eski tarihli memleket haritası, ... fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, yukarıda yazılı bilirkişiler huzuruyla yapılacak keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte ... araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan ... kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; ... yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; kesinleşmiş orman kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler ... ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp;

orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu ... parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan ve davaya konu 7925 m2'lik yer ve enerji nakil hattının geçtiği yeri gösterir rapor alınmalı,

Yukarıda açıklanan şekilde yapılacak uygulamalar neticesinde irtifak hakkına konu 7925 m2'lik alan ve enerji nakil hattının geçtiği yer resmi belgelerde orman sayılan ya da kesinleşen orman kadastro sınırı içinde kalan yerlerden olduğunun belirlenmesi halinde bu yer üzerindeki enerji nakil hattının dava konusu olacağı ve davacı ...

Yönetiminin aktif dava açma sıfatının bulunduğu gözönüne alınarak irtifak hakkının (irtifak bedelinin ödenmemesi nedeni ile) 11.02.2005 tarih 52 sayılı ... ve Orman Bakanlığı "oluru" ile iptal edildiği ve izin verilen alanın 15.5.2005 tarihli tutanak ile teslim alındığı göz önüne alınarak davacı ...

Yönetiminin davasının kabul edilmesi yapılacak uygulamada dava konusu olan enerji nakil hattının orman sayılmayan yerde ya da kesinleşen orman kadastro sınırı dışında kalması halinde dava ret edilmeli, enerji nakil hattının dava dışı ... ve arkadaşları tarafından kullanılan hat olduğu anlaşılırsa bu kişiler ile davalı ...

Elektik Dağıtım A.Ş arasında düzenlenen 26.09.1986 tarihli sözleşme gereğince ormanlık alanda bulunan enerji nakil hattına ilişkin direkler, trafolar ve vs. yapıların ... ve arkadaşları tarafından Orman Yönetiminden izin alınmadan geçirildiğinden, bu kişilere karşı Orman Yönetimi tarafından dava açılması hususunda önel verilerek açılacak dava bu dosya ile birleştirilmeli; davalı kurumların söz konusu sözleşme ile işletme hakkının devraldıkları ve bu kişiler yararına ormanlık alanda elektrik hattı geçirdiklerinden dava dışı gerçek kişiler ile birlikte müteselsil olarak sorumlu olacakları düşünülerek,

toplanacak deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre hüküm kurulmalıdır. Mahkemece eksik inceleme ile kurulan hüküm usul ve yasaya aykırıdır.